Uitgave 86 - september/oktober 2014

Commentaren

Transcriptie

Uitgave 86 - september/oktober 2014
INF O R M A T I E B L A D
V A N
D E
R K
PAROCHIES
TE
HEEMSTEDE
86
september-oktober 2014
T W E E L U I K
N r
8 6
Met meer is beter
September
ziekenmaand
Aartsengelen mogen
zich wat verbeelden
Oktober
Mariamaand
Kerkelijk leven in
en voor Heemstede
Paus Franciscus
verovert de wereld
1
Katholiek Heemstede
Parochie Heilige Bavo
Herenweg 88
2101 MP Heemstede
023 – 5280504
[email protected]
www.hbavo-heemstede.nl
NL44 INGB 0000 1143 67 Parochiebestuur H. Bavo
Het parochiesecretariaat is van maandag t/m vrijdag
geopend van 9.00 – 12.00 uur.
Parochie
Onze Lieve Vrouw Hemelvaart
Valkenburgerplein 20
2103 AT Heemstede
023 – 5286608
[email protected] www.olvh.nl
NL25 INGB 0000 2975 54 Parochie OLV Hemelvaart
Het parochiesecretariaat is op maandag, woensdag en
vrijdag geopend van 9.00 – 12.00 uur.
T W E E L U I K
N r
8 6
Parochiële begraafplaats Berkenrode:
Meer informatie via het parochiesecretariaat of bij
mevr. Marleen Verheus - 06-38755879
[email protected]
Parochiële Caritas Instelling:
NL48 RABO 0115 8882 92 PCI BAVO
NL85 INGB 0002 7626 99 PCI OLVH
Colofon ‘Tweeluik’
Tweeluik is het parochieblad voor de RK-parochies van
Heemstede. Het wordt gratis bij onze parochianen bezorgd.
Uw gift kunt u vermaken op: NL57 INGB 0000 2510 00
Aanleveren kopij: [email protected] of via het
parochiesecretariaat van uw parochie.
Tweeluik 87: van 26 oktober t/m 13 november 2014.
Kopij voor de volgende Tweeluik vóór 6 oktober 2014.
Redactie:
Nicolette Verhallen, Saskia Dubelaar.
Vormgeving/druk: Drukkerij Van Lierop (Hillegom)
Oplage: 3750 stuks
Pastoresteam:
pastoor Eric van Teijlingen
023-5286608
[email protected]
kapelaan Rob Verhaegh
023-5846258
[email protected]
pastor Ans Dekker
0252-5252699
[email protected]
2
Redactioneel
De nieuwe editie van het parochieblad voor Katholiek
Heemstede heeft u in handen. U vindt er informatie
over de maand september als ziekenmaand en oktober
als de Mariamaand. Zo heeft in de Kerk iedere maand
een eigen thema. Verder de rubrieken met informatie
van en over de eigen parochie.
Kort voor de zomer heeft zich een nieuw redactielid
namens de Bavo beschikbaar gesteld. Wij verwelkomen Saskia Dubelaar van harte. De heer Michel
Bakker heeft de redactie verlaten, maar hij zal nog
regelmatig de kolommen vullen met zijn interessante
artikelen, in deze editie over de aartsengelen (feestdag
op 29 september).
Het stiltehoekje in dit blad heeft een gedachte over
vrede, vanwege de Vredesweek eind september. Vrede
in de wereld… je moet het soms zoeken met een
lampje als we denken aan Oekraïne, Irak, Syrië of in
het conflict tussen Israël en de Palestijnen.
De oproep voor een donatie voor Tweeluik heeft
tot nu toe € 1.260 opgebracht (stand 20 augustus).
Heel veel dank daarvoor. Wilt u alsnog bijdragen?
Dat kan op NL57 INGB 0000 2510 00 (‘Tweeluik’,
Heemstede). Veel leesplezier toegewenst…
Redactie Tweeluik
Van Oorlog en Vrede
Haar ogen,
Omrimpeld,
Kijken de verte in.
Verzonken, is ze.
Waar zou ze zijn?
Ver weg,
Of juist diep, in zichzelf?
Haar verleden:
Beelden, geluiden, geuren en kleuren
Van oorlog en vrede
Van angst, verzet en bevrijding.
Zij is in het hier en nu,
Maar ze resoneren mee,
Die herinneringen,
In het verborgene.
Ik pak haar hand.
Ze kijkt me aan.
Oogcontact.
Ze zegt:
“Je bent lief.”
Ontwapenend.
Myriam Braakhuis
Met meer is beter...
Iemand is helemaal alleen. Hij heeft zelfs geen zoon
of broer, maar toch zwoegt hij almaar door en wordt
zijn dorst naar rijkdom nooit gelest. Voor wie beult
hij zich zo af en ontzegt hij zich de genoegens van het
leven? Ook dat is enkel leegte en een trieste zaak. Je
kunt beter met zijn tweeën dan alleen zijn, want – dat
is zeker – samen zwoegen loont. Wanneer twee vrienden samen zijn en een van beiden valt, helpt de ander
hem weer overeind, maar wie alleen is en ten val komt
is beklagenswaardig, want hij heeft niemand die hem
op de been helpt. Wanneer je bij elkaar slaapt, geef je
warmte aan elkaar, maar hoe krijgt iemand die alleen
slaapt het ooit warm? En iemand die alleen is kan zich
niet verdedigen wanneer hij aangevallen wordt, maar
met zijn tweeën houd je stand. Een koord dat uit drie
strengen is gevlochten, is niet snel stuk te trekken.
Prediker 4,8-12
Hartelijk bedankt voor de gezellige viering van
mijn verjaardag op vrijdag 18 juli jl. Het is een
avond geworden voor iedereen. En wat werkte het
zomerse weer mee…
Bedankt voor uw aanwezigheid, zowel in de kerk
als later in de pastorietuin. Bedankt voor uw vele
gelukwensen, wenskaarten, emails, sms’jes enz.
En wat te denken van uw bijdragen aan de fiets.
Ik heb al heel wat rondjes gefietst door ons mooie
Heemstede. Overweldigend! Zeer gewaardeerd!
8 6
Bedankt
N r
Sinds april 2014 zijn de vier parochies van Bennebroek,
Heemstede en Vogelenzang verenigd in een personele
unie van het bestuur. Dat wil zeggen dat één parochiebestuur de vier parochies tezamen bestuurt. Iedere
parochie is dan niet meer helemaal alleen. Dat is
omdat ieder van onze vier parochies niet meer zelfstandig alles kan aanbieden wat wij als Kerk in deze
tijd in huis moeten hebben. Denk aan een moderne
website en sociale media om iets te noemen. Denk aan
mensen die de kennis hebben om anderen pastoraal
te begeleiden, vieringen te leiden of om catechese te
geven (er was, dat is u bekend, geen nieuwe pastorale
Zoals Prediker zegt dat samen beter is dan alleen, geldt
dat ook voor alle vier de parochies van Bennebroek,
Heemstede en Vogelenzang. Het is van groot belang
om dingen samen te doen. Samen kunnen de drie
pastores de vier parochies goed ten dienste staan.
Samen kunnen we een nieuwe website opzetten, mét
social media (want dat is de wijze waarop jongeren
met elkaar communiceren). Samen kunnen we financieel het hoofd boven water houden. Samen kunnen
we van elkaar leren wat goed is voor de mensen aan
pastoraat en Christelijke zorg-voor-elkaar en wat
goed is voor de geloofsgemeenschap. Samen kunnen
we elkaar aanvullen, als nodig. Samen kunnen we een
moderne organisatie opbouwen. Samen kunnen we
Kerk zijn in de complexe Nederlandse samenleving
anno 2014. Samen kunnen we een authentiek en ander
– Christelijk – geluid laten horen in een seculiere
omgeving.
T W E E L U I K
Dit citaat uit het Bijbelboek Prediker las Paul Donders
voor aan het eind van een lange, intensieve maar
mooie dag voor de pastores en de nieuwe bestuursleden van de vier parochies van regio Klaverblad.
Paul Donders was onze begeleider bij deze dag. Eind
september hebben we een tweede dag. Want één dag
is maar alleen … (zie bovenstaand citaat).
kracht beschikbaar bij het pensioen van de pastorale
werker van de Bavoparochie). Denk aan vrijwilligers
(van alle leeftijdscategorieën) die voor de verschillende taken voor het kerkgebouw, de vieringen of het
welzijn van de parochianen zorg dragen. Denk aan…
enzovoort.
Echt, samen is écht de toekomst. Daarom willen
we met de parochies in de drie dorpen Bennebroek,
Heemstede en Vogelenzang een koord vlechten …
een koord dat uit drie strengen bestaat, dat niet snel
stuk gaat (cf. Pred. 4,12). Daar gaan we de komende
tijd met elkaar aan werken: de pastores, het parochiebestuur en de lokale parochieteams… en u toch ook?
pastoor Eric van Teijlingen
pastoor
3
September ziekenmaand
T W E E L U I K
N r
8 6
In de evangeliën vinden we veel verhalen over Jezus
die wonderen verricht. Hij opent de ogen van blinden.
Stommen spreken weer. Lammen kunnen weer lopen.
Doven horen. Jezus wordt altijd in verband gebracht
met genezingen. In het evangelie van Matteüs (in
hoofdstuk 11) staat: “Johannes (de Doper) nu hoorde
in de gevangenis over de werken van de Christus en
liet Hem door zijn leerling de vraag stellen: ‘Zijt Gij
de Komende of hebben wij een ander te verwachten?’
Jezus antwoordde hun: ‘Gaat aan Johannes zeggen
wat gij hoort en ziet: blinden zien en lammen lopen,
melaatsen genezen en doven horen, doden staan op en
aan armen wordt de Blijde Boodschap verkondigd’.”
Zieke mensen zijn de eersten die de genezende kracht
van de Messias daadwerkelijk ervaren.
� Ziekenzalving
Vanaf het begin hebben Christenen grote aandacht
en zorg voor de zieken. In de brief van de apostel
Jakobus staat dat als er iemand ziek is hij de presbyters van de gemeenschap moet roepen. “Zij moeten
een gebed over hem uitspreken en hem met olie zalven
in de naam des Heren” (Jac. 5,14). Wij kennen deze
handelingen als het Sacrament van de ziekenzalving.
De zalving is bedoeld om het leed te verzachten en de
zieke soepel te maken voor wat komen gaat.
Als iemand in levensgevaar verkeert, (langdurig) ernstig ziek is, terminaal ziek of (op korte termijn) een
zware levensbedreigende operatie moet ondergaan,
is de toediening van het Sacrament van de Zieken
(de Ziekenzalving) zeer op zijn plaats. Vroeger heette
dit sacrament het Sacrament der Stervenden, de
laatste sacramenten of het Heilig Oliesel en werd het
op het allerlaatste moment toegediend; nu wordt de
Ziekenzalving veel eerder en vaker toegediend.
Voor een Ziekenzalving kunt u een afspraak maken
met het parochiesecretariaat of met de pastoor. In
geval van nood of bij levensgevaar kunt u (24 uur
per dag) contact opnemen met het noodnummer
(zie website) en om een priester vragen voor de
toediening van de Ziekenzalving.
� Ziekencommunie
De zorg van de Kerk voor de zieken kwam ook tot
uiting in de zogeheten ziekencommunie. Al in vroeger
tijd brachten diakens, na de zondagse bijeenkomst
waarbij het brood gebroken werd, de mensen die ziek
waren of thuis verbleven een stuk van het gebroken
brood, het Lichaam van Christus. Op die wijze namen
zij ook deel aan het mysterie van de Eucharistie.
Immers, het Lichaam en Bloed van Christus is ons
voedsel voor onderweg, is het ‘Brood dat uit de hemel
komt’, ‘het brood des levens’ (Joh. 6). Daarom is het
gebruik dat zieken de Communie wordt gebracht.
Zij ondervinden in hun ziek-zijn vaak kracht aan de
4
heilige Communie, juist omdat zij lijden, pijn en verdriet hebben. Ook omdat we met de Eucharistie en de
heilige Communie ons het paasmysterie herinneren:
door het lijden en sterven heen mogen we ook de
vreugde van de verrijzenis ervaren.
Vroeger ging de priester zelf op pad voor de ziekencommunie. Velen van u kennen vast nog wel het beeld
van een misdienaar die voorop ging met een lamp en/
of een bel, en dan de priester, soms zelfs met velum
(= liturgische schouderdoek). Mensen bleven eerbiedig wachten tot de priester met Ons’Heer voorbij
was. Dat beeld bestaat niet meer. De ziekencommunie gelukkig nog wel! Geregeld worden aan huis
gebonden zieken en ouderen bezocht en wordt hen
de heilige Communie gebracht. Maar vaak neemt de
echtgeno(o)t(e) of iemand anders, na de Mis, zelf de
Communie mee. Op deze wijze neemt de zieke deel
aan de genade van de Eucharistieviering, waar we ook
bidden om kracht en genezing voor onze zieken.
Wilt u thuis de heilige Communie ontvangen?
Neemt u dan contact op met het parochiesecretariaat. Een mogelijkheid is dat u van de parochie een
pyxis (= liturgisch bewaardoosje voor de heilige
Hostie) leent, zodat u de Communie kunt meenemen voor een zieke thuis. U krijgt dan ook een
boekje mee, waarin staat hoe u samen (na afloop
van bijvoorbeeld de zondagse Eucharistieviering)
de viering van de Communie kunt beleven. Vraag
ernaar! U doet er een zieke een groot plezier mee!
� Leden gezocht werkgroep thuiscommunie
In beide parochies was het in de regel gebruik dat uitsluitend de pastoor of de pastor mensen thuis bezocht
voor het brengen van de Communie. Nu hebben de
pastores Dekker, Verhaegh en Van Teijlingen uw hulp
nodig om de vele parochianen met enige regelmaat de
heilige Communie te brengen. Voelt u voor dit mooie
werk van naastenliefde in uw eigen geloofsgemeenschap, meldt u dan aan. Dat kan bij het parochiesecretariaat of het parochieteam van uw parochie of bij
pastoor Eric van Teijlingen. We hopen zo voor beide
parochies een groep te formeren, die deze taak op zich
neemt. Als groep ontvangt u een toerusting, opleiding voor deze belangrijke taak in de gemeenschap.
Bovendien is het mogelijk om hiervoor een bisschoppelijke aanstelling te ontvangen, zodat u ook officieel
gesteund wordt dit werk te doen.
� Ziekenzondag in Bavoparochie: 7 september
Op zondag 7 september ontvangen we vanwege de
Nationale ziekendag 2014 in de Bavokerk zieken en
ouderen, mensen die door hun gezondheid en/of leeftijd veel aan huis gebonden zijn. Die zondag is speciaal
voor hen. Om 10.00 uur is er een Eucharistieviering
met als thema: ‘Omzien naar elkaar’. Immers: gezon-
den en zieken, jong en oud, werkenden en vrijwilligers, zij allen kunnen er voor elkaar zijn en bijdragen
aan een leefbare wereld. Voorin is ruimte vrij gemaakt
voor gemakkelijke stoelen en rolstoelen. Na afloop is
er een kopje koffie of thee met iets lekkers
We hopen dat familieleden of buren of bekenden
het vervoer van huis naar de kerk willen verzorgen.
Tijdens deze viering kunt u de Ziekenzalving ontvangen. Voor beide zaken kunt u zich opgeven via het
Bavo-parochiesecretariaat.
� Helpt u mee bij ziekenbezoek?
In onze parochies functioneren al vele jaren ziekenbezoekgroepen, die zieken en ouderen van de parochie
opzoeken. Thuis of in het zieken-, verpleeg- of verzorgingshuis. Voor beide groepen zijn we op zoek naar
extra vrijwilligers, om dit goede werk te doen voor de
geloofsgemeenschap. Zonder uw inzet is er geen zorg
voor de zieke mens in onze parochies. Geef u op…
want het is dankbaar werk.
N r
8 6
� Ziekenapostolaat
Een griepje, ach. Maar echt ziek zijn, langdurig aan
bed gekluisterd zijn of niet verder komen dan de eigen
woning of verpleeghuis, dat lijkt vaak uitzichtloos.
Veel mensen zijn langdurig (en ernstig) ziek. Dan is
ziek-zijn een opgave, moet je leren omgaan met ziekte
en beperkingen. Gelukkig doen velen dat met zoveel
bewonderenswaardige moed, vreugde en geloof, dat
anderen weer leren van zieken en gehandicapten dat
het leven de moeite waard kan zijn, ondanks alle pijn
en lijden.
Het Ziekenapostolaat is een kerkelijke vereniging, die
(langdurig) zieken een hart onder de riem wil steken.
Bijvoorbeeld met de maandelijkse ziekenbrief ter
bemoediging en informatie. Wilt u deze ziekenbrief
ontvangen, bel of mail: 023-5360615 of [email protected]
xs4all.nl
T W E E L U I K
� Zonnebloem steunt de Nationale Ziekendag!
Het is alweer enige tijd geleden (1974) dat de
Nationale Vereniging de Zonnebloem het initiatief
nam om elk jaar een Nationale Ziekendag te vieren.
In een later stadium
heeft deze organisatie de Valkenburg:
besloten om de week Nelleke van der Prijt,
vóór de Nationale [email protected]
023-5287039
Ziekendag uit te roepen tot de “Week Berkenrode:
van de Zonnebloem”. Janny Rosendal-van Dijk
Het doel was en is [email protected]
nog steeds om de 06-16616667
Nederlanders bewust
te maken van de zieken, gehandicapten en eenzamen
in hun eigen leefomgeving. Dat kan worden ingevuld
door de “gezonden” actief contact te laten leggen met
de doelgroep, maar ook door initiatieven te bevorderen om de integratie van deze mensen in de samenleving meer handen en voeten te geven. In de huidige
dynamische en hectische tijd zijn dit elementen die
“schreeuwen” om aandacht. Het lijkt wel of veel
mensen worden geleefd door de waan van de dag. Op
de Nationale Ziekendag doen wij een oproep aan alle
gezonde Nederlanders om op deze dag in hun eigen
leefomgeving actief contact te leggen met een zieke
medemens. Het is natuurlijk niet de bedoeling dat het
altijd eenrichtingsverkeer is. Het is geen onbekend
fenomeen dat de levenservaring van een zieke inspiratie kan geven aan een gezonde medemens. Aandacht
voor en contact met zieken, gehandicapten en eenzamen is op de tweede zondag in september een mooi
initiatief. De plaatselijke Zonnebloemverenigingen
“de Valkenburg” en “Berkenrode” grijpen deze dag
ook aan om een boeket bloemen aan te bieden aan
een aantal zieke, gehandicapte of eenzame medeburgers. Het hele jaar zijn beide plaatselijke verenigingen
via hun vrijwilligers actief om het leefpatroon van
zieken, gehandicapten of eenzamen op te vrolijken.
Zij bezoeken regelmatig hun gasten en organiseren
allerlei activiteiten om de gasten sociaal onderdeel te
laten blijven zijn van de plaatselijke gemeenschap. Op
die manier blijven zij goed op de hoogte van het wel
en wee van hun medeburgers. De plaatselijke verenigingen proberen door allerlei contacten (gemeente,
gezondheidszorg enz.) de drempel te verlagen voor
deze doelgroep om zich tot hen te richten. Mogelijk
wordt deze dag voor gasten en vrijwilligers aanleiding
om actief iets voor elkaar te (gaan) betekenen.
Bijdrage van de plaatselijke Zonnebloemverenigingen
� Viering via kerkradio of televisie
Aan huis gebonden en toch ‘naar de Mis’. Dat kan.
Bijvoorbeeld via de kerkradio. Iedere zondagmorgen
vanuit de Bavokerk. Via onze website (www.parochiesklaverblad.nl) bij ‘vieringen’, ‘kerkradio’ kunt u
meeluisteren. Meer informatie hierover bij het parochiesecretariaat van de Bavoparochie.
RKK-televisie is iedere zondagmorgen actief op
Nederland 2 (NPO 2): om 10.10 uur het Geloofsgesprek, gevolgd door een rechtstreekse uitzending
van de Eucharistieviering, elke zondag vanaf een
andere locatie in het land. Het Geloofsgesprek, waarin presentator Leo Fijen in gesprek gaat met inspirerende Katholieken, vormt een spirituele inleiding op
de Eucharistieviering.
5
De aartsengelen
mogen zich wat verbeelden
T W E E L U I K
N r
8 6
Op 29 september viert de Katholieke Kerk de feestdag van de heilige aartsengelen Michaël, Gabriël en
Raphaël. Wat zijn aartsengelen en hoe worden ze
afgebeeld?
De eerste vraag is aanmerkelijk gecompliceerder dan
de tweede. Op basis van de tekst van Tobit 12,15: “Ik
ben Raphaël, een van de zeven heilige engelen die de
gebeden van de heiligen opdragen en toegang hebben
tot voor de heerlijke troon van de Heilige” kwam
men tot de opvatting dat er dan ook zeven aartsengelen waren. Naast de genoemde drie waren dat Uriël,
Barachiël, Jehudiël en Sealtiël. Al in 745 verbood een
Romeinse synode andere dan de canonische engelennamen te gebruiken, al behield Uriël zijn plaats nog
wel in litanieën en afbeeldingen. Het wordt evenwel
steeds ingewikkelder. Er bestaat namelijk een rangorde onder engelen. Aartsengelen staan daarin boven
engelen, maar voor een omvattend begrip moeten we
te rade gaan bij Dionysius de Areopagiet, een rechter
van de Atheense rechtbank de Areopaag. Volgens
Handelingen 17,34 werd hij tot het Christendom
bekeerd door de preken van de apostel Paulus.
Aan deze Dionysius werd een beroemde verzameling
boeken uit de 5de eeuw toegeschreven, het Corpus
Areopagiticum. Deze zijn echter door een ander onder
zijn naam geschreven. Die schrijver staat bekend als de
Pseudo-Dionysius de Areopagiet. In zijn Hierarchia
Caelestis beschrijft hij die rangorde der engelen en
presenteert een even wonderlijk als indrukwekkend
beeld van engelenkoren. Het zijn er negen: Serafijnen,
Cherubijnen, Tronen, Heerschappijen, Krachten,
Machten, Vorstendommen, Aartsengelen en Engelen.
Dat is niet heel makkelijk voorstelbaar: een Troon als
engel? Een Vorstendom met vleugels?
De kunstzinnige verbeelding ervan is al even indrukwekkend als de naamgeving. In het kort: serafijnen
worden afgebeeld met zes vleugels en vuurvlammen,
cherubijnen met veelogige pauwenveren, tronen met
vuurraderen, heerschappijen met scepter, krachten
met lijdenswerktuigen, machten met het vlammend
zwaard, vorstendommen als beschermers met zwaard,
scepter en kruis. De aartsengelen staan bij de troon
van God en zijn tevens de aanvoerders van bovengenoemde engelenkoren. Aan de zuidzijde van de
kathedraal van Chartres (13de eeuw) vormen de engelenkoren een aureool rond het beeld van Christus als
rechter. De aartsengelen dragen ook wel eens het met
zeven zegels gesloten boek der Openbaring, zoals op
een schilderij van Louis Licherie (1629-1687) in SaintEtienne-du-Mont te Parijs.
6
In de tijd vóór Keizer Constantijn waren engelen
en aartsengelen nog mannen of jongelingen zonder
attribuut. Zo zien we ze ook op wandschilderingen in
de catacomben. Pas na Constantijn (eind 4de eeuw)
komen er voorstellingen van engelen en aartsengelen
met vleugels, het eerst in Noord-Afrikaanse
reliëfs. Men vermoedt onder invloed van de in de
laatklassieke kunst zo geliefde Nikè; de Griekse godin
en personificatie van de overwinning, voorgesteld als
een vrouwenfiguur met vleugels. Zij was destijds toch
al bijna in de christelijke iconografie opgenomen.
Gaandeweg ontwikkelt zich een standaardtype ‘engel’.
Meest voorgesteld als jeugdig, immers nunquam enim
senescent (want zij verouderen nooit), met vleugels,
een enkele keer te paard, vanaf de 13de eeuw ook in
de dracht van een diaken (albe, stola, dalmatiek en
koorkap), soms met iets vrouwelijke trekken en vanaf
de renaissance ook als putti, als kindergestalten maar
dan met vleugels. Natuurlijk zijn er spreekwoordelijke
uitzonderingen. Zo verbeeldde de kunstenaar Michelangelo engelen als atletische gestalten zonder vleugels.
De ook nu nog bekende losse gevleugelde engelenkopjes stammen als beeld mogelijk uit de versiering
van vroegmiddeleeuwse flabella (liturgische waaiers).
De verlangde afbeelding van een serafijn of cherubijn
werd daarop teruggebracht tot een gevleugeld hoofdje: de ‘cherubijnenkopjes’.
En hoe worden de aartsengelen afgebeeld? Michaël
draagt vaak een kruisvaan, een overwinningspalm en
hij vertrapt een draak, die overwonnen sneeft aan zijn
voeten. Hij wordt ook vaak afgebeeld als krijgsman,
geharnast en al. Gabriël, de brenger van de Blijde
Boodschap, droeg al vroeg een bodestaf bekroond
met bol of kruis. Later bij de Annunciatie een lelie- of
olijftak. Soms ontsteekt hij een licht in een lantaarn
met een brandspiegel. Raphaël leidt de jonge Tobias
aan de hand (oerbeeld van de engelbewaarder die het
jonge kind op zijn wegen geleidt) en draagt de zalfbus.
Raphaël draagt ook wel pelgrimskleding met staf en
kalebasfles. Soms is hij afgebeeld met een vis in de
hand of een artsenijbus met de gal van een vis. Hij
genas hiermee immers de blindheid van de oude Tobit
(Tobit 11). De aartsengel Michaël kent ook een heel
bijzondere iconografie of beeldbeschrijving, namelijk
als zielenweger. Tijdens de zogeheten psychostase
weegt Michaël bij het Laatste Oordeel de verdiensten
en tekortkomingen van de mens. Vaak torst hij daarbij een weegschaal met naakte figuurtjes op de schalen. Die figuurtjes stellen de zielen voor die dan door
Michaël gewogen worden. Soms trekt een duiveltje
zelfs aan een van de schalen om het voordeel naar het
kwade te beïnvloeden.
Heilige Michaël
Heilige Gabriël
N r
8 6
In het archief van het Bureau Cuypers bevinden zich
de raamontwerpen van Jos Cuypers in een schaal
van 1:10. Zij zijn gedateerd 26 juli 1897. In de marge
staat: “Alvorens tot de uitvoering over te gaan zullen
de cartons dezer figuren door den Architect worden
gekeurd.” Cartons zijn ontwerptekeningen op ware
grootte. Deze werden gemaakt door de architect
Jan Stuyt (1868-1934), van 1895 tot 1898 hoofdopzichter bij de bouw van de kathedraal. Het snijden
van het glas gebeurde te Swalmen in het atelier van
Hawinkels. De panelen werden vermoedelijk in de
Kunstwerkplaatsen Cuypers & Co. in Roermond
samengesteld. Een waterdichte en solide organisatie,
maar toch ging het ergens mis. Kijken wij naar het
schild van Michaël. Daarop staan Hebreeuwse letters.
Er staat waw he waw he. Dat betekent eigenlijk niks.
Kijken we naar de ontwerptekening dan lezen wij de
letters jota he waw he. En dat betekent juist heel veel.
Het is de Godsnaam: JHWH. Het staat ook bekend
als Tetragrammaton. Door een fout zijn de letters jota
en waw in het definitieve raam even groot geworden,
als was het twee keer een waw (lange vorm). Iemand
moet zich hebben vertekend of versneden. Die iemand
kende duidelijk geen Hebreeuws.
T W E E L U I K
Op 11 juni jongstleden, vlak voor het verwijderen van
de steigers in het priesterkoor van de kathedrale basiliek St. Bavo (1895-1930), had ik de gelegenheid om
met de hoofdadviseur van de restauraties de ramen te
bewonderen. Zie de afbeeldingen. Deze hoge koorramen, de hoogste met figuren in de kerk, werden
ontworpen door Jos Th.J. Cuypers. Als onderwerp
koos hij de negen engelenkoren en de drie aartsengelen. De ruimte die de figuren innemen is ten opzichte
van het totale raam klein; dit is gedaan om het licht
te behouden. De engelen zelf hebben een spaarzame
beschildering. De achtergrond van de engelen en de
randornamentiek toont meer kleuren. In het florale
randwerk zien wij de Jugendstil zich mengen met de
Neogotiek.
Heilige Raphaël
De tekst is trouwens heel toepasselijk, want Michaël
(Mi Cha El) betekent Quis ut Deus, Wie is (als) God?
Vandaar.
tekst: Michel Bakker;
foto’s: Olga van der Klooster;
literatuur: Zsuzsanna van Ruyven-Zeman, Van heiligen tot
amoeben. Honderdvijftig jaar monumentale glasschilderkunst
in Nederland, Leiden 2014.
7
Oktober Mariamaand
T W E E L U I K
N r
8 6
De maand oktober staat in de Kerk bekend als de
rozenkransmaand. Met het bidden van de rozenkrans
eren we Maria als de moeder van Jezus en vragen om
haar voorspraak bij God. Maria is de grootste heilige,
omdat God haar heeft uitverkoren Gods Zoon Jezus
in haar schoot te mogen ontvangen. Zo is haar grote
genade ten deel gevallen.
Het rozenkransgebed is zeer geschikt om alleen te
bidden. Maar het is ook fijn om juist met een groep
de rozenkrans te bidden. Tijdens het bidden van de
Weesgegroeten overwegen we de ‘geheimen’. Dit zijn
de heilsfeiten uit het leven van Jezus en Maria. Er zijn
blijde geheimen en droevige, glorievolle en de geheimen van het licht. Zo worden we biddenderwijs meegenomen in wat het Evangelie ons zou kunnen zeggen over de levens van Jezus en Maria. Ieder tiental
Weesgegroeten begint telkens met het ‘Onze Vader’
en eindigt met het ‘Eer aan de Vader’. Een rozenkrans
begint met het kruisteken en de geloofsbelijdenis (de
zogeheten Twaalf artikelen).
� Maria, zon en maan
Ze is omgeven van lichtstralen en staat op de sikkel
van de maan. Dit beeld gaat terug op de Apocalyps
ofwel het Bijbelboek Openbaring van de heilige
Johannes de Evangelist: ‘Er verscheen in de hemel
een indrukwekkend teken: een vrouw, bekleed met
de zon, met een maan
onder haar voeten en een
krans van twaalf sterren
op haar hoofd (Op. 12,1).’
Christelijke schrijvers van
de oude Kerk zagen in
deze apocalyptische vrouw
een verwijzing naar de vervolgde (Moeder)Kerk.
In de middeleeuwen kwam er een nieuwe interpretatie bij. De vrouw werd geïsoleerd uit de context van
de Apocalyps en als een voorstelling van de maagd
Maria gezien. De stralen- of vlammenkrans komt van
de zon. Zon en maan zijn hemellichamen en Maria
wordt voorgesteld als de hemelse koningin, soms door
engelen gekroond. Ze staat op de sikkel van de maan
die een symbool is van de wisselvalligheid van het
leven, die ze door haar hemelvaart overwonnen heeft.
Vaak wordt er onder de maansikkel nog een slangenkop afgebeeld die door Maria wordt verpletterd.
Het is de slang van het aardse paradijs, waardoor het
kwaad in de wereld kwam (Gen. 3). Als moeder van
Jezus heeft zij dit kwaad overwonnen en bevindt zij
zich als koningin in het hemels paradijs.
De maansikkel is ook het symbool van de islam. Toen
het oprukkend Turkse leger in 1571 het Christelijk
westen bedreigde, riep paus Pius V de Katholieken
op om de rozenkrans te bidden. De Turken werden in
de zeeslag bij Lepanto op 7 oktober 1571 verslagen.
8
Deze overwinning werd toegeschreven aan het rozenkransgebed. De paus maakte daarom oktober tot de
rozenkransmaand en 7 oktober tot een Mariafeest, de
heilige Maagd Maria van de rozenkrans.
Toon Brekelmans
� Speciale vieringen in de oktobermaand:
• in de parochiekerk O.L.V. Hemelvaart wordt
twintig minuten vóór aanvang van de dagmis
de rozenkrans gebeden.
• dinsdag 7 oktober feestdag van O.L.V. Rozenkrans: om 8.45 uur Eucharistieviering bij
het Maria-altaar in de parochiekerk O.L.V.
Hemelvaart
• op woensdag 15 oktober is er om 19.00 uur in
de parochiekerk H. Bavo een gebedsviering
rond de H. Maagd Maria en de rozenkrans.
Het dameskoor zingt bij deze viering.
• u kunt iedere dag terecht in de Mariakapel van
de Bavo van 9.00 tot 18.00 uur voor (rozenkrans)gebed en/of het opsteken van een kaars.
Er staan extra stoelen, zodat meerdere mensen
tegelijk kunnen plaatsnemen.
� Radio Maria AM 675
Radio Maria is 24 uur per dag, zeven dagen per week
te beluisteren via digitale radio (DAB+), internet,
de gratis app en de middengolf (AM 675). Dagelijks
zendt Radio Maria de Eucharistieviering, het getijdengebed, programma’s en muziek uit, maar ook
geloofsonderricht, uitleg van de Bijbel en de officiële
geschriften van de Rooms-Katholieke Kerk. Verder
nieuws en actualiteiten uit Kerk en samenleving, dit
alles afgewisseld met (religieuze) muziek.
� Mariakalenders
Bij het parochiesecretariaat zijn de Mariakalenders
2015 te bestellen. Dit zijn dagkalenders met informatie over de dag van het jaar en op de achterzijde een
gebedje of grapje of gedachte. Bestel ze alvast voor
een verjaardagscadeau of Sinterklaasgeschenk of voor
de Kerst.
� Gaat u mee op bedevaart naar Lourdes?
In oktober gaan wij van 2 t/m 7 oktober vanuit de
regio Klaverblad op bedevaart naar Lourdes. We
gaan met het vliegtuig, verblijven in een prettig
hotel, en volgen het programma van de Nationale
Bedevaarten. Dat wil zeggen: elke dag een mooie viering, daarnaast een rondwandeling door Lourdes en
ook een excursie naar de Pyreneeën. Als u mee wilt of
er over denkt om mee te gaan, kunt u contact opnemen met mevrouw Elly van der Meer uit Bennebroek
(telefoon 023-5847848).
Kerkelijk leven
in en voor Heemstede
men. De grote offerkaars werd naar
de Kaarsenkapel gebracht. Daar zal
hij beetje bij beetje opbranden, ook
als wij al lang weer thuis zijn. Pastoor
trakteerde de pelgrims uit onze regio
Klaverblad nog op een kopje koffie voor een gezellige afronding. Het
waren mooie dagen vol bemoediging
en gezelligheid, maar vooral omdat
er gelegenheid was om de onzichtbare
rugzak even neer te zetten en geestelijk
bij te tanken.
De Kevelaerbedevaart is volgend jaar
van 29 juni t/m 1 juli. Meer informatie
bij de familie Versteegh (023-5360615).
De viering van de verjaardag van onze pastoor op 18 juli
is een groot feest geworden. Er was veel belangstelling
van parochianen voor de viering in de kerk en na afloop
in de tuin.
8 6
� Nieuwe website voor
beide parochies
Naast de algemene website
(www.parochiesklaverblad.nl)
worden de komende weken
en maanden ook de vier websites van de parochies vernieuwd. Met veel informatie
over onze parochies is er ook
de mogelijkheid om achter
uw beeldscherm door ieder van de vier kerken te
lopen… Heel bijzonder.
ALGEMEEN
CONTACT
VIERINGEN
ACTIVITEITEN
SACRAMENTEN
FOTOBOEK
Contact
Contact
Voor al uw vragen, het opgeven van misintenties, aanmelding/afmelding als parochiaan
kunt u terecht bij het parochiesecretariaat van iedere parochie:
Parochie Sint Jozef - Bennebroek
Kerklaan 9
2121 VE BENNEBROEK
023 – 5841318
[email protected]
parochiesecretariaat geopend op maandag, dinsdag en donderdag
van 9.00 – 11.30 uur
- Secretariaat
- Parochies
Klaverblad Kerken
Dat er in Kevelaer veel tranen gevallen zijn, is bekend.
Onder de mantel van Maria van Kevelaer is het goed
schuilen. Met een misviering werd afscheid geno-
N r
Volg ons op social media
- Pastores
Op dinsdag stond ’s ochtends de kruisweg van de
Heer centraal. Aan de hand van de veertien staties
hebben we overwogen hoe Jezus, zelfs in zijn lijden,
voor ons een voorbeeld en leidsman is. ’s Middags
hebben we Maria centraal gezet bij het Maria-uurtje.
Hoe Maria ons in het geloof menselijkheid en moederlijke nabijheid leert en dat zij, vooral in Kevelaer,
ons tot troost en bemoediging is. Hoogtepunt van
deze dag, en van de bedevaart, was de pontificale Mis
in de basiliek met hulpbisschop Jan van Burgsteden.
Na afloop was de lichtprocessie op het Kapellenplatz.
Bij de Genadekapel wijdde de hulpbisschop ons, de
Kerk, de wereld en Rusland toe aan het Onbevlekt
Hart van Maria. Een ontroerend moment.
T W E E L U I K
� Even bij Moeder thuis… in Kevelaer
Maandag 30 juni stond de bus voor de OLVH-kerk.
Op naar Kevelaer. Met een aantal pelgrims uit onze
vier parochies. In het pelgrimsoord aangekomen
bracht de intochtprocessie ons van de Genadekapel
naar de basiliek, die dit jaar 150 jaar geleden werd
ingewijd. Met een mooi sacramentslof ging onze bedevaart naar de Troosteres van de Bedroefden van start.
‘We zijn hier gekomen met meer dan onze reiskoffer
of –tas. Ieder nam vanochtend een, voor sommigen
zelfs zware, rugzak vol verdriet, zorgen en droefenis
mee’, zei pastoor Van Teijlingen in zijn openingspreek. Kevelaer is de plek bij uitstek voor het (stille)
gebed van woorden en tranen tussen de gelovige en
Moeder Maria. Hier vinden mensen troost en bemoediging voor het verdriet en de narigheid in hun leven.
� Orgel- en strijkersconcert op 5 september
Op vrijdagavond 5 september wordt om 20.00 uur in
de Bavokerk in Heemstede een speciaal concert georganiseerd. Dit concert wordt verzorgd door het strijkorkest ACcordes o.l.v. Ton van Eck en Gonny van
der Maten, oud-dirigente van het Bavokoor, op orgel.
Op het programma staan o.a. werken van Albert de
Klerk en barokcomponisten Frantisek Xaver Brixi en
Georg F. Händel. Het stuk van De Klerk dat wordt
gespeeld, zag in 1964 het levenslicht (dit jaar 50 jaar
geleden). Ook geeft mevrouw Van der Maten een
orgelsolo. Het concert is gratis. Na afloop is er een
deurcollecte.
www.jozefparochiebennebroek.nl
NL30 RABO 0306 9019 86
Parochie Heilige Bavo - Heemstede
SINT JOZEF
BENNEBROEK
HEILIGE BAVO
HEEMSTEDE
OLV HEMELVAART
HEEMSTEDE
OLV TENHEMELOPNEMING
VOGELENZANG
Herenweg 88
2101 MP HEEMSTEDE
023 – 5280504
[email protected]
parochiesecretariaat geopend op maandag t/m vrijdag van 9.00 – 12.00 uur
www.hbavo-heemstede.nl
NL44 INGB 0000 1143 67
Noodnummer
Voor Ziekenzalving, uitvaart
of pastorale nood bel:
023-5286608
Parochie O.L.V. Hemelvaart - Heemstede
Valkenburgerplein 20
2103 AT HEEMSTEDE
023 – 5286608
[email protected]
parochiesecretariaat geopend op maandag, woensdag en vrijdag van 9.00 – 12.00 uur
www.olvh.nl
NL25 INGB 0000 2975 54
Parochie O.L.V. Tenhemelopneming - Vogelenzang
Kerkweg 2
2114 CM VOGELENZANG
023 – 5841137
[email protected]
parochiesecretariaat geopend op dinsdag van 10.00 – 12.00 uur
www.kerkvogelenzang.nl
NL25 RABO 0306 9066 35
• Op 15 augustus, de feestdag van de parochie O.L.V.
Hemelvaart, is daar de nieuwe parochiële website
gepresenteerd. Neem er eens ’n kijkje. Dat kan via
de algemene website en dan het blauwe icoontje
‘OLV Hemelvaart Heemstede’. Maar u kunt ook
gewoon kiezen voor: www.olvh.nl
• Op 5 oktober, de feestdag van de parochie H. Bavo,
wordt de nieuwe parochiële website gepresenteerd.
Via de algemene website kiest u voor het groene
icoontje ‘Heilige Bavo Heemstede’.
9
� Dagmissen: maandag t/m vrijdag
U kunt doordeweeks iedere dag naar de kerk voor een
Eucharistieviering. Op maandag, dinsdag, woensdag
en vrijdag in de OLVH-kerk en op donderdag in de
Bavokerk. Op zaterdagmorgen is er in de OLVH geen
dagmis meer.
� Kindvriendelijk naar de kerk
Met de kinderen naar de kerk… Dat kan! Iedere
zondag bent u welkom in de OLVH-kerk, waar
crèche is voor de allerkleinsten. Voor kinderen in
basisschoolleeftijd is er, behalve in schoolvakanties,
Kinderwoorddienst. Zo hebben zij hun eigen viering,
waar ze kennis maken met Jezus en met wat Hij deed
en zei. Kom ook, je bent er echt niet alleen....
T W E E L U I K
N r
8 6
� Vliegramp
Ook in onze parochies hebben kinderen hun vriendje,
een leerling van Hageveld, verloren door de verongelukte MH17. Andere medeparochianen hebben een
nichtje verloren of een tante met haar gezin (dochter,
man en twee kleinkinderen). Wij bidden om kracht en
sterkte om het verlies te dragen en verwerken. 10
� Uw kindje laten dopen?
Wil je jullie (pasgeboren) kindje laten dopen... Dat
kan! Jullie, ouders en je kindje, zijn van harte welkom.
Stuur een geboortekaartje naar de parochie en wij
nemen contact met je op voor een afspraak voor de
Doop. Of kijk op onze website www.parochiesklaverblad.nl bij ‘sacramenten’, ‘dopen’.
� Eerste Communie doen of gevormd worden?
Ook in 2015 kun je je eerste heilige Communie ontvangen of gevormd worden. Op dit moment wordt
hard gewerkt aan de voorbereidingen voor deze projecten voor onze kinderen. We hopen je zo spoedig
mogelijk te informeren over data, voorbereiding enz.
Of kijk alvast op onze website www.parochiesklaverblad.nl bij ‘sacramenten’.
� Trouwen?
Wil je gaan trouwen? Denk dan aan de kerk! Want
wij willen jullie graag helpen van de trouwdag een
mooie maar vooral ook inhoudsvolle dag te maken.
En niet alleen die ene dag, nee, we willen met jullie
ook nadenken over hoe je je huwelijk (“tot de dood
ons scheidt…”) vorm en inhoud kunt geven. Wil je
trouwen in de kerk, neem dan contact op met pastoor.
Of kijk op onze website www.parochiesklaverblad.nl
bij ‘sacramenten’, ‘huwelijk’.
� Speciaal boek over kunstcollectie Vaticaan
Bij uitgever Berne Heeswijk is een speciaal boek te
bestellen (in luxe cassette) met bijna 1.000 kunstwerken, ruim 600 schilderijen en 23 hoofdstukken over
de musea en de kerken en kapellen in het Vaticaan.
Zo haalt u het mooiste van het Vaticaan in huis: de
Sixtijnse kapel, de Borgiazalen en de schilderingen
van Rafaël, de wandkaarten en wandkleden enz.
Absoluut de moeite waard. En nu voor een speciale
aanbieding van € 55,00 (t/m eind december) te bestellen: Antwoordnummer 13505, 5460 WE Heeswijk of
www.berneboek.com o.v.v. isbn 9789043523189).
� Misdienaar worden?
Een misdienaar is iemand die zijn of haar eerste
Heilige Communie heeft gedaan en die de voorganger
helpt bij de viering. Meestal is dat de pastoor of een
andere priester. Of een pastor, die voorgaat bij een
Communieviering. Wat moet je doen? Veel! Je bent
de assistent van de voorganger. Zonder jou kan hij of
zij niet veel. Ook help je mee met het klaarmaken van
het altaar met de kelk en de hosties. Dat doe je niet
alleen, maar met een aantal andere kinderen. Ook met
oudere kinderen en volwassenen. Om de zoveel weken
ben je misdienaar op een zaterdagavond of op een
zondagmorgen. Èn … niet te vergeten ... één keer per
jaar is er het misdienaaruitje. Lijkt je dat wat? Meld
je aan bij pastoor ([email protected]
nl) of bij het parochiesecretariaat van je parochie.
Op 21 juni ontvingen tijdens een mooie viering in de Bavokerk 17 kinderen en 3 volwassenen
het Sacrament van het Vormsel van Mgr. J. van Burgsteden.
� Weer interesse in religieus leven
Na tientallen jaren van ‘droogte’ hebben zowel de
Franciscanen als de Dominicanen in Nederland novicen te melden. Bij beide ordes zijn deze zomer drie
(jonge) mannen, samen zes, gestart aan een leven als
religieus. Dat meldden de Franciscanen in juli en de
Dominicanen in augustus.
Deze cursus kunt u volgen bij de Tiltenberg (Zilkerduinweg 375 in Vogelenzang – www.tiltenberg.org) op
zaterdag 13 september, 4 oktober, 8 en 29 november,
21 februari, 7 maart en 6 juni van 9.00-13.30 uur.
… van de theologie van de spiritualiteit
Door de eeuwen heen hebben mensen naar manieren
gezocht om het geloof niet alleen in het kerkgebouw,
maar ook in het leven van alledag, in hun denken en
doen te beleven. Stichters van kloosterorden hadden hun
eigen visie, charisma voor de wijze waarop dat zou kunnen. Zo is er in de eeuwen kerkgeschiedenis een spirituele schat ontstaan, die het ontdekken meer dan waar is.
Deze cursus laat u kennis maken met o.a. de Ignatiaanse,
Karmelitaanse, Franciscaanse en Benedictijnse spiritualiteit.
Deze cursus kunt u volgen bij de Tiltenberg (Zilkerduinweg 375 in Vogelenzang – www.tiltenberg.org) op
zaterdag 4 en 25 oktober, 8 november, 7 maart en 6
en 13 juni van 10.30-13.00 uur.
… ‘Evangelii gaudium’ van paus Franciscus
Het eerste echte eigen schrijven van paus Franciscus
was ‘Evangelii gaudium’, de vreugde van het Evangelie.
Daarin doet hij suggesties voor de Kerk in deze tijd.
Franciscus spoort ons aan om de oorspronkelijke frisheid van het Evangelie te herontdekken en zo nieuwe
wegen en paden te vinden om mensen in deze tijd te
bereiken. Dat vraagt om een pastorale en missionaire
bekering van de Kerk, én van alle gedoopten. Echt de
moeite waard!
8 6
Inschrijven voor de bedevaart
kan via de website: www.vnbreizen.nl via het reisnummer
RO1503 voor de vliegreis en
RO1504 voor de busreis. Via
de button ‘boek nu’ in de reis
kunt u het aanmeldingsformulier invullen. … van het katholieke geloof
‘Ik geloof…’ zeggen we iedere zondag. Maar wat geloof
ik eigenlijk. Of: wat behoor ik te geloven? In zeven bijeenkomsten worden vragen en antwoorden rond zeven
grote thema’s uit het katholieke geloof behandeld.
Wat leert de Kerk ons? Basis voor de vragen en de antwoorden is de Catechismus van de Katholieke Kerk en
Youcat (de jongerencatechismus).
N r
� Bisdombedevaart Rome in mei 2015
Het bisdom Haarlem-Amsterdam gaat op bedevaart
naar Rome: een tiendaagse busreis (30 april t/m 9
mei 2015 voor € 999) of zesdaagse vliegreis (2 t/m 7
mei 2015 voor € 839). In de stad Rome worden meerdere bijzondere plaatsen bezocht. Uiteraard zijn er
gezamenlijke vieringen in de grote kerken van Rome.
Maar ook is er gelegenheid om zelf, als parochie, als
groep of als gezin erop uit te trekken. Ontmoeting in
de brede zin van het woord staat centraal tijdens de
bedevaart! Er zal zo veel mogelijk op regio worden
ingedeeld. Jongeren en gezinnen met kinderen sluiten
aan bij de regio, maar beleven ook hun eigen programmamomenten. Tieners (12-15 jaar) en jongeren
(16-25 jaar) hebben een eigen programma.
Wat meer weten…
T W E E L U I K
� Bezinningsdag over H. Franciscus van Assisi
en paus Franciscus
Franciscus van Assisi (1181-1226) koos voor vrijwillige armoede. Paus Franciscus roept ons op als Kerk en
gelovigen naar buiten te treden. Hij vraagt ons bij de
armen en behoeftigen te zijn. Moet
de Kerk om bij de
armen te zijn, zelf
arm worden? “Ik
wil een arme Kerk
voor de armen”,
zei de paus kort
na zijn aantreden.
Wat vraagt dat
van ons aan naastenliefde en het
doen van gerechtigheid?
Zaterdag 27 september is een bezinningsdag in het
kloostercentrum van Heiloo (Hoogeweg 65). De
kosten bedragen 5,00 euro (incl. de lunch). Opgave
bij mevrouw Anita Witte van het Bisdom HaarlemAmsterdam: [email protected]
Deze cursus kunt u volgen bij de Tiltenberg (Zilkerduinweg 375 in Vogelenzang – www.tiltenberg.org) op
zaterdag 11 oktober, 29 november, 13 december van
10.30-13.00 uur.
… van de gezangen van Hildegard von Bingen
De H. Hildegard von Bingen (1098-1179) was Benedictines en abdis van een klooster. Ze componeerde
muziek en schreef omvangrijke boeken over de visioenen
die zij zag. Het zijn vooral haar gezangen die aanspreken
en die een goede basis vormen om met Hildegard kennis te maken of om juist tot een verdere verdieping te
komen van wat zij ons te bieden heeft. Wat roept haar
op muziek gezette poëzie bij ons op? Wat bezielde deze
bijzondere vrouw eigenlijk rond de geheimen Gods?
Er zijn diverse thema’s te ontwaren: de schepping, de
eeuwigheid, de voor Hildegard speciale viriditas (groene
groeikracht) in combinatie met Maria, de incarnatie en
de Heilige Drie-eenheid.
Deze cursus kunt u volgen bij het Karmelitaans
Centrum voor spiritualiteit (Parkstraat 1 in Haarlem
– www.kcs-haarlem.nl) op dinsdag 23 september, 14 en
28 oktober van 14.00-16.30 uur.
11
Parochie
Heilige Bavo
Parochieteam Bavo:
Erica Kerkstra, contactpersoon
Annemieke Schouten Contact: U kunt de leden van uw
Stephan Lüchinger
parochieteam bereiken via de pastorie: 5280504
T W E E L U I K
N r
8 6
� Parochiefeest 2014: zondag 5 oktober
Op zondag 5 oktober is het weer feest in de kerk. En
niet alleen in de kerk. Ook na afloop gaat het feest
nog door… Iedereen is uitgenodigd en welkom. Om
10.00 uur gaan we in de kerk feestelijk van start met
een viering met alle parochiële koren.
Na de viering is er koffie/thee voor iedereen. Met
taart! Althans dat hopen we. We willen iedereen vragen om iets van een (zelfgebakken) taart of cake of
iets anders mee te nemen, voor bij de koffie. Wilt u
zoals gebruikelijk van tevoren bij het parochiesecretariaat opgeven of u iets meeneemt?
Sint Bavo, die zijn schatten zwaar,
zijn goed, zijn wapenen, zijn boeken
verliet om alleen God te zoeken
tot hij Hem vond als kluizenaar.
Geef, dat mijn hart niet bouwt op geld
maar slechts in God vertrouwen stelt.
� Terugblik op de dankviering
Met dankbaarheid en geraakt door de oprechte
belangstelling van zovelen kijk ik terug op de dankdienst van 6 juli jl. waarin ik officieel afscheid nam
van bijna twintig jaar pastorale arbeid in onze
Bavoparochie. Deze Eucharistieviering met pastor
Vanderstadt als voorganger
was tevens de slotviering
van een bewogen werkjaar.
Alleen al de binnenkomst
in een volle kerk, met oud
en jong samen, gaf een
overweldigende indruk.
Aan de viering werkten de
verschillende koren van
onze parochie mee, die
samen zorgden voor een
extra feestelijke klank. Heel
bijzonder was het koor van kinderen, bestaande uit
kinderen van de basisschool De Ark maar ook anderen die de groep spontaan kwamen aanvullen; zij
zongen een speciaal afscheidslied “Dag pastor Visser,
wel bedankt, voor alles wat u hebt gedaan.”
Voor mijzelf was het fijn om de overweging te kunnen houden tijdens deze viering. Het voelde heel vertrouwd aan en gelukkig was mijn conditie zodanig dat
het kon. Een mooi symbolisch moment tijdens de vie12
ring was het doorgeven van de fakkel met licht na de
overweging. Zoals toen ook gezegd werd, herinnerde
dit gebaar aan mijn aanstelling in oktober 1994. Toen
was het pastor De Vries die een fakkel aan mij doorgaf
met als opdracht om de lamp van het geloof in deze
parochie brandend te houden. Dit simpele gebaar van
overdracht heeft altijd veel voor mij betekend en is de
leidraad geweest bij mijn werk hier. Nu werd opnieuw
het licht doorgegeven aan diegenen die een belangrijke taak hebben bij de hoofdpeilers in de parochie
zoals liturgie, catechese, bezoekwerk en organisatie.
En ook nu mag dit een teken zijn van de gezamenlijke
bereidheid in de parochie om het licht van het geloof
door te geven. Zoals paus Franciscus ons voorhoudt
is de kerk niet enkel een kerk van priesters. Kerk
gebeurt daar waar mensen elkaar in geloof vasthouden en bemoedigen, zorg hebben om elkaar en elkaar
inspireren. In de bloemversiering voor het altaar werd
deze vorm van kerk zijn ook uitgebeeld, met bloemen
die staan voor liefde, trouw, eenvoud, zuiverheid, verbondenheid, gerichtheid op het licht. Ook de kleuren
speelden daarin een belangrijke rol; veelkleurigheid
sluit eenheid en verbondenheid niet uit.
Een onverwacht en aangrijpend moment diende zich
aan, toen pastor Vanderstadt aan het einde van de
viering aan mij persoonlijk de zegen gaf. Ook op
de vele aanwezigen in
de kerk maakte dit een
diepe indruk. Daarna
volgde de toespraak van
de oud-vicevoorzitter
van het parochiebestuur,
de heer Gudde, met
woorden van dank en
waardering, maar waarin hij ook aangaf hoezeer
we staan op het snijpunt
van wegen, vaak niet
gemakkelijk. Na deze
toespraak kreeg ik twee mappen aangeboden vol met
persoonlijke herinneringen van parochianen, niet
alleen van hen die actief zijn in de werkgroepen maar
ook van hen die ik door persoonlijke omstandigheden
heb leren kennen. Het is moeilijk uit te leggen wat
al deze welgemeende en ontroerende bijdragen voor
mij betekenen, maar samen vormen zij een kostbare
schat die mij, al lezende, stil maakt. En in de dagen
erna kwamen er nog meer van dergelijke persoonlijke bijdragen binnen. Verrassend was ook het lied
waarmee de toespraak en het overhandigen van de
‘gedenkboeken’ werd afgesloten; een lied op de wijze
van het Bavolied, “een lied voor de pastor, met dank
toegezongen.”
Er was na deze feestelijke viering geen receptie
gepland, omdat niet zeker was hoe ik me zou houden.
Gelukkig heb ik toch nog een groot aantal mensen een
hand kunnen geven en in de loop van de weken erna
velen ontmoet. Dit artikel in “Tweeluik” is bedoeld
om u allen (nogmaals) hartelijk te danken voor alle
goede wensen en blijken van waardering. Ook wil ik
u bedanken voor het geweldige cadeau dat is ingezameld en dat ik bij gelegenheid van dit afscheid mocht
ontvangen. Het zal zeker een goede bestemming
krijgen.
Vanuit de grond van mijn hart en ook namens mijn
gezin wil ik u zeggen dat dit afscheid mij en ieder van
ons meer dan goed heeft gedaan en ons enorm heeft
gesterkt. Heel veel dank!
Paul Visser en gezin
• Op 6 juli is pastor Visser in bomvolle kerk met meer
dan 700 bezoekers met de viering door zeer velen
bedankt voor zijn inzet en hart voor de Bavo gedurende de afgelopen 20 jaar. Het was een viering met
ontroering, verdriet maar ook vrolijkheid. Met tot
tweemaal toe een staande ovatie gaven de aanwezigen uiting aan hun gevoel van waardering en dankbaarheid. Het aloude Bavolied, destijds gemaakt
door emerituspastoor IJs Tuyn, was door mevrouw
Roozen voorzien van een toepasselijke tekst.
Dank aan allen die zo hun best gedaan hebben voor
deze speciale viering, zoals: de prachtige bloemversiering met veel symboliek, de postduiven en
de coördinatie voor het herhaaldelijk rondbrengen
van brieven, de koren, de kindertjes van De Ark, de
koffiedames en alle anderen die we hier vergeten te
noemen.
• Emerituspastoor
8 6
Derk de Vries is verhuisd naar
Vogelenzang (zie hierboven). Op 25 juli was hij zestig jaar priester. Omdat hij had aangegeven dit niet
groots te willen vieren is dit in alle bescheidenheid
gedaan. Die dag hebben de zusters hem en zijn familie verrast met koffie en gebak, en aansluitend een
heerlijke maaltijd waar zij van hebben genoten. Bij
die gelegenheid bracht pastoor Eric van Teijlingen
namens het Klaverblad een mooie bos bloemen. En
zondag 27 juli was pastor De Vries aanwezig in de
Bavokerk, waar hij op hartelijke wijze werd toegesproken door rector Bruggink. Na de viering stond
er voor genodigden koffie met een heerlijk gebakje
klaar.
N r
� Pastor Derk de Vries verhuisd
Na diverse omzwervingen, Spaarneziekenhuis - drie
dagen thuis – Spaarneziekenhuis – Schoterhof –
Spaarneziekenhuis - Schoterhof, ben ik terechtgekomen bij de zusters Karmelietessen in Vogelenzang.
Deze zusters gaan zich ontfermen (zie krantenberichten) over mensen die thuis zouden moeten wonen zonder verzorging, omdat ze niet in een verzorgingshuis
kunnen worden opgenomen.
� Wat was en wat gaat komen…
De afgelopen periode heeft ons enkele gedenkwaardige momenten gebracht:
T W E E L U I K
� Meezingen voor ‘Ein Deutsches Requiem’
Kamerkoor Vocaal Ensemble Sola Re Sonare,
bestaande uit 20 leden o.l.v. Joop van Goozen,
repeteert op woensdagavonden in de Bavokerk
te Heemstede. In mei 2015 wil het Ein Deutsches
Requiem van Johannes Brahms uitvoeren. Het koor
is al begonnen met instuderen, maar vanaf 8 oktober
begint deze zangmarathon pas echt. Geïnteresseerden
kunnen meedoen als projectlid. Meldt u zich aan per
email: [email protected] Het koor is vooral
op zoek naar versterking bij de bassen en tenoren.
Meer informatie over het ensemble kunt u vinden op
www.solaresonare.nl
Mijn nieuwe adres: Bekslaan 9, 2114 CB Vogelenzang.
Tel. 023-8700169. Een hartelijke groet,
pastor Derk de Vries
• Helaas heeft mevrouw
Hannie Woudenberg haar
taak voor de Bavo wegens gezondheidsproblemen
moeten neerleggen. Wij zijn haar zeer dankbaar dat
zij gedurende 61 jaar (!) wekelijks nauwgezet het
kaartsysteem van het ledenbestand van de paro-
Tot mijn grote verdriet kon ik niet alleen blijven
wonen in mijn mooie appartement in Westerduin, en
toevallig hoorden wij van de zusters in Vogelenzang.
Daar is nu mijn thuis vanaf 16 juni, tijdelijk in het
hoofdgebouw van Casa Carmeli in afwachting van
een eigen appartement bij de zusters.
Ik bedank u allen die mij bemoedigd hebben met
het sturen van kaarten en bezoeken, en ik hoop dat
die goede relatie blijft. Mijn gezondheid is achteruit
gegaan, maar door de goede verzorging gaat deze
gelukkig weer vooruit. Ik hoop op een zondag weer in
uw midden te zijn.
13
T W E E L U I K
N r
8 6
chianen heeft bijgehouden, waarbij zij de laatste
tijd ondanks haar hoge leeftijd ook moest kunnen
omgaan met computeruitdraaien. Deze werkzaamheden is zij in 1953 begonnen toen zij zich aansloot
bij mevrouw Tinie van Buuren, die op verzoek van
kapelaan Visser begonnen was met een cartotheek
en die zij kon aanvullen met gegevens van de burgerlijke stand van Heemstede.
Toen mevrouw Van Buuren stopte is mevrouw
Woudenberg deze taak blijven uitvoeren. Op de
woensdagmiddag was het voor velen een vertrouwd adres voor een kopje koffie of thee in de
Bavopastorie, met Hannie als gastvrouw. Ook
was zij jarenlang een vertrouwd gezicht als oppas
op de pastorie tijdens de vakantieperiode van pastoor De Vries en mevrouw Van der Poel, en
later pastor Visser en zijn gezin. In haar jaren als
“juffrouw Woudenberg” van de 5e klas van de
Anthoniusschool kende zij zeer vele katholieke
meisjes, die zij later weer als dames terugzag in het
ledenbestand van de parochie. De werkzaamheden
zijn overgenomen door de dames Steffens. Onze
dank daarvoor. We wensen Hannie het allerbeste
toe.
toekomst ‘killer robots’. PAX kan zich dankzij de
collectes in de Vredesweek blijven inzetten voor
vrede en ontwapening in binnen- en buitenland. In
de Bavo wordt in het weekend van 27 en 28 september een deurcollecte gehouden in het kader van de
Vredesweek. U kunt uw bijdrage ook overmaken op
NL 03 TRIO 0390 5150 00 t.n.v. PAX te Utrecht,
o.v.v. Vredesweekcollecte H. Bavo Heemstede.
MOV-groep, An van Tol
• Als u in deze mooie zomer over de Herenweg rijdt
en de joelende kinderen in Linnaeushof in het water
ziet spetteren en spelen, dan is de kans groot dat
daar enkele kinderen bij zijn die met hulp van de
Bavo-P.C.I. op deze manier ook een fijne zomervakantie hebben.
• Binnen
onze Bavogemeenschap is recentelijk een
groepje samengekomen, dat zich ten doel wil stellen om - in navolging van pastor Visser - onze
zieke medeparochianen met een zekere regelmaat te
bezoeken. Wilt u zelf, of iemand uit uw familiekring
of naaste omgeving, thuis of in het ziekenhuis een
bezoek vanuit de parochie, meldt u dit s.v.p. bij de
secretaresse, mevrouw Heesbeen.
• Dit voorjaar heeft onze vaste organist, de heer Bas
Westerhof, afscheid genomen en op 6 juli was de
laatste viering waarbij mevrouw Gonny van de
Maten het Bavokoor dirigeerde. Zij heeft elders een
andere baan aangenomen. Op vrijdag 5 september
geeft mevrouw Van de Maten met anderen in de
Bavokerk een concert. Zie pagina 9.
• Op zaterdagavond 4 oktober is er geen viering van-
wege het parochiefeest ter ere van de heilige Bavo
op zondag 5 oktober (zie overzicht vieringen).
� Deurcollecte vredesweek
Iedere minuut wordt er ergens ter wereld iemand
gedood en in de helft van alle gevallen door een
vuurwapen. Soms zijn dat kleine wapens zoals een
Kalasjnikov, soms zijn het technisch zeer vernuftige wapens zoals bewapende drones of in de nabije
14
� Familieberichten
Overleden:
19 juni Albert Boerma
Meijerslaan 290
28 juni Hein Lammers
Schielaan 9
2 juli
Maria Schmeink
Voorheen Meijerslaan 82
6 juli An Marlet
Den Haag
10 juli Joke van Oosten-van Rossum
Provinciënlaan 5
10 juli
Corrie Keesstra-Schouten
Herenweg 126 K 59
92 jaar
87 jaar
98 jaar
91 jaar
86 jaar
98 jaar
Parochie
Onze Lieve Vrouw Hemelvaart
Parochieteam OLVH:
Ineke Spee, contactpersoon
Els Bannink
Richard Käller
Contact: U kunt de leden van uw
parochieteam bereiken via de pastorie: 5286608
en gasten uit alle Klaverblad-richtingen écht feest!
Helaas werkten de weergoden dit keer niet erg mee,
dus bewees de ontmoetingsruimte rondom een versierde doopvont achterin de kerk opnieuw zijn grote
waarde. Na afloop waren er gelukkig vele wapperende
handjes om de boel weer netjes op te ruimen. Zulke
bijeenkomsten zijn het cement van onze gemeenschap
en stemmen tot grote dankbaarheid. Foto’s van het
parochiefeest staan op onze eigen nieuwe website.
N r
8 6
Velen hadden gehoor gegeven aan de oproep van
pastoor Van Teijlingen om iets lekkers mee te nemen
voor na de H. Mis, om van te genieten bij het ‘achtste sacrament’, de koffie (en thee!). Héél Heemstede
bracht GEBAK mee, en na de koffie was er een borrel waarbij sateetjes met eigengemaakte saus werden
geserveerd en gehaktballetjes met pindasaus, er was
wijn en kaas en worst en limonade en ijsjes voor
de kinderen. Zo vierden wij met vele parochianen
T W E E L U I K
� Parochiefeest 2014 met velen gezellig gevierd
Op zondag 17 augustus vierde de O.L.V. Hemelvaart
parochie de 87e ‘verjaardag’ van onze kerk en daarmee van onze gemeenschap. Tijdens de H. Mis zong
ons vertrouwde parochiële koor prachtig een Mis van
L. Perosi en konden wij uit volle borst het zo vertrouwde en mooie ‘Wees Gegroet’ van Aat Broersen
en het Salve Regina meezingen aan het slot van een
prachtige viering.
Pastoor Van Teijlingen greep zijn kans en bedankte
iedereen voor de warme ontvangst bij zijn aantreden
vorig jaar. Tevens dankte hij alle parochianen en alle
vrijwilligers wel op een bijzondere manier: als blijk
van waardering gaf hij een paaskaars aan alle parochianen door deze symbolisch aan één parochiaan te
overhandigen, namelijk degene die een misboekje had
met rode stickers! Zo bedankte pastoor ook de vele
vrijwilligers, zonder wie de parochie niet kan zijn wat
zij nu is, d.w.z. een open huis te zijn voor velen die
kracht en moed putten uit hun geloof. Oud-koster Ed
van der Spek was de ‘gelukkige vrijwilliger’ die eveneens een bijzondere paaskaars mee naar huis mocht
nemen. Des te meer waren velen ontroerd door het
persoonlijke dankwoord waarmee meneer Van der
Spek zijn helaas enige jaren geleden overleden echtgenote innig dankte voor alle steun die zij in de 40 jaar
waarin hij koster was aan hem heeft gegeven.
� Nieuw licht op de kerk
Bij het parochiefeest maakte pastoor bekend dat
besloten is om het koperen kruis op het dak van de
kerk binnenkort bij duisternis te verlichten. Zo wordt
de kerk zichtbaar (want nu is het ’s nachts aan het
Valkenburgerplein maar een donker gat…). Begin
september worden de lampen geplaatst. Ook in de
toren zal een speciale verlichting worden aangebracht,
zodat de toren met licht uit de galmgaten als een
baken wordt in Heemstede. Met een deurcollecte bij
ons parochiefeest, die € 485 opbracht, is een begin
gemaakt van de aanschaf van deze, toch wel dure,
buitenverlichting (de schijnwerpers kosten een paar
honderd euro per stuk). Wilt u bijdragen aan dit initiatief? Graag! Maak u gift over op NL25 INGB 0000
2975 54 o.v.v. ‘buitenlicht kerkdak’.
� Schoonmaakzaterdagen
De laatste tijd heeft de werkgroep voor het schoonmaken en -houden van de kerk, de zogeheten ‘gouden
ploeg’, het lastig om nieuwe leden te werven. En een
niet schone kerk… dat kan niet. Op dit moment werkt
deze werkgroep doordeweeks overdag.
Daarom is door de werkgroep en het parochieteam
besloten op proef om te werken met ad hoc data
op bijvoorbeeld de zaterdagmorgen. En we nodigen
iedereen uit die wil meehelpen, want vele handjes
maken licht werk. Misschien doen we naast de kerk
ook de pastorietuin (mannen!). De eerstvolgende
schoonmaakzaterdag is: 27 september om 9.15 uur.
� Van alles wat…
• Zomer en insecten… ze horen bij elkaar. Maar niet
alle insecten zijn leuk. Eind juli is op de zolderverdieping van de pastorie door de Heemsteedse imker
een zeer groot wespennest vakkundig verwijderd.
Zij hadden daar hun intrek genomen… maar dat
vond de andere bewoner van de pastorie niet zo
gezellig.
15
•
•
T W E E L U I K
N r
8 6
•
De stand van Kerkbalans is boven de € 45.000
gekomen. De familie Leliefeld maakte het eerste
streefbedrag vol (€ 30.000). Zij worden in januari
2015 genodigd aan de tafel van de pastoor voor een
etentje gekookt door de pastores. Wilt u ook? Maak
uw bijdrage over en wie weet maakt u het tweede
streefbedrag vol en wordt ook u uitgenodigd.
In oktober is er een periode géén dagmis in onze
parochie vanwege de vakantie van pastoor. De
viering op de woensdag gaat wel altijd door. In de
wekelijkse nieuwsbrief, iedere zondag achter in de
kerk, staat precies aangegeven hoe en wat.
Zaterdag 27 september is het burendag en pastoor
zal alle buren van het Valkenburgerplein uitnodigen
voor koffie en een rondleiding door de kerk.
� Hulp voor de zondagse crèche
Iedere zondag, m.u.v. de zomervakantie, is er crèche
tijdens de H. Mis. Terwijl ouders rustig in de kerk
de viering volgen worden de jongste kinderen opgevangen door één of twee meisjes die met hen spelen,
tekenen, buitenspelen of gewoon lekker op schoot
zitten. Omdat een paar meisjes vanwege school en studie geen tijd meer hebben voor de crèche, zijn we op
zoek naar nieuwe hulpkrachten. Jonge meisjes, maar
ook moeders of oma’s kunnen zich aanmelden bij het
parochiesecretariaat. Je kan zelf aangeven hoe vaak je
ingeroosterd wil worden.
� Koffie drinken: iedere eerste zondag
Iedere eerste zondag van de maand is er koffie/thee
na afloop van de viering. Een goede gelegenheid
om elkaar te ontmoeten. De volgende werkgroepen
schenken de koffie/thee met liefde uit:
7 september
parochiekoor mannen
5 oktober
seniorenpastoraat
2 november
bezoekersgroep nabestaanden
7 december
parochiekoor vrouwen
Zondags koffiedrinken is een goed moment om elkaar
even wat uitgebreider te spreken. Maar koffie is er
niet zo maar. De koffiedames zorgen ervoor dat alles
klaar staat: van kopjes en schoteltjes tot koffie/thee en
koekjes. En niet te vergeten de limonade voor de kinderen. Eén van de dames, mevrouw Rita Rebel, heeft
aangegeven dat ze na jarenlange trouwe dienst ná dit
jaar haar koffietaak wil neerleggen. De andere koffiedame, mevrouw Christa Mense, kan dus wel wat
hulp gebruiken. Wij zijn daarom op zoek naar nieuwe
hulpkrachten – dames of heren – die het gezellig vinden om eens per maand of een paar keer per jaar te
helpen bij het voorbereiden van het koffiedrinken.
Meldt u s.v.p. aan bij het parochiesecretariaat.
� Einde werkcontract
In onderling overleg is afgesproken dat mevrouw
Esther Weijers niet meer werkzaam is voor onze
parochie.
16
� Herinneringen aan Communiefeest
Op 25 juni jl. zijn de meisjes, die op 25 mei hun Eerste
Communie hebben gedaan, weer bij elkaar geweest op
de terugkommiddag in de tuin van de pastorie, waar
wij gezamenlijk activiteiten hebben ondernomen en de
meisjes elkaar vertelden wat hun was bijgebleven van
hun eerste heilige Communie en hun Communiefeest.
Op nummer één staat dat zij voor de eerste keer het
Lichaam van Jezus mochten ontvangen en dat de hostie best een beetje kleefde aan hun gehemelte. Verder
een gezelschapsspel, waarbij het natuurlijk heel leuk
was dat de juffen moesten zoeken. Als derde een mooi
verhaal over Mozes en daarbij het maken van kikkers,
heel veel kikkers. Dus een echte plaag. En het eten van
heerlijke pannenkoeken, met veel zoet beleg, uiteraard niet te vergeten. Aan het einde was het best even
moeilijk om afscheid van elkaar te nemen. Daarom
zal de groep nog één keer bij elkaar komen tijdens een
soort reünie. Gelukkig komen we elkaar ook in de
kerk nog tegen en zullen we zo een mooie herinnering
bewaren aan die mooie en feestelijke zondag eind mei.
� Diakoinos – berichten van de PCI-OLVH
De Verenigde Naties doen onderzoek naar het
Nederlandse Sinterklaasfeest. Onder verantwoordelijkheid van de Hoge Commissaris voor de
Mensenrechten buigt een commissie zich over de
vraag of Zwarte Piet een racistisch stereotype is.
Ondertussen worden de Christengemeenschappen in
Syrië en Irak op grote schaal verdreven of uitgemoord.
De Verenigde Naties doen niets. De Christenunie
diende een motie in om de Verenigde Naties op te roepen onderzoek te laten doen naar de vervolging van
Christenen en dit te veroordelen. De regeringspartijen
wezen deze motie af. Binnen het zogenaamde ‘hervestigingsquotum’ heeft het kabinet voor 2013 vijftig
(50) plekken vrijgesteld voor vluchtelingen uit Syrië
en voor dit jaar tweehonderd (200). Ongetwijfeld
zullen Christenen daarbij geen voorrang krijgen. De
vraag is voor wie wij Sinterklaas spelen en wie de
Zwarte Piet krijgt. U zou het uw volksvertegenwoordiger kunnen vragen. Veel initiatieven om vervolgde
Christenen te helpen zijn er in elk geval niet. Eén
ervan is Samenwerkende Democratische Organisaties
te Enschede. Uw financiële bijdrage kunt u doen via
NL40INGB0007667732.
Martijn Mense
� Mattijs en Aimée getrouwd
Als tiener opgegroeid als buurjongen en –meisje
in Heemstede en bekend met onze kerk. Daarom
gaven Mattijs van
de Weijer (29) en
Aimée Drontmann
(27) elkaar op 8
augustus voor God
en voor hun familie
en vrienden in onze
kerk hun jawoord
van liefde en trouw.
De opa van Aimée, de heer Aat Broersen, dirigeerde
het parochiekoor bij de viering in een volle kerk
tot grote hoogte. Aimée en Mattijs hebben ontdekt
dat hun samen-zijn hen tot mooiere mensen heeft
gemaakt. Hij leerde van haar; zij van hem. Daarom
maakte God uit de rib van de mens een vrouw om
de mens tot hulp en partner te zijn (Gen. 2). En met
Gods zegen openden ze hun hopelijk lange huwelijk.
Dat is onze wens en gebed. Na de kerkelijke viering
werd er nog flink gefeest in Amsterdam-West.
� Familieberichten
Gedoopt
Lucas Mathias Pleijster
13 augustus 2014
Gehuwd
Mattijs van de Weijer en
Aimée Drontmann
8 augustus 2014
Overleden
Kobus de Jong
4 juli 2014
Als u het zo wilt formuleren, ja.
“Luister. Daar zijn diverse redenen voor, denk ik.
Op de eerste plaats waren we klaar voor een ander
verhaal. Na acht jaar hadden we er wel genoeg van
om zijn voorganger te demoniseren. We werden doodziek van al die crisisverhalen: het seksueel misbruik,
‘Vatileaks’, de homolobby in het Vaticaan, noem maar
op. Franciscus gaf ons de gelegenheid om een ander
verhaal te vertellen. Op de tweede plaats zijn we als
media een door de markt aangestuurde industrie. We
hebben de fundamentele neiging om bewust of onbewust de vooroordelen en de waarden van ons publiek
te weerspiegelen. En ons publiek vindt deze paus nu
eenmaal een aardige vent, en dus wij ook. Op de derde
plaats: Franciscus is een zeer aantrekkelijke persoon.
Het is bijna onmogelijk om hem niet te mogen.”
Een collega van ons, Antoine Bodar, is niet heel
enthousiast over hem.
“Ja, dat weet ik. Dat heb ik gehoord. Maar zoals ik al
zei: het is bijna onmogelijk. Ik heb er niet met Antoine
zelf over gesproken, maar ik ken mensen zoals hij. Het
is heel merkwaardig, maar zij voelen zich ongemakkelijk als de wereld van een paus houdt. Ze zijn veel meer
op hun gemak als ze strijd voeren en tegen de stroom
op zwemmen. Wat ze vrezen is dat ofwel de media zich
hebben overgegeven ofwel ze het niet hebben begrepen.
Hoe dan ook, beide vinden ze lastig en slecht.”
8 6
Houdt u van zingen, zing dan mee... We repeteren
iedere donderdagavond om 19.00 uur in de school aan
de Molenwerfslaan.
Veel media omhelzen deze paus. Waarom eigenlijk?
“Bedoelt u waarom de media verliefd zijn op hem?”
N r
� Ons koor zingt...
7 september Kleine Barokmis (Van Haperen)
14 september St. Josefmis (Broersen)
21 september Christus Eeuwig Woord (Vermulst)
Medio juni was de Amerikaanse journalist John Allen
jr. in Nederland voor een lezing. John Allen is een van
de meest gezaghebbende vaticanisten ter wereld. Los
daarvan is hij een bekende van onze pastoor, die Allen
heeft leren kennen in zijn tijd in Rome. Christian van
der Heijden van omroep RKK had een interview met
John Allen, die in Nederland ook bekend is van zijn
werk bij CNN, over Paus Franciscus en de media.
T W E E L U I K
� Jacobus Franciscus (Kobus) de Jong (1945-2014)
Vrijdag 4 juli 2014 overleed de heer Kobus de Jong
(69). Zijn vader had nog gereisd met paard en wagen,
een woonwagen waarin vader en moeder en de tien
kinderen leefden en sliepen. Kobus woonde met zijn
gezin ook in een wagen. Eerst in Hoofddorp en later
in Zandvoort. Als wereldreiziger verhandelde hij goederen met zijn geliefde Afrika. Bij zijn uitvaart zong
daarom een Afrikaans-Ghanees koor. De kleinkinderen staken kaarsen aan met daarbij mooie woorden
voor opa met al zijn grapjes. Buiten klonk er een klein
draaiorgel, dat ook mee ging naar het kerkhof. Want
vroeger ging het grote draaiorgel “De twee engelen”
ook altijd mee met paard en wagen! Kobus overleed
thuis, dat was zijn wens. Het waren tien bijzondere
dagen waarin zijn vrouw en kinderen vaak nog een
glimlach op zijn gezicht zagen en ‘De twee engelen’
hem zichtbaar ondersteunden in zijn ziekte. En zo
stierf Kobus in alle vrede, op weg naar het eeuwig
Vaderhuis in de hemel.
Paus Franciscus
verovert de wereld…
In Nederland, zeker in het begin, hebben sommigen de
neiging om paus Franciscus te vormen naar hun eigen
beeld en gelijkenis. Herkent u dat?
“Zeker. Dat was bij Ratzinger heel anders. Toen die
aantrad had iedereen al een mening over hem. Onder
Johannes Paulus II was hij bijna 25 jaar lang al een
bekend figuur, wereldwijd. Dus het verhaal over hem
was al klaar. Maar Bergoglio had buiten Argentinië
geen enkele reputatie. Mensen moesten zelf een beeld
van hem vormen. Hij werd een katholieke rorschachtest [inktvlekkenmethode, ontwikkeld door psychiater
Hermann Rorschach]. Wat mensen in hem zagen, zei
meer over hen dan over Franciscus.”
Franciscus verwijst vaak naar zichzelf als ‘de bisschop
van Rome’; volgens sommige speculaties omdat hij
zich zou willen ontdoen van zijn ambt als universeel
herder. Wat denkt u?
17
T W E E L U I K
N r
8 6
“Ik denk dat hij absoluut niets af wil doen aan het
wezen van het pausschap. Je kunt inderdaad beargumenteren dat hij zeer oecumenisch en collegiaal is
ingesteld, maar als hij beslissingen moet nemen is hij
niet bepaald verlegen. Hij maakt met volle overtuiging
gebruik van zijn pauselijke autoriteit. Hij wil het ambt
van de paus als opvolger van Petrus en als herder voor
de gehele christelijke familie handhaven. Maar hij wil
ook zijn institutionele aanspraak op gezag verminderen
in dienst van de eenheid. In Evangelii Gaudium zei hij
dat hij een gezonde decentralisatie van het bestuur van
de Kerk wil. Maar het paradoxale is dat hij ook heel
goed in staat is om in zijn eentje beslissingen te nemen
zonder iemand te raadplegen.” (…)
Franciscus heeft een franciscaans ideaal: een arme
kerk voor de armen. Wat betekent dat voor de uitstraling van het pausschap? Gaat hij bijvoorbeeld afstand
doen van zijn apostolische paleizen?
“Verkopen of er musea van maken, zoals soms wordt
voorgesteld. Luister, natuurlijk kan er veel worden ondernomen om het Vaticaan bescheidener te
maken. Van de andere kant, zoals aartsbisschop Paul
Marcinkus – de voorzitter van de Vaticaanse bank tijdens de duistere jaren van het schandaal rond Roberto
Calvi – ooit zei: ‘Je kunt de Kerk niet laten draaien op
alleen maar weesgegroetjes’. Daar zit natuurlijk wel
wat in. Als de Kerk iets wil doen in deze wereld, dan
moet ze daartoe wel de middelen hebben. Natuurlijk
ziet het er aan de buitenkant allemaal heel weelderig
uit, maar laten we reëel zijn: het Vaticaan heeft niet
echt een financiële mammoetvoetafdruk. Het heeft
een jaarlijks budget van 400 miljoen Amerikaanse dollar; dat is kleingeld voor echte instituten. De waarde
van het totale patrimonium is ongeveer 3 miljard aan
investeringen en pak ‘m beet 6 of 7 miljard aan onroerend goed. De Vaticaanse bank heeft voor 9 miljard
aan activa. Dat is nauwelijks een topbank te noemen.
Zelfs de bank van Macao is groter, hahaha. Dus laten
we niet overdrijven en nuchter vaststellen dat er geen
sprake is van enorme rijkdom.”
Franciscus overwoog de Vaticaanse bank te sluiten.
“Franciscus besloot haar te handhaven. Luister, als er
geen Vaticaanse bank zou zijn, dan zouden ze er een
moeten uitvinden, want er is een heel legitieme reden
voor het bestaan voor een dergelijke instantie. Stel
je wil als Kleine Zusters van de Armen duizend dollar overmaken aan je nonnen in Cuba, zodat ze daar
hun rekeningen kunnen betalen. Dat kun je vanwege
het embargo niet doen via een Amerikaanse bank of
een van de vele andere banken die met Amerikaanse
banken verbonden zijn. De Vaticaanse bank biedt die
mogelijkheid wel. Okay, er bestaat in de kerk nu eenmaal spanning tussen het institutionele en het charisma.
Wat Franciscus wil is dat instituten als de Vaticaanse
bank in dienst komen te staan van het charisma.”
Wat moeten we ervan vinden dat Franciscus het zo
vaak over de duivel heeft?
“Je moet denken: de paus gelooft in de duivel. Wat een
schok, hè: PAUS GELOOFT KATHOLIEKE LEER.”
18
Maar hij gelooft in de duivel als persoon.
“Nou, en? De Katholieke Kerk ook.”
Maar voor velen in ons geseculariseerde Nederland is
dat schokkend.
“Goed onthouden: 1) Franciscus is een echte gelovige; 2) Franciscus is geen Nederlander en hij is geen
Amerikaan, okay. Hij behoort tot de traditie van
Latijns-Amerikaanse volksdevotie, het geloof van die
miljoenen mensen die naar Mariaheiligdommen pelgrimeren, de laatste kilometers soms op hun knieën. Hij
spreekt hun taal. In Latijns-Amerika, Afrika en Azië
lopen er nu eenmaal niet zoveel secularisten rond. Dit
zijn intens religieuze culturen. Verwijzingen naar het
bovennatuurlijke maken deel uit van de gewone, dagelijkse conversatie. De duivel hoort daar ook bij. Het is
een fout om te denken dat als Franciscus het over hem
heeft, hij daarmee een ideologisch punt naar voren
brengt. Dat doet hij niet. Het is de taal van de straat
in de wereld waar hij vandaan komt. Meer niet. Als
iemand in Nederland het vaak over de duivel heeft, dan
is hij klinisch gek of hij neemt een politiek standpunt
in door een vinger in het oog van de niet-gelovigen te
steken. Maar dat is bij Bergoglio zeker niet het geval.”
U heeft een aantal boeken over Joseph Ratzinger geschreven en een over het eerste jaar van Bergoglio. “Ik werk momenteel aan een nieuw boek over
Franciscus. Het is geen biografie, want die zijn er al
genoeg. Dit gaat over zijn pontificaat: The Francis
Revolution.”
Vindt u dat er sprake is van een revolutie?
“Als ik daarmee meer boeken kan verkopen, ja, hahaha. Maar goed, hoe definieer je ‘revolutie’? Toch kun
je beargumenteren dat er op drie vlakken een revolutie gaande is. Ten eerste: het vlak van de publieke
perceptie van de Kerk; het dagelijkse gesprek over het
katholicisme. Denk aan hoe er over de Kerk gesproken
werd op 12 maart 2013 en hoe nu. Het tweede vlak is
de pastorale praktijk. Daar is men verschoven van rigiditeit naar mededogen. Barmhartigheid is nu de hoeksteen. Ik denk dat Franciscus herinnerd zal worden als
de paus van de barmhartigheid. Ten derde: ik denk
inderdaad dat er een organisatorische revolutie gaande
is, beginnend bij de Heilige Stoel. Als deze financiële
hervorming werkt, dan is dat van enorme historische
betekenis. Ik zeg uitdrukkelijk ‘als’, want er is nog niets
concreets gebeurd. Ik heb al eerdere aankondigen van
hervormingen meegemaakt. Die werden toen met groot
gejuich ontvangen, maar liepen uiteindelijk op niets uit.

Nieuws uit de Regio Klaverblad
In deze rubriek in uw parochieblad leest u over de andere parochies van
de regio Klaverblad. Meer informatie over de samenwerking tussen
onze parochies op: www.parochiesklaverblad.nl
Op dinsdag 15 juli en donderdag 21 augustus hebben
de pastores onderling gesproken over hoe de catecheseprojecten voor 2015 aan te pakken voor de voorbereiding op Doopvieringen, Huwelijksvieringen, Eerste
Communie en Vormsel. De pastores hebben ook
gesproken hoe wij als vier parochies de mensen een
mooie kerkelijke uitvaart kunnen aanbieden. Ook is
het onderwerp ‘Liturgie’ aan de orde geweest.
� Bestuur vergadert iedere maand
Het nieuwe, gezamenlijke bestuur vergadert eens per
maand (iedere eerste dinsdag) en steeds in de pastorie
van een van de vier parochies. We proberen van de
vergaderingen (indien mogelijk) een kort verslagje
te schrijven voor in het parochieblad. De komende
bestuursvergaderingen zijn: 2 september, 7 oktober, 4
november en 2 december 2014.
� Pastor Ans Dekker meer uren
De Bisschop heeft, op verzoek van pastoor Eric van
Teijlingen en pastor Ans Dekker, ingestemd met
de uitbreiding van het arbeidscontract voor pastor
Dekker. Zij werkt nu 30 uur per week voor alle vier
de geloofsgemeenschappen.
N r
8 6
� Opening ‘werkjaar’ bezoekersgroepen
Het is al vele jaren een goede traditie om het werkseizoen in september voor de bezoekersgroepen van de
vier parochies van het Klaverblad te beginnen met een
gezamenlijke bijeenkomst. Op dinsdag 23 september
zijn de vrijwilligers van de parochiële werkgroepen
als ziekenbezoek, ouderenbezoek, rouwendenbezoek,
Zonnebloem, KBO, seniorenpastoraat e.d. uitgenodigd in Vogelenzang. Om 19.30 uur is er een viering in
de kerk (m.m.v. het gemengde koor en de heer J. Mol
op het orgel) met aansluitend koffie en gezellig bij
elkaar komen in de Ontmoetingsruimte.
T W E E L U I K
� Zomerconferentie met bestuur en pastores
Op maandag 14 juli hebben de bestuursleden en pastores een studiedag gehad. Als plek van bijeenkomst
hadden we het klooster van O.L.V. ter Nood in
Heiloo uitgekozen. Samen met een externe begeleider
hebben parochiebestuur en pastores gesproken over
hoe wij als een team kunnen werken aan het leiding
geven aan onze vier parochies. Waar liggen kansen
en wat zijn bedreigingen voor zo’n team? Soms werd
ook met een eenvoudige oefening iets geïllustreerd.
Eenvoudig...? Niets lijkt eenvoudiger dan een rietstengel, die rust op één vinger per persoon, gezamenlijk op
de grond te leggen. Nou, vergeet het maar…
Eind september is een tweede studiedag voorzien,
eveneens in Heiloo. Dan wordt gesproken hoe we als
team (pastores en bestuur) een plan kunnen maken
voor de toekomst van de vier parochies.
� Pastoraal gesprek met pastores
De pastores van het Klaverblad, pastoor Eric van
Teijlingen, kapelaan Rob Verhaegh en pastor Ans
Dekker, zijn voor u beschikbaar voor gesprek over
het leven en het geloof. U kunt rechtstreeks contact
met hen opnemen (zie pagina 2), maar u kunt ook het
parochiesecretariaat vragen een afspraak te maken.
(vervolg pagina 18)

Dus tot aan het moment dat het gerealiseerd is, moeten
we sceptisch zijn.”
Media die verliefd zijn op deze paus, zijn niet echt
sceptisch.
“Dat is inderdaad het gevaar van deze mediahype. We
zijn te soft voor hem. We stellen niet de kritische vragen die we zouden moeten stellen. Bijvoorbeeld over de
financiële hervorming. Is het een grap of gaat het echt
gebeuren? En over bisschoppen die seksueel misbruik in
de doofpot stopten. Die zitten er nog steeds. Wanneer
gaat hij nu eens eindelijk actie ondernemen? Weet je
wat ze nu in de Romeinse Curie zeggen? Dat er sprake
is van una riforma gattopardesca. Ken je de roman
Gattopardo van Giuseppe Tomasi di Lampedusa over
de Risorgimento [de Italiaanse nationalistische revolutie]? Een beroemde zin hieruit is: ‘Alles moet veranderen, zodat alles hetzelfde kan blijven’. Dat gezegd
hebbende denk ik niet dat we iets uit het niets scheppen.
Deze paus is echt een buitengewoon aantrekkelijke en
sympathieke figuur. Zijn eenvoud en nederigheid zijn
geen publicitaire poses, maar authentiek. Ik geloof dat
hij echt zo is. En dat hij zich echt niet wil conformeren
aan allerlei tradities en dingen echt wil opschudden; dat
hij een kerk wil die minder oordeelt en meer compassie
toont; dat hij meer wil investeren in het sociale evangelie en minder in de cultuurstrijd. Dat is allemaal echt.
Het is niet verzonnen door communicatiespecialisten.”
19
Vieringen in Heemstede
Wijzigingen voorbehouden: zie parochiële website of mededelingen in de kerk
Parochie Onze Lieve Vrouw Hemelvaart
19.00 uur
10.00 uur
22e zondag door het jaar
KWD = Kinderwoorddienst (van 5 t/m 12 jaar)
C = Crèche (van 2 t/m 5 jaar)
zaterdag 30 augustus
Eucharistieviering
rector G. Bruggink, m.m.v. Bavokoor
zondag 31 augustus
Gebedsviering
10.30 uur Eucharistieviering
parochiaanvoorgangers
pastor F. Geels
samenzang
KWD + C
19.00 uur
10.00 uur
Communieviering
pastor A. Dekker
Eucharistieviering
pastoor E. van Teijlingen
pastor A. Dekker, m.m.v. Bavokoor
Speciale viering voor zieken en
ouderen – zie pag. 4
19.00 uur
10.00 uur
Eucharistieviering
em.past. H. Vanderstadt
Eucharistieviering
em.past. H. Vanderstadt
m.m.v. Bavokoor
19.00 uur
10.00 uur
Eucharistieviering
kapelaan R. Verhaegh
Eucharistieviering
kapelaan R. Verhaegh
m.m.v. Bavokoor
19.00 uur
10.00 uur
Communieviering
pastor A. Dekker
Eucharistieviering
kapelaan R. Verhaegh
m.m.v. Bavokoor
23e zondag door het jaar
zaterdag 6 september
zondag 7 september
zondag 14 september
Communieviering
pastor A. Dekker
Eucharistieviering
em.past. H. Vanderstadt
m.m.v. Bavokoor
19.00 uur
10.00 uur
Communieviering
pastor A. Dekker
Communieviering
parochiaanvoorgangers
m.m.v. Bavokoor
19.00 uur
10.00 uur
Eucharistieviering
em.past. H. Vanderstadt
Eucharistieviering
em.past. H. Vanderstadt
T W E E L U I K
donderdag
9.00 uur Eucharistieviering
20
Eucharistieviering
kapelaan R. Verhaegh
m.m.v. parochieel koor KWD + C
Na afloop koffie drinken
10.30 uur Eucharistieviering
rector G. Bruggink
m.m.v. parochieel koor KWD + C
25e zondag door het jaar
zaterdag 20 september
zondag 21 september
10.30 uur Eucharistieviering
pastor F. Geels
m.m.v. parochieel koor KWD + C
26e zondag door het jaar
zaterdag 27 september
zondag 28 september
Geen viering i.v.m. parochiefeest
10.00 uur Eucharistieviering
pastoor E. van Teijlingen m.m.v.
Bavokoor en In Between
Na afloop koffie drinken (zie pag. 12)
19.00 uur
10.00 uur
10.30 uur
24e zondag door het jaar
zaterdag 13 september
N r
8 6
Parochie Heilige Bavo
10.30 uur Eucharistieviering
pastoor E. van Teijlingen
samenzang
KWD + C
27e zondag door het jaar
zaterdag 4 oktober
zondag 5 oktober
10.30 uur Eucharistieviering
m.m.v. parochieel koor KWD + C
Na afloop koffie drinken
28e zondag door het jaar
zaterdag 11 oktober
zondag 12 oktober
10.30 uur Eucharistieviering
rector G. Bruggink
m.m.v. parochieel koor KWD + C
29e zondag door het jaar
zaterdag 18 oktober
zondag 19 oktober
10.30 uur Eucharistieviering
pastor F. Geels
m.m.v. parochieel koor KWD + C
30e zondag door het jaar
zaterdag 25 oktober
zondag 26 oktober
vieringen doordeweeks
10.30 uur Eucharistieviering
Mgr. J. Hendriks
samenzang
KWD + C
maandag, dinsdag en vrijdag
8.45 uur Eucharistieviering
woensdag
10.00 uur Eucharistieviering ‘Hart voor
ouderen’ met koffiedrinken
zondag
19.00 uur Aanbidding Allerheiligst
Sacrament en Lof

Vergelijkbare documenten

Uitgave 89 - januari/februari 2015

Uitgave 89 - januari/februari 2015 Onze Lieve Vrouw Hemelvaart Valkenburgerplein 20 2103 AT Heemstede

Nadere informatie