bestand

Commentaren

Transcriptie

bestand

Inhoudsopgave
Introductie
1.
Alle
mythen
van
tafel:
de
fabels
over
calorieën
tellen
2.
Introductie
tot
voedingscategorieën
2.1.
Koolhydraten
2.2.
Eiwitten
2.3.
Vetten
2.4.
Opdracht
2.5.
Ontbijtrecepten
3.
Top
Secret!
Wat
‘ze’
niet
willen
dat
je
weet
over
voeding
3.1.
Wat
zit
er
echt
in
ons
eten…
3.2.
Kunstmatige
toevoegingen:
ongevraagd
in
je
eten
3.3.
Wat
is
er
met
onze
voeding
gebeurd?
3.4.
De
invloed
van
suikers
en
kunstmatige
zoetstoffen
op
ons
lichaam
3.5.
Opdracht
3.6.
Welke
voeding
gooi
je
vanaf
vandaag
echt
de
deur
uit
3.7.
Lunchrecepten
4.
De
‘Gezond’
illusie:
Niet
zo
gezond
als
je
dacht…
4.1.
De
gevaren
van
ongefermenteerde
soja
4.2.
Melkproducten:
wel
of
niet
gezond
?
4.3.
Melkproteïne
leidt
tot
autisme,
diabetes
en
hartaandoeningen
4.4.
Het
effect
van
gluten
op
je
gezondheid
4.5.
Kippenvlees:
de
gevaren
van
fastfood
kip
4.6.
Opdracht
4.7.
Lunch‐
en
dinerrecepten
5.
Wat
mag
ik
eten?
5.1.
Supergroenten
die
je
altijd
in
huis
moet
hebben
5.2.
Gezond
boodschappen
doen
met
een
klein
budget
5.3.
Drinken
5.4.
Wat
zijn
goede
combinaties
van
voeding
om
samen
te
eten
5.5.
Supplementen:
wel
of
niet
nemen,
en
welke?
5.6.
Goede
en
veilige
suikervervangers
5.7.
Lunch‐
en
dinerrecepten
6.
Introductie
tot
een
balans
in
onze
hormoonhuishouding
6.1.
Wat
is
insuline
en
wat
heeft
het
voor
invloed
op
mijn
lichaam?
6.2.
Wat
is
cortisol
en
wat
doet
het
in
ons
lichaam?
6.3.
Hoe
je
met
lichaamsbeweging
je
leptine
en
insulinegevoeligheid
beïnvloedt
6.4.
Recepten
voor
de
lekkere
trek
7.
Voeding
is
meer
dan
alleen
een
brandstof
7.1.
Voeding
voor
je
Huid:
Verzorg
je
huid
met
de
juiste
voedingsstoffen
7.2.
Voeding
voor
meer
Energie:
Vitamine
B12,
een
belangrijke
energieleverancier
7.3.
Opdracht
8.
Je
volgende
stap
3
5
9
9
11
14
18
19
21
21
26
30
33
39
40
44
46
46
49
52
55
56
58
59
61
61
64
66
70
74
77
79
81
81
82
84
86
88
88
91
94
95
2
Introductie
Gefeliciteerd
met
je
aankoop
van
'Voeding
die
je
slank
maakt'.
Dit
is
de
oorspronkelijke
titel
van
mijn
eerste
boek,
dat
ik
schreef
in
2009,
toen
ik
zo'n
4
jaar
actief
was
als
Personal
Trainer.
De
primaire
focus
van
het
boek
toen
was
toen
voornamelijk:
"Wat
kan
je
eten
wat
je
hormoonhuishouding
in
balans
brengt,
waardoor
je
overtollige
kilo's
zult
verliezen".
Terwijl
de
essentie
van
het
boek
(Eet
uitsluitend
wat
groen
is,
wat
je
kunt
plukken,
wat
zwemt,
wat
vliegt
en
wat
rent)
niet
is
veranderd,
is
het
boek
door
de
jaren
heen
verrijkt
met
talloze
nieuwe
inzichten
over
voeding.
Een
betere
titel
zou
op
dit
moment
zijn:
"Voeding
die
je
slank
maakt,
je
een
geweldig
immuunsysteem,
enorm
veel
energie
en
een
prachtige
huid
geeft".
Ik
beantwoord
met
dit
boek
primair
de
vraag:
"Wat
mag
ik
eten,
dat
me
een
slank
lichaam
en
een
geweldige
gezondheid
brengt".
Mijn
doel
met
dit
boek
is
tweeledig:
1. Je
bewust
maken
over
wat
de
voeding
die
we
eten
eigenlijk
écht
met
ons
lichaam
doet;
2. Je
nieuwe
keuzemogelijkheden
geven,
goede
en
gemakkelijke
alternatieven
voor
een
blijvend
gezond
voedingspatroon.
In
mijn
ogen
is
onwetendheid
over
voeding
één
van
de
primaire
redenen
waarom
overgewicht,
diabetes,
verhoogde
bloeddruk,
verhoogd
cholesterol
en
andere
levensstijl
'ziekten'
(lees:
symptomen)
in
de
afgelopen
jaren
steeds
verder
zijn
toegenomen.
We
denken:
"Ik
heb
dit
altijd
gegeten,
dus
dat
zal
wel
goed
zijn",
of:
"Het
was
op
de
TV,
dus
het
zal
wel
gezond
zijn",
zonder
er
over
na
te
denken
wat
het
effect
van
die
voeding
op
onze
hormoonhuishouding,
onze
cellen,
ons
immuunsysteem
en
andere
lichamelijke
processen
is.
Het
is
daarom,
naar
mijn
mening,
noodzakelijk
eerst
bewuster
te
worden
en
een
betere
kijk
op
voeding
te
krijgen
voordat
we
veranderingen
in
ons
huidige
voedingspatroon
kunnen
maken.
Hoofdstuk
3
"Wat
'ze'
niet
willen
dat
je
weet
over
voeding"
en
hoofdstuk
4
"De
'gezond
illusie',
niet
zo
gezond
als
je
dacht..."
geven
je
nieuwe
inzichten
en
leggen
de
basis
om
daarna
voor
jezelf
te
kunnen
bepalen
wat
je
wel
en
niet
meer
wil
eten.
In
de
tussentijd
kom
je
in
dit
boek
diverse
alternatieven
en
heerlijke
recepten
tegen,
zodat
je
vanaf
vandaag
gezonder
kunt
gaan
eten.
Met
hoofdstuk
5
tracht
ik
je
antwoord
te
geven
op
je
belangrijkste
vragen
over
voeding,
zodat
je
vanaf
nu
een
nieuw,
blijvend
gezond
voedingspatroon
voor
jezelf
kunt
gaan
samenstellen.
Dit
boek
richt
zich
voornamelijk
op
het
eten
wat
we
allemaal
kennen
en
wat
in
iedere
supermarkt
verkrijgbaar
is.
Ben
je
op
zoek
naar
een
verdieping
op
het
gebied
van
superfoods
en
het
effect
van
voeding
en
levensstijl
op
je
hormoonhuishouding,
dan
verwijs
ik
je
graag
door
naar
één
van
mijn
vervolg
programma's
zoals
het
ééndaagse
'Voor
Altijd
Jong
Seminar',
ieder
kwartaal
georganiseerd
op
diverse
plaatsen
door
het
land.
Hormonen
bepalen
waar
en
hoeveel
vet
je
opslaat.
Voeding
is
de
eerste
stap
tot
het
in
balans
brengen
van
je
hormoonhuishouding
en
met
het
toepassen
van
de
informatie
uit
dit
boek
ben
je
3
voor
een
groot
deel
op
weg.
En
als
je
consequent
in
de
praktijk
toepast
wat
je
leert
in
dit
boek,
dan
zul
je
vet
verliezen,
veel
meer
energie
hebben,
een
betere
huid
krijgen
en
mogelijk
diverse
andere
verbeteringen
ervaren.
Hoe
dan
ook,
er
is
nog
een
volgende
stap,
namelijk
de
invloed
van
voeding,
stress
&
levensstijl
en
beweging
op
je
hormoonhuishouding.
En
daarover
geef
ik
je
in
hoofdstuk
6
een
korte
introductie
(mijn
programma
"De
Superverbrander
Methode"
gaat
over
het
in
balans
brengen
van
je
hormoonhuishouding,
het
is
het
vervolg
nadat
je
de
principes
uit
dit
boek
hebt
toegepast).
Terwijl
ik
weet
dat
er
een
hele
hoop
informatie
in
dit
boek
staat
en
we
soms
kunnen
ervaren
dat
het
maken
van
veranderingen
niet
gemakkelijk
is
(maar
je
hebt
de
keuze,
en
ieder
klein
stapje
vooruit
draagt
bij),
wil
ik
je
toch
in
het
laatste
hoofdstuk
al
kennis
laten
maken
met
het
feit
dat
voeding
zoveel
meer
is
dan
alleen
een
brandstof.
Het
heeft
zulke
enorme
effecten
op
o.a.
je
huid
en
je
energieniveau
dat
ik
perse
dit
bonus
onderdeel
aan
het
boek
wilde
toevoegen.
Al
met
al
heb
je
hiermee
een
heel
complete
bron
van
informatie
over
één
van
de
meest
primaire
invloeden
op
je
energie,
je
lichaamssamenstelling,
je
weerstand
en
algehele
gezondheid:
wat
je
eet.
Leg
het
boek
op
een
zichtbare
plaats
zodat
je
er
regelmatig
weer
in
kunt
lezen
en
deel
wat
je
leert
met
de
mensen
om
je
heen.
Want
samen
een
slank
en
geweldig
gezond
lichaam
bereiken
is
vele
malen
leuker
dan
alleen!
Ik
wens
je
het
allerbeste
en
hoop
je
in
de
toekomst
eens
te
mogen
ontmoeten.
Toegewijd
aan
jouw
resultaat,
Jesse
van
der
Velde
http://www.jessevandervelde.com
4
1. Alle
mythen
van
tafel:
de
fabels
over
calorieën
tellen
Als
je
een
appel
en
een
koekje
naast
elkaar
legt
en
we
vertellen
je
dat
beide
soorten
voeding
‘hetzelfde’
zijn
omdat
het
caloriegehalte
van
allebei
even
hoog
is,
dan
snap
je
waarschijnlijk
wel
meteen
waarom
het
tellen
van
calorieën
als
hulpmiddel
bij
het
afvallen
een
erg
beperkte
visie
is.
De
ene
calorie
is
de
andere
niet,
en
je
wordt
er
echt
niet
gezonder
van
als
je
wat
minder
koekjes
dan
vroeger
eet,
zelfs
als
je
daardoor
een
paar
pondjes
weet
kwijt
te
raken.
Omdat
de
calorieën
van
alle
verschillende
soorten
voeding
elk
op
een
andere
manier
zijn
gemaakt
hebben
ze
elk
een
andere
invloed
op
je
gewicht
of
gezondheid.
Je
wordt
dus
niet
dik
omdat
je
teveel
calorieën
eet
en
niet
genoeg
beweegt,
je
wordt
dik
omdat
je
de
verkeerde
calorieën
eet.
Als
je
gezond
wil
afvallen
dan
moet
je
‘lege’
calorieën
en
bewerkte
voeding
vervangen
door
échte
voedingsstoffen.
Een
voedingspatroon
vol
natuurlijke,
bij
voorkeur
biologische
onbewerkte
voeding
is
de
juiste
methode
om
een
gezond
gewicht
te
krijgen
en
te
behouden
en
je
gezondheid
te
verbeteren.
Waarom
het
tellen
van
calorieën
niet
werkt
Het
is
belangrijker
om
naar
de
bronnen
van
calorieën
te
kijken
dan
ze
te
tellen.
Als
dat
niet
zo
was
dan
zou
je
elke
dag
al
je
maaltijden
kunnen
vervangen
door
een
paar
speculaasjes
en
dan
zouden
de
pondjes
er
nog
steeds
vanaf
vliegen...
Oké,
je
valt
misschien
een
beetje
af
als
je
alleen
maar
een
paar
koekjes
eet
en
dus
minder
calorieën
binnenkrijgt,
maar
je
wordt
er
niet
gezonder
van
en
je
houdt
dit
voedingspatroon
waarschijnlijk
ook
niet
erg
lang
vol.
Als
je
alle
maaltijden
zou
vervangen
door
natuurlijke
voedzame
gerechten
in
plaats
van
koekjes
dan
val
je
misschien
wat
minder
snel
af,
maar
je
levert
daarmee
wel
een
waardevolle
en
langdurige
bijdrage
aan
je
gezondheid
en
je
gewicht.
En
daarin
zit
het
antwoord
besloten:
de
calorieën
van
alle
verschillende
soorten
voeding
zijn
niet
op
dezelfde
manier
gemaakt,
en
hebben
daardoor
geen
identieke
invloed
op
je
gewicht
of
gezondheid.
Kortom,
je
wordt
niet
dik
omdat
je
teveel
calorieën
eet
en
niet
genoeg
beweegt,
je
wordt
dik
omdat
je
de
verkeerde
calorieën
eet.
In
2004
bracht
het
Amerikaanse
Center
for
Disease
Control
and
Prevention
(CDC)
een
rapport
uit
dat
concludeerde
dat
koolhydraten
(suikers
en
granen)
de
belangrijkste
oorzaak
zijn
waarom
Amerikanen
in
de
laatste
30
jaar
veel
meer
calorieën
zijn
gaan
consumeren.
In
deze
periode
schoot
het
percentage
van
volwassenen
met
obesitas
omhoog
van
14,5
procent
in
1971
naar
bijna
28
procent
in
2010.
Eerdere
onderzoeken
hadden
al
vastgesteld
dat
er
een
relatie
was
tussen
gewichtstoename
en
een
gestegen
consumptie
van
zoute
snacks,
pizza
en
andere
fast
foods;
met
andere
woorden,
een
grotere
consumptie
van
koolhydraten,
voornamelijk
in
de
vorm
van
granen.
De
consumptie
van
koolhydraten,
of
dit
nu
is
in
de
vorm
van
granen
(inclusief
volkoren
graansoorten)
of
suikers,
en
dan
met
name
fructose,
bepaalt
of
je
in
staat
bent
om
je
gewicht
en
gezondheid
optimaal
te
houden.
5
Wanneer
je
de
inname
van
koolhydraten
uit
granen
en
suikers
zoveel
mogelijk
beperkt
of
geheel
elimineert
uit
je
voedingspatroon
en
voldoende
gezonde
vetten
eet
zul
je
beter
in
staat
zijn
je
gewicht
onder
controle
te
krijgen
en
je
gezondheid
te
verbeteren.
Dit
komt
omdat
fructose
en
granen
het
insulinehormoon
beïnvloeden,
dat
een
grote
rol
speelt
bij
de
regulering
van
vet
in
het
lichaam.
Vetten
en
eiwitten
beïnvloeden
insuline
in
veel
mindere
mate.
Dr.
Robert
Lustig,
een
expert
die
veel
heeft
gepubliceerd
over
de
invloed
van
suikers
op
de
stofwisseling,
stelt
dat
fructose
isocalorisch
maar
niet
isometabolisch
is.
Dit
betekent
dat
je
identieke
hoeveelheden
calorieën
van
respectievelijk
fructose
of
glucose,
fructose
en
eiwitten
of
fructose
en
vet
kan
binnen
krijgen,
maar
dat
het
effect
op
de
stofwisseling
van
elke
combinatie
geheel
verschillend
is
ondanks
dat
de
hoeveelheden
calorieën
exact
gelijk
zijn.
Fructose
is
zelfs
nog
veel
schadelijker
dan
andere
koolhydraten
omdat
de
overgrote
meerderheid
hiervan
direct
wordt
omgezet
in
vet,
zowel
in
je
vetweefsel
als
in
je
lever.
En
dit
is
precies
de
reden
waarom
calorieën
tellen
niet
werkt...
Zolang
als
je
fructose
en
granen
blijft
eten
geef
je
jouw
lichaam
de
opdracht
om
vet
te
maken
en
op
te
slaan.
Het
beste
alternatief
voor
calorieën
tellen
Het
meest
gezonde
voedingspatroon
bestaat
uit
thuis
bereide
en
gekookte
maaltijden
gemaakt
van
verse,
natuurlijke,
bij
voorkeur
biologische
ingrediënten
en
superfoods.
Niet
alleen
zul
je
zo
profiteren
van
talloze
gezondheidsvoordelen,
je
zult
ook
de
voldoening
voelen
van
zelf
koken
en
zelf
de
controle
hebben
over
wat
je
eet.
Als
je
bewerkte
voedingsmiddelen
vermijdt,
inclusief
fast
food
en
veel
restauranteten,
dan
kun
je
de
voornaamste
oorzaak
van
gewichtstoename
geheel
uit
je
voedingspatroon
weren:
fructose.
Het
zit
verborgen
in
de
overgrote
meerderheid
van
bewerkte
voeding,
met
inbegrip
van
eten
waarvan
je
niet
zou
verwachten
dat
ze
een
zoetstof
nodig
hebben,
zoals
bruine
bonen
en
augurken.
Als
je
insulineresistentie,
diabetes,
hoge
bloeddruk,
een
hoog
cholesterolgehalte
of
obesitas
hebt
dan
kun
je
het
beste
je
totale
dagelijkse
fructose‐inname
beperken
tot
maximaal
15
gram
per
dag,
met
inbegrip
van
fructose
afkomstig
uit
vers
fruit.
Nog
beter
is
als
je
in
dat
geval
zelfs
alle
bronnen
van
fructose
vermijdt
totdat
je
insuline
gestabiliseerd
is.
Ben
je
helemaal
gezond,
eet
dan
bij
voorkeur
niet
meer
dan
25
gram
fructose
per
dag,
met
een
maximum
van
15
gram
afkomstig
uit
vers
fruit.
De
volgende
tabel
kan
je
helpen
om
je
totale
dagelijkse
hoeveelheid
fructose
uit
fruit
te
berekenen.
6
Fruit
Portie
Fructose
(gr.)
Fruit
Portie
Fructose
(gr.)
Limoen
1
medium
0
Boysenbes
200
gr.
4.6
Citroen
1
medium
0.6
Mandarijn
1
medium
4.8
Veenbessen
200
gr.
0.7
Nectarine
1
medium
5.4
Passiefruit
1
medium
0.9
Perzik
1
medium
5.9
Pruim
1
medium
1.2
Navelsinaasappel
1
medium
6.1
Abrikoos
1
medium
1.3
Papaja
6.3
Guave
2
medium
2.2
1/2
medium
Honingmeloen
1/8
med.
meloen
6.7
Banaan
1
medium
7.1
Bosbessen
200
gr.
7.4
Dadel
(Medjool)
1
medium
7.7
Appel
1
medium
9.5
Sharonfruit
1
medium
10.6
Watermeloen
1/16
med.
meloen
11.3
Dadel
(Deglet
Nour)
1
medium
Cantaloupe
meloen
1/8
van
med.
meloen
2.8
Frambozen
200
gr.
3.0
Clementine
1
medium
3.4
Kiwi
1
medium
3.4
Bramen
200
gr.
3.5
Carambola
1
medium
3.6
Peer
1
medium
11.8
Zoete
kersen
10
3.8
Rozijnen
50
gr.
12.3
Aardbeien
200
gr.
3.8
200
gr.
12.4
Zure
kersen
200
gr.
4.0
Pitloze
druiven
(groen
of
rood)
Mango
1/2
medium
16.2
Ananas
1
schijfje
(plm.
9
x
2
cm)
Abrikozen,
gedroogd
200
gr.
16.4
Vijgen,
gedroogd
200
gr.
23.0
Grapefruit,
roze
1/2
medium
of
rood
Tabel
1.1:
Fructosegehaltes
in
fruit
2.6
4.0
4.3
7
De
sleutel
tot
gewichtsverlies
en
een
optimale
gezondheid
is
kijken
naar
de
voedingsstoffen
die
in
je
eten
zitten.
Als
je
voor
het
ontbijt
kunt
kiezen
uit
een
caloriearme
granenreep
(bijvoorbeeld
de
gemiddelde
'gezonde'
snack
zoals
een
fruitreep)
die
geen
enkele
voedingswaarde
heeft
of
een
vers
gemaakte
smoothie
gemaakt
van
superfoods
zoals:
• hennepzaad,
• lijnzaad,
• gojibessen,
• bananen,
• zwarte
bessen
en
• bijenpollen,
zonder
ook
maar
één
keer
naar
de
calorieën
te
kijken,
dan
vertelt
je
intuïtie
waarschijnlijk
wel
waar
je
de
dag
veel
gezonder
mee
kan
beginnen.
Wanneer
je
voeding
eet
die
je
lichaam
nodig
heeft
en
waarvan
je
er
goed
uitziet
en
je
lekker
voelt,
dan
hoef
je
jezelf
nooit
zorgen
te
maken
over
de
calorieën,
want
elk
ingrediënt
vult
het
lichaam
letterlijk
met
de
brandstof
die
het
nodig
heeft
om
zo
energiek
mogelijk
te
zijn.
En
daarmee
win
je
veel
meer
dan
alleen
een
paar
pondjes
eraf!
8
2. Introductie
tot
voedingscategorieën
2.1. Koolhydraten
In
2008
had
meer
dan
de
helft
van
de
volwassenen
in
de
Europese
Unie
overgewicht
of
obesitas,
dit
is
meer
dan
een
verdubbeling
ten
opzichte
van
1988.
Eén
van
de
oorzaken
van
deze
sterke
toename
is
dat
mensen
denken
dat
ze
alleen
maar
aankomen
van
vet.
Als
gevolg
daarvan
eten
velen
steeds
meer
bewerkte
voedingsmiddelen
die
weliswaar
een
laag
vetgehalte
hebben,
maar
rijk
zijn
aan
koolhydraten.
Juist
deze
koolhydraten
zijn
een
van
de
grootste
boosdoeners
van
gewichtstoename.
Koolhydraten,
in
de
volksmond
vaak
suikers
of
sacharides
genoemd,
voorzien
je
lichaam
van
energie
in
de
vorm
van
glucose.
Indien
je
teveel
glucose
eet
kan
je
lichaam
het
niet
allemaal
meteen
verbranden.
Het
lichaam
slaat
dit
overschot
dan
op
in
vet,
als
een
soort
“reserve”.
Koolhydraten
zijn
onder
te
verdelen
in
vier
chemische
groepen:
monosacharides,
disacharides,
oligosacharides
en
polysacharides.
Monosacharides
en
disacharides
zijn
vaak
herkenbaar
in
de
vorm
van
suiker
en
vind
je
terug
in
voedingsmiddelen
zoals
snoep,
fruit,
koekjes
en
gebak.
De
meer
complexe
oligosacharides
en
polysacharides
zijn
zetmeelsoorten
die
je
terug
vindt
in
bonen,
noten,
groenten
en
volkorengranen.
Veel
mensen
weten
niet
dat
je
koolhydraten
eigenlijk
helemaal
niet
nodig
hebt,
ze
zijn
niet
noodzakelijk
om
te
overleven.
Als
je
nooit
koolhydraten
eet,
zoals
bijvoorbeeld
veel
traditionele
Innuït
doen,
zou
je
kerngezond
zijn
mits
je
voldoende
hoogwaardige
eiwitten,
vetten,
water
en
mineralen
eet.
Welke
koolhydraatrijke
voeding
is
gezond?
Koolhydraten
zitten
in
zowel
granen
en
groenten,
maar
het
eten
van
groenten
is
erg
gezond
dus
een
geheel
koolhydraatloos
voedingspatroon
is
niet
aan
te
bevelen.
Je
lichaam
geeft
bovendien
de
voorkeur
aan
koolhydraten
uit
groenten
boven
granen
omdat
groenten
de
omzetting
van
koolhydraten
naar
suikers
zoals
glucose
vertragen
en
daarmee
dus
een
minder
grote
invloed
hebben
op
je
insulinewaarden.
Koolhydraten
uit
granen
daarentegen
zorgen
voor
een
sterke
stijging
van
je
insulinewaarde
en
vertragen
de
vetverbranding
in
je
lichaam.
Wanneer
je
groenten
koopt
kun
je
het
beste
biologische,
lokaal
geteelde
groenten
kiezen.
Door
biologische
groenten
te
eten
krijg
je
minder
gevaarlijke
pesticiden
binnen
en
bovendien
is
het
wetenschappelijk
bewezen
dat
ze
tot
wel
vijf
keer
zoveel
gezonde
voedingsstoffen
bevatten
dan
niet‐
biologische
groenten.
De
meeste
mensen
vinden
ook
dat
biologische
groenten
veel
beter
smaken.
Mocht
je
niet
de
mogelijkheid
hebben
om
biologische
groenten
te
kopen
vergeet
dan
niet
dat
je
beter
niet‐biologische
groenten
kan
eten
dan
helemaal
geen
groenten.
9
Koolhydraatrijke
voeding
die
je
beter
kunt
vermijden
•
•
•
Als
je
lichaam
granen
tolereert
en
je
hebt
geen
last
van
sterke
insulineschommelingen
dan
zou
je
een
kleine
hoeveelheid
biologische
volkorengranen
aan
je
voedingspatroon
kunnen
toevoegen.
Maar
het
beste
kun
je
helemaal
geen
graanproducten
en
producten
met
gluten
eten,
met
inbegrip
van
griesmeel
en
durum
meel
dat
in
pasta
zit.
Ook
voor
de
vezels
hoef
je
geen
volkorengranen
en
graanproducten
te
eten,
want
de
meeste
vezels
kun
je
uit
groenten
halen.
Veel
mensen
denken
dat
maïs
een
groentesoort
is,
maar
het
tegendeel
is
waar,
het
is
een
graansoort.
Het
beste
kun
je
dus
alle
soorten
maïsproducten
vermijden,
inclusief
popcorn
en
tortillachips.
Maïs
en
maïsproducten
zijn
moeilijk
te
verteren
voor
het
lichaam
en
daarnaast
kan
maïs
schimmels
bevatten.
Eén
op
de
drie
mensen
is
allergisch
voor
schimmels,
en
zelfs
een
beperkte
blootstelling
aan
deze
mycotoxinen
kan
een
scala
aan
gezondheidsproblemen
veroorzaken,
waaronder
kanker,
hartziekten,
astma,
multiple
sclerosis
en
diabetes.
Kijk
bij
bewerkte
voedingsmiddelen
altijd
op
de
verpakking
of
er
maïs
in
zit.
Wordt
in
één
van
de
eerste
vijf
ingrediënten
maïs
genoemd
dan
kun
je
het
product
beter
niet
kopen.
Ook
aardappelen
zijn
een
belangrijke
bron
van
koolhydraten,
en
dus
helemaal
niet
zo
gezond
voor
je
als
moeder
en
grootmoeder
altijd
beweerden.
De
insulinewaarden
stijgen
sterk
na
een
aardappelrijke
maaltijd,
maar
als
je
geen
problemen
hebt
met
je
gewicht
en
geen
diabetes
of
een
hoog
cholesterolgehalte
hebt
dan
kun
je
af
en
toe
wat
aardappelen
eten
als
onderdeel
van
een
eiwitrijke
maaltijd.
Eet
echter
nooit
frites,
want
die
zitten
vol
met
slechte
oliën
en
transvetten.
10
2.2. Eiwitten
Steeds
meer
mensen
ontdekken
de
gezondheidsvoordelen
van
groenten
en
fruit,
en
hebben
hun
voedingspatroon
sterk
aangepast
om
ervoor
te
zorgen
dat
ze
per
dag
tot
wel
negen
porties
van
deze
heilzame
voedingsbronnen
uit
onze
natuur
kunnen
eten.
Om
ruimte
te
kunnen
maken
voor
al
die
groenten
en
fruit
halen
veel
mensen
vaak
eiwitrijke
voeding
uit
hun
dagelijkse
maaltijden,
vaak
ook
omdat
ze
denken
dat
het
helpt
bij
afvallen.
Dit
is
echter
niet
zo
verstandig,
omdat
recente
onderzoeken
hebben
aangetoond
dat
eiwitten
een
essentiële
bijdrage
leveren
aan
de
structuur
en
integriteit
zo’n
beetje
van
elk
deel
van
het
lichaam,
en
helpen
om
vet
efficiënter
te
verbranden.
Waarom
eiwitten
zo
belangrijk
zijn
voor
onze
gezondheid
Elke
cel
in
het
menselijk
lichaam
bevat
eiwit.
Het
is
een
hoofdbestanddeel
van
de
huid,
spieren,
organen
en
klieren
en
zit
in
alle
lichaamsvloeistoffen,
met
uitzondering
van
gal
en
urine.
Eiwitten
dragen
bij
aan
de
reparatie
van
cellen
en
helpen
het
lichaam
om
nieuwe
te
maken.
Zonder
voldoende
eiwitten
is
ons
lichaam
niet
in
staat
om
te
overleven
en
zichzelf
te
vernieuwen.
Eiwitten
zijn
vooral
belangrijk
voor
de
groei
en
ontwikkeling
van
baby’s,
kinderen
en
tieners
en
onontbeerlijk
tijdens
de
zwangerschap.
Bovendien
verbeteren
ze
je
weerstand
en
antioxidant‐functie,
helpen
bij
de
opbouw
van
HDL
cholesterol,
verbeteren
de
insulinefunctie
en
beïnvloeden
de
snelheid
van
de
stofwisseling,
wat
belangrijk
is
tijdens
het
afvallen.
Ook
dragen
eiwitten
bij
aan
het
krijgen
van
een
verzadigd
gevoel,
en
eiwitten
zijn
daarmee
van
ongekend
belang
voor
het
lichaam
om
het
ideale
gewicht
te
bereiken
en
te
behouden.
Volgens
de
Amerikaanse
Food
and
Drug
Administration
(FDA)
hebben
mensen
bij
een
voedingspatroon
van
2000
calorieën
per
dag
dagelijks
50
gram
eiwitten
nodig.
Dit
is
het
minimum
dat
het
menselijk
lichaam
nodig
heeft
voor
de
ondersteuning
van
de
lichaamsstructuur
en
DNA
synthese,
maar
hierbij
is
geen
rekening
gehouden
met
de
extra
eiwitten
die
nodig
zijn
om
spieren
te
behouden,
bijvoorbeeld
wanneer
je
regelmatig
aan
sport
doet
of
bezig
bent
met
afvallen.
De
hoeveelheid
hoogwaardige
eiwitten
dient
in
zulke
gevallen
dus
groter
te
zijn
dan
deze
basishoeveelheid,
zodat
eiwitten
doelmatig
kunnen
bijdragen
aan
een
gezonde
spierfunctie
en
het
ondersteunen
van
gewichtsverlies
via
het
verbranden
van
calorieën.
De
beste
eiwitten
zijn
niet
per
definitie
dierlijke
eiwitten
Velen
van
ons
zijn
opgegroeid
met
de
boodschap
dat
je
veel
vlees
en
zuivel
moet
eten
om
voldoende
hoogwaardige
eiwitten
binnen
te
krijgen.
Maar
er
zit
een
keerzijde
aan
het
eten
van
dierlijke
eiwitten.
Nierfalen,
osteoporose,
kanker,
hart‐
en
vaatziekten,
jicht
en
een
futloos
gevoel
zijn
allemaal
potentiële
negatieve
effecten
van
een
voedingspatroon
dat
veel
dierlijke
eiwitten
bevat.
De
afhankelijkheid
van
dierlijke
eiwitten
legt
bovendien
niet
alleen
een
zwaar
beslag
op
het
lichaam,
het
is
ook
erg
belastend
voor
het
milieu
en
de
dieren
die
deze
eiwitten
moeten
produceren.
Dat
ons
lichaam
geen
dierlijke
eiwitten
nodig
heeft
blijkt
wel
uit
het
traditioneel
vegetarische
voedingspatroon
van
veel
volkeren
in
Azië;
ze
verrichten
vaak
zware
fysieke
arbeid
en
hebben
relatief
veel
minder
last
van
de
meest
voorkomende
westerse
volksziekten
zoals
hart‐
en
vaatziekten
en
kanker.
De
mythe
dat
we
veel
vlees
moeten
eten
is
afkomstig
van
de
westerse
vleesindustrie.
11
Echter,
tenzij
dierlijke
eiwitten
niet
zijn
vergiftigd
met
schadelijke
stoffen
zoals
hormonen
en
antibiotica
is
het
eigenlijk
niet
geschikt
voor
menselijke
consumptie.
Het
enige
vlees
dat
eetbaar
is,
is
afkomstig
van
dieren
van
biologische
boerderijen.
Biologisch
vlees
is
duurder
omdat
het
meer
geld
kost
om
het
te
produceren.
Maar
aangezien
vlees
maar
een
klein
deel
hoeft
uit
te
maken
van
je
voedingspatroon,
zijn
deze
extra
kosten
makkelijk
te
verwaarlozen.
Dierlijke
eiwitten
kunnen
niet
direct
door
het
menselijk
lichaam
worden
opgenomen,
ze
moeten
eerst
afgebroken
en
hergegroepeerd
worden
in
het
spijsverteringsstelsel
voordat
er
menselijke
eiwitten
van
kunnen
worden
gemaakt.
Alle
menselijke
eiwitten
in
ons
lichaam
zijn
samengesteld
uit
aminozuren,
waarvan
er
twaalf
door
het
lichaam
zelf
worden
aangemaakt.
De
andere
negen
worden
essentiële
zuren
genoemd,
en
moeten
uit
voeding
gehaald
worden.
De
meeste
dierlijke
producten,
zoals
vlees
en
zuivel,
bevatten
al
deze
essentiële
zuren
die
nodig
zijn
bij
de
hergroepering
tot
menselijke
eiwitten.
Omdat
dierlijke
eiwitten
alle
essentiële
aminozuren
bevatten
worden
ze
ook
wel
volwaardige
eiwitten
genoemd.
Alle
plantaardige
eiwitten
bevatten
ook
alle
negen
essentiële
aminozuren,
echter
bij
de
meeste
plantaardige
eiwitten
zijn
een
of
twee
van
de
aanwezige
aminozuren
van
een
zeer
laag
gehalte
vergeleken
met
dierlijke
producten,
en
daarom
worden
plantaardige
eiwitten
ook
wel
onvolwaardige
eiwitten
genoemd.
De
aminozuren
in
groenten
zijn
verder
van
dezelfde
kwaliteit
als
dierlijke
aminozuren
en
kunnen
net
zo
effectief
door
het
menselijk
lichaam
worden
opgenomen.
De
beste
bronnen
van
eiwitten
• Biologische
scharreleieren:
de
meest
gezonde
manier
is
om
ze
rauw
te
eten,
omdat
er
oxidatie
plaatsvindt
als
je
ze
bakt
of
kookt.
Staat
het
idee
van
een
rauw
ei
eten
je
een
beetje
tegen,
klop
ze
dan
op
tot
een
meringue
of
mix
het
door
een
groene
smoothie
of
groentesap
als
je
aan
het
juicen
bent.
Je
hoeft
niet
bang
te
zijn
om
salmonella
op
te
lopen,
want
het
risico
op
salmonella
bij
biologische
scharreleieren
is
zeer
laag.
• Vis:
een
uitstekende
bron
van
vetarme
eiwitten.
Echter,
de
meeste
vis
van
tegenwoordig
is
door
de
wereldwijde
milieuvervuiling
vergiftigd
met
kwik
en
eigenlijk
daardoor
niet
meer
geschikt
voor
menselijke
consumptie.
Vis
met
een
laag
risico
op
kwik
zijn
sardines,
ansjovis,
heilbot,
wilde
zeezalm,
schelvis
en
tilapia,
mits
niet
gekweekt
maar
vers
uit
de
zee
gevangen.
Een
gezonder
alternatief
voor
vis
is
Krill
Oil,
dat
tevens
vol
omega‐3
vetzuren
zit
en
50
keer
zoveel
antioxidanten
bevat
dan
visolie.
Deze
antioxidanten
voorkomen
dat
de
omega‐3
vetzuren
in
je
lichaam
oxideren
voordat
ze
zijn
opgenomen
in
je
celweefsel.
Bovendien
gaat
de
omega‐3
in
Krill
Oil
een
verbinding
aan
met
fosfolipiden
waardoor
opname
van
omega‐3
in
het
lichaam
wordt
vergroot.
Je
hebt
er
daardoor
veel
minder
van
nodig,
en
bovendien
krijg
je
bij
Krill
Oil
geen
last
van
oprispingen
en
boeren
zoals
bij
gewone
visolie.
12
•
•
Er
zijn
slechts
vijf
plantaardige
voedingsmiddelen
die
volwaardige
eiwitten
bevatten
en
daarom
als
de
belangrijkste
eiwitbron
in
een
maaltijd
kunnen
dienen:
o Quinoa:
het
pseudograan
dat
al
werd
gegeten
door
de
Inca’s,
en
tevens
een
goede
vervanger
is
voor
graan
of
rijst.
o Boekweit:
het
lijkt
op
een
graan,
maar
is
net
zoals
quinoa
een
pseudograan,
dat
vaak
als
graanvervanger
gegeten
wordt.
In
Azië
wordt
boekweit
veel
gebruikt
voor
het
maken
van
noedels.
o Hennepzaad:
wordt
vaak
gebruikt
voor
het
maken
van
hennepolie,
alcoholvrije
dranken
en
siroop
o Gefermenteerde
sojabonen:
door
sojabonen
72
uur
te
laten
weken
vindt
fermentatie
plaats,
waarna
ze
veilig
zijn
om
te
eten.
Ook
producten
als
tempé
en
sojasaus
zijn
gemaakt
van
gefermenteerde
soja.
o Blauwgroene
algen
(b.v.
spirulina,
chlorella):
een
zeer
eiwitrijk
superfood,
dat
twaalf
keer
zoveel
verteerbare
eiwitten
bevat
dan
rundvlees.
Voeding
die
grote
hoeveelheden
onvolwaardige
eiwitten
bevatten
zijn
bonen,
erwten,
noten,
zaden
en
veel
granen.
Door
bonen,
linzen
of
erwten
te
combineren
met
bruine
rijst
creëer
je
heerlijk
volwaardige
eiwitrijke
maaltijd.
Eiwitrijke
voeding
die
je
beter
kan
vermijden
• Gepasteuriseerde
zuivel:
de
meeste
melk
zit
vol
met
hormonen,
pesticiden
en
antibiotica.
Maar
ook
biologische
melk
die
al
deze
schadelijke
stoffen
niet
bevat
is
niet
gezond,
want
als
zuivel
gepasteuriseerd
of
gehomogeniseerd
is
veranderen
de
melkeiwitten,
met
name
de
caseïne,
van
structuur
en
zorgen
zo
voor
allergieën.
Bovendien
bevat
melk
in
verhouding
veel
minder
eiwitten
dan
de
reclames
je
doen
geloven,
en
men
vermoedt
dat
de
gehomogeniseerde
vetten
in
melk
het
risico
op
hart‐
en
vaatziekten
verhogen.
• Niet‐biologisch
vlees:
veel
vlees
afkomstig
van
niet‐biologische
bronnen
zit
vol
met
hormonen,
vergiffen,
pesticiden
en
andere
schadelijke
stoffen
die
niet
in
de
voedselketen
thuishoren.
Voorverpakt
vlees
uit
supermarkten
wordt
daarnaast
behandeld
met
het
kankerverwekkende
natriumnitriet,
dat
gebruikt
wordt
om
vlees
langer
houdbaar
te
maken.
• Kaas:
een
erg
vetrijk
voedingsmiddel
dat
rijk
is
aan
verzadigde
dierlijke
vetten.
Met
kaas
vliegen
de
pondjes
eraan
en
verhoog
je
je
risico
op
aderverkalking.
• Ongefermenteerde
soja:
vaak
beschouwd
als
een
van
de
gezondste
voeding
die
er
is,
maar
dit
hangt
af
van
wat
voor
soort
soja
je
eet.
Ongefermenteerde
soja
zit
vol
fyto‐oestrogenen,
die
het
vrouwelijke
hormoon
oestrogeen
imiteren.
Eet
daarom
geen
tofoe,
soja‐eiwitproducten
en
sojamelk.
• Eiwitpoeders/proteïnepoeders
met
kunstmatige
zoetstoffen
zoals
aspartaam,
sacharine
of
sucralose:
Kunstmatige
zoetstoffen
verstoren
je
spijsvertering
en
bovendien
is
aspartaam
in
verband
gebracht
met
neurologische
ziektes
en
vernietiging
van
zenuwcellen.
Gebruik
je
dit
soort
13
poeders,
ga
dan
op
zoek
naar
poeders
die
gezoet
zijn
met
de
volledig
natuurlijke
en
suikervrije
zoetstof
stevia
en
koop
nooit
eiwitpoeders
op
basis
van
ongefermenteerde
soja.
Breng
die
eiwitten
dus
terug
in
je
voedingspatroon
als
je
daar
de
laatste
tijd
op
bezuinigd
hebt,
want
ze
zijn
onmisbaar
voor
je
lichaam.
Vooral
als
je
veel
aan
sport
doet
of
bezig
bent
met
afvallen
heb
je
voldoende
eiwitten
nodig,
want
eiwitten
stimuleren
de
verbranding
van
vet.
Een
van
de
beste
bronnen
van
dierlijke
eiwitten
is
Krill
Oil,
maar
ook
vegetarische
superfoods
als
blauwgroene
algen,
quinoa
en
boekweit
barsten
van
de
volwaardige
plantaardige
eiwitten
2.3. Vetten
In
de
supermarkt
vliegen
de
kreten
over
vet
om
je
oren:
“vetarm”,
“geen
transvet”,
“rijk
aan
omega‐
3
vetzuren”...
maar
wat
is
vet
nou
eigenlijk,
welke
functie
heeft
het
in
je
lichaam
en
welke
vetten
zijn
wel
en
niet
gezond?
Zowel
mensen,
dieren
als
planten
slaan
vetten
op,
die
op
een
later
moment
kunnen
worden
omgezet
in
energie.
Ons
lichaam
kan
op
zeer
beperkte
schaal
zelf
vetzuren
aanmaken,
maar
de
meeste
vetten
krijgen
we
binnen
via
onze
voeding,
van
zowel
plantaardige
als
dierlijke
producten.
Vetten
zijn
onder
te
verdelen
op
basis
van
de
aanwezige
vetzuren
en
andere
bestanddelen.
Ook
oliën
zijn
vetten,
maar
blijven
vloeibaar
op
kamertemperatuur
en
worden
daarom
zo
genoemd.
De
meest
bekende
indeling
van
vetzuren
is
die
in
verzadigde
en
onverzadigde
vetzuren.
Onverzadigde
vetzuren
zijn
ook
nog
onder
te
verdelen
in
enkelvoudige
en
meervoudige
onverzadigde
vetzuren,
afhankelijk
van
hoe
de
aanwezige
vetzuren
aan
elkaar
gebonden
zijn.
Welke
onverzadigde
en
verzadigde
vetten
zijn
gezond
Onverzadigde
vetten
bevatten
onverzadigde
vetzuren
en
komen
vooral
voor
in
plantaardige
oliën.
De
meest
gezonde
plantaardige
olie
is
olijfolie,
omdat
hierin
de
verhouding
tussen
onverzadigde
en
verzadigde
vetten
het
meest
optimaal
is.
Verzadigde
vetten
bevatten
verzadigde
vetzuren
en
zitten
in
dierlijke
producten
zoals
boter,
kaas,
volle
melk,
ijsjes,
room
en
vetrijk
vlees.
Ze
zijn
ook
terug
te
vinden
in
sommige
tropische
planten
en
plantaardige
oliën
zoals
kokosnoot,
palm
en
palm
kernel.
Tot
op
de
dag
van
vandaag
wordt
je
door
de
reclame
wijsgemaakt
dat
je
risico
op
hartaanvallen
toeneemt
als
je
verzadigde
vetten
eet,
en
in
de
volksmond
wordt
vaak
beweerd
dat
onverzadigde
vetten
gezonder
zijn
dan
verzadigde
vetten,
maar
dit
is
niet
helemaal
waar.
Verzadigde
vetten
uit
dierlijke
en
plantaardige
voeding
zorgen,
zolang
het
geen
transvetten
zijn,
voor
een
sterk
geconcentreerde
hoeveelheid
energie
in
je
voedingspatroon,
en
ze
vormen
de
bouwstenen
voor
celmembranen
en
een
verscheidenheid
aan
hormonen
en
hormoonachtige
stoffen,
die
samen
zorgen
voor
sterke
botten,
een
gezonde
lever‐,
hart‐,
en
longfunctie,
een
goedwerkende
zenuwsignaalwerking
en
een
sterk
immuunsysteem.
Daarnaast
gedragen
verzadigde
vetten
zich
als
transportmiddel
voor
belangrijke
vetoplosbare
vitamines
A,
D,
E
en
K.
Ook
is
verzadigd
vet
nodig
voor
de
omzetting
van
caroteen
in
vitamine
A,
voor
de
absorptie
van
mineralen
en
de
ondersteuning
van
andere
biologische
processen.
Bovendien
zorgen
verzadigde
14
vetten
ervoor
dat
je
vertering
wordt
vertraagd
waardoor
je
langer
een
verzadigd
gevoel
houdt.
In
tegenstelling
tot
wat
vaak
wordt
beweerd
hebben
mensen
verzadigde
vetten
dus
nodig,
als
onderdeel
van
een
gebalanceerd
voedingspatroon.
Een
gezonde
bron
van
verzadigde
vetten
is
kokosolie.
Kokosolie
stolt
bij
29
C
dus
in
Nederland
is
het
meestal
te
koop
in
de
vorm
van
vet
.
Twee
derde
van
de
verzadigde
vetten
in
kokosolie
zijn
middellange‐keten
vetzuren.
Dit
type
vetzuren
hoeft,
in
tegenstelling
tot
langeketen‐vetzuren
zoals
in
andere
plantaardige
oliën,
niet
door
de
lever
en
galblaas
te
worden
verteerd
en
geëmulgeerd,
wat
betekent
dat
de
energie
uit
deze
olie
direct
vrijkomt
in
het
lichaam
en
de
stofwisseling
in
het
lichaam
verhoogt,
waardoor
je
een
betere
verbranding
en
circulatie
in
het
lichaam
krijgt.
Mensen
met
een
verstoorde
vetvertering
of
bij
wie
de
galblaas
verwijderd
is
kunnen
alleen
kokosolie
eten
en
geen
andere
soorten
oliën
en
vetten,
omdat
deze
zo
makkelijk
wordt
opgenomen
door
het
lichaam.
Middellangeleten‐vetzuren
staan
er
ook
om
bekend
dat
ze
antimicrobiële
en
schimmelremmende
eigenschappen
hebben
en
versterken
daarmee
het
immuunsysteem.
Ook
is
kokosolie
heel
gezond
voor
mensen
met
een
schildklierafwijking,
omdat
het
de
stofwisseling
helpt
verhogen
en
meer
energie
geeft.
Daarnaast
helpen
deze
vetzuren
bij
gewichtsverlies,
cholesterolverlaging
en
diabetes,
en
het
vermindert
het
risico
op
hart‐
en
vaatziekten.
Het
voordeel
kokosolie
is
ook
dat
het
in
tegenstelling
tot
andere
plantaardige
oliën
niet
beschadigt
bij
verhitting,
zodat
er
geen
schadelijke
stoffen
kunnen
vrijkomen
tijdens
het
koken
die
weer
niet
goed
zijn
voor
je
gezondheid.
Het
grote
verschil
tussen
verzadigde
vetten
en
transvetten
Transvetten
vind
je
terug
in
bijvoorbeeld
gefrituurde
en
sterk
bewerkte
producten,
en
zijn
erg
schadelijk
voor
de
gezondheid.
Transvetten
zijn
verzadigde
vetten
die
worden
gevormd
wanneer
plantaardige
oliën
uitharden,
ook
vaak
hydrogenatie
genoemd.
Bij
dit
proces
wordt
het
LDL‐gehalte,
ofwel
het
“ongezonde
cholesterol”
verhoogd
en
het
HDL‐gehalte,
het
“gezonde
cholesterol”,
verlaagd.
Een
te
hoog
LDL‐gehalte
is
verantwoordelijk
voor
hart‐
en
vaatziekten,
aderverkalking,
diabetes
type
2
en
andere
ziekten.
In
het
verleden
zijn
er
veel
wetenschappelijke
onderzoeken
verricht
naar
het
verband
tussen
vet
en
allerlei
ziekten
en
aandoeningen,
maar
wat
deze
onderzoeken
vaak
verzuimden
is
onderscheid
te
maken
tussen
transvetten
en
verzadigde
vetten.
Inmiddels
is
aangetoond
dat
het
effect
van
verzadigde
vetten
op
de
gezondheid
veel
minder
schadelijk
is
dan
het
effect
van
transvetten.
Waarom
omega‐3
vetzuren
essentieel
zijn
voor
een
goede
gezondheid
Alle
omega
vetzuren
zijn
meervoudig
onverzadigde
vetten.
Tegenwoordig
zijn
omega
vetzuren
erg
populair
in
de
marketingcampagnes
van
levensmiddelenproducenten.
Met
name
omega‐3
wordt
het
liefst
zoveel
mogelijk
genoemd,
omdat
wetenschappelijke
onderzoeken
hebben
aangetoond
dat
Omega‐3
vetzuren
essentieel
zijn
voor
een
goede
gezondheid.
Deze
vetzuren
verbeteren
onder
andere
de
celreactie
op
insuline
en
neurotransmitters,
en
ondersteunen
het
reparatieproces
van
cellen
wanneer
deze
beschadigd
zijn,
waarmee
ze
bijdragen
aan
een
verlaagd
risico
op
hart‐
en
vaatziekten,
kanker,
hersenbloedingen,
Alzheimer,
artritis
en
andere
degeneratieve
ziektes.
Omega‐3
vetzuren
zitten
onder
andere
in
lijnzaad
en
walnoten,
maar
de
beste
bron
van
omega‐3
is
vis
en
visolie.
Hierin
zitten
twee
vetzuren,
DHA
en
EPA,
die
belangrijk
zijn
bij
de
bestrijding
van
15
ziektes.
Helaas
is
de
meeste
vis
tegenwoordig
zwaar
vergiftigd
met
kwik,
waardoor
het
eten
van
vis
niet
meer
zo
gezond
is.
Een
bron
van
omega‐3
die
wel
nog
steeds
aan
te
raden
is,
is
Krill
Oil.
Dit
is
een
visolie
gemaakt
van
Krill,
een
schaaldiertje
dat
in
de
poolzeeën
leeft.
De
omega‐3
in
Krill
Oil
is
verbonden
aan
fosfolipiden
waardoor
de
absorptiegraad
hoger
is,
zodat
je
er
minder
van
nodig
hebt.
Bovendien
veroorzaakt
het
geen
oprispingen
en
boertjes,
zoals
vaak
bij
gewone
visolie
het
geval
is.
Daarnaast
zit
Krill
Oil
vol
met
krachtige
antioxidanten,
ongeveer
vijftig
keer
meer
dan
in
visolie.
Deze
voorkomen
dat
de
sterk
bederfelijke
omega‐3
vetzuren
oxideren
voordat
ze
kunnen
worden
opgenomen
door
je
celweefsel.
De
gezondheidsvoordelen
van
omega‐6
vetzuren
Ook
omega‐6
vetzuren
zijn
belangrijk
voor
een
goede
gezondheid,
omdat
het
lichaam
ze
niet
zelf
kan
maken;
je
moet
er
dus
voor
zorgen
dat
ze
dagelijks
in
je
voedingspatroon
voorkomen.
Omega‐6
vetzuren
ondersteunen
onze
hart‐
en
bloedvaten,
het
integumentaire
systeem
(dat
ons
lichaam
via
de
huid
tegen
beschadigingen
van
buitenaf
beschermt),
de
celstructuur,
de
hersenen,
de
ogen
en
het
bewegingsapparaat,
en
het
biedt
bescherming
aan
het
maag‐darmkanaal.
Als
je
zoveel
mogelijk
gezondheidsvoordelen
wil
halen
uit
omega‐6
vetzuren
dan
is
het
belangrijk
om
ongezonde,
sterk
bewerkte
plantaardige
oliën
in
je
voedingspatroon
zoveel
mogelijk
te
vervangen
door
de
veel
gezondere
biologische,
koudgeperste
oliën.
Gezonde
biologische
plantaardige
oliën
die
rijk
zijn
aan
omega‐6
vetzuren
zijn
bijvoorbeeld
olijfolie,
pompoenzaadolie
en
hennepzaadolie.
Soort
vet
Gezond
Ongezond
Enkelvoudig
Koudgeperste
olijfolie
(bevat
ook
Plantaardige
margarines,
arachideolie,
onverzadigd
wat
meervoudig
onverzadigde
koolzaadolie
vetzuren
met
omega‐3),
avocado
(bevat
ook
wat
meervoudig
onverzadigde
vetzuren
met
omega‐
6)
Meervoudig
Omega‐3:
Lijnzaad,
walnoten,
Krill
Zonnebloemolie,
maïsolie,
sojaolie,
onverzadigd
Oil
notenolie,
vette
vis,
sommige
Omega‐6:
Pompoenolie,
margarines.
hennepzaadolie
Verzadigd
Kokosolie,
kokosnoot,
roomboter,
Zuivelproducten
(o.a.
kaas,
melk,
ijsjes,
dierlijk
vet
room),
gefrituurde
producten,
transvetten
uit
veel
bewerkte
levensmiddelen
Tabel:
2.3.1
Overzicht
gezonde
en
ongezonde
vetten
Waarom
de
juiste
omega‐6/3
verhouding
zo
belangrijk
is
De
meeste
mensen
in
de
westerse
landen
consumeren
veel
te
weinig
omega‐3
en
veel
te
veel
omega‐6
vetzuren.
De
ideale
omega‐6/3
ratio
is
2:1
of
1:1,
maar
tegenwoordig
ligt
die
bij
de
meesten
tussen
de
15:1
en
50:1!
Symptomen
van
een
omega‐3
tekort
zijn
onder
andere:
vertraagde
alertheid,
depressies,
gewichtstoename,
afbrokkelende
vingernagels,
allergieën,
artritis,
slaapproblemen,
geheugenstoornissen,
droog
haar,
droge
huid,
concentratieproblemen
en
vermoeidheid.
Wanneer
je
omega‐6/3
ratio
te
hoog
is
en
je
de
inname
van
omega‐6
vetzuren
niet
terugbrengt
naar
acceptabele
hoeveelheden
zul
je,
zelfs
als
je
extra
omega‐3
supplementen
inneemt,
geen
gezondheidsvoordelen
16
behalen
uit
omega‐3
vetzuren.
Bij
een
te
hoge
omega‐6/3
verhouding
is
het
daarom
belangrijk
om
niet
alleen
de
inname
van
omega‐3
vetzuren
te
verhogen,
maar
ook
om
de
consumptie
van
omega‐6
vetzuren
sterk
terug
te
dringen.
De
functie
van
Omega‐9
vetzuren
en
de
rol
die
Omega‐3
en
Omega‐6
daarbij
hebben
Alhoewel
je
er
niet
vaak
over
hoort
is
omega‐9
de
meest
voorkomende
vetzuur
in
de
natuur,
en
ook
ons
voedingspatroon
heeft
er
meestal
geen
tekort
aan.
Omega‐9
is
een
enkelvoudige
onverzadigde
vetzuur
dat
ook
bekend
staat
als
oliezuur.
Omega‐9
vetzuren
spelen
een
belangrijke
rol
bij
het
verlagen
van
het
cholesterolgehalte
en
het
stimuleert
gezonde
ontstekingsreacties.
Ook
draagt
omega‐9
bij
aan
de
productie
van
prostaglandines,
welke
veel
gezondheidsvoordelen
hebben.
Omega‐9
is
technisch
gezien
geen
essentiële
vetzuur
omdat
het
lichaam
dit
vetzuur
in
kleine
hoeveelheden
zelf
kan
aanmaken,
mist
er
voldoende
omega‐3
en
omega‐6
vetzuren
in
het
lichaam
aanwezig
zijn.
Omega‐9
vetzuren
dienen
daarom
in
een
gezonde
verhouding
in
het
lichaam
aanwezig
te
zijn,
net
zoals
omega‐3
en
omega‐6.
Wanneer
het
lichaam
een
te
laag
omega‐3
of
omega‐6
gehalte
heeft
probeert
het
lichaam
dit
te
compenseren
door
omega‐9
vetzuren
aan
te
maken
die
dan
hun
plaats
innemen.
De
olie
die
door
onze
huidklieren
wordt
aangemaakt
is
hetzelfde
omega‐9
vetzuur
dat
royaal
aanwezig
is
in
olijfolie.
Andere
goede
bronnen
van
omega‐9
zijn
avocado’s,
pindakaas,
noten
en
zaden.
17
2.4. Opdracht
Nu
je
enkele
voorbeelden
hebt
gekregen
over
wat
goede
en
minder
goede
keuzes
zijn
kan
je
voor
jezelf
een
globale
basisindeling
maken
van
wat
je
op
een
dag
gaat
eten.
Je
zult
nog
niet
alles
perfect
weten,
maar
vul
met
wat
je
nu
weet
onderstaande
schema
in
om
het
fundament
te
leggen
voor
een
gezondere
levensstijl.
Maaltijd
Dit
at
ik
eerst
Alternatief
1
Alternatief
2
Alternatief
3
Ontbijt
Snack
1
Lunch
Snack
2
Diner
Snack
3
18
2.5. Ontbijtrecepten
Zoete
quinoa
(“kienwah”)
Quinoa
is
de
moeder
van
alle
granen
(een
superzaad)
zonder
gluten
en
met
een
noot‐achtige
smaak.
Quinoa
groeit
aan
een
plant
in
Zuid‐Amerika
en
is
een
kwalitatief
hoogwaardig
voedingsmiddel
dat
al
zo’n
5000
jaar
oud
is.
In
Nederland
raken
steeds
meer
mensen
bekend
met
quinoa.
De
kleine
ronde
korreltjes
barsten
ongeveer
uit
hun
voegen
van
de
eiwitten,
vitamines
B
en
E
en
mineralen
als
magnesium,
calcium,
ijzer,
zink
en
koper.
De
hoogwaardige
kwaliteit
van
de
eiwitten
van
quinoa
wordt
bepaald
door
het
juiste
gehalte
aan
aminozuren.
De
eiwitten
in
quinoa
bevatten
alle
essentiële
aminozuren
die
het
menselijk
lichaam
niet
zelf
aan
kan
maken,
deze
aminozuren
moeten
we
dus
uit
onze
voeding
halen.
Een
ander
voordeel
van
quinoa
is
dat
het
je
een
verzadigd
gevoel
geeft
en
veel
energie
om
je
dag
goed
mee
te
beginnen.
Je
kunt
quinoa
in
diverse
kleuren
kopen:
lichtgeel,
bruin,
rood
en
zwart.
Benodigdheden
• 60
gram
quinoa
(bij
voorkeur
rode)
• 120
ml
water
• 1
el
kaneel
• handje
blauwe
bessen
• handje
gojibessen
• 1
el
rozijnen
• 1
el
zonnebloempitten
• 2
el
ongebrande
pecannoten
• eventueel
als
versiering
wat
kokossnippers
Bereiding
1. was
de
quinoa
grondig,
het
buitenste
laagje
is
bitter
2. breng
de
quinoa
met
het
water
aan
de
kook
3. laat
de
quinoa
ongeveer
12
minuten
op
laag
vuur
doorgaren
(af
en
toe
even
roeren)
tot
de
korrels
zacht
zijn
geworden
4. schep
de
quinoa
in
een
kom
en
roer
de
kaneel
erdoor
5. voeg
vervolgens
de
rest
van
de
ingrediënten
toe
In
plaats
van
water
kun
je
ook
kokosmelk
of
amandelmelk
gebruiken.
Daarnaast
kun
je
eindeloos
variëren
met
soorten
fruit
en
noten,
je
kunt
quinoa
met
van
alles
combineren
(zoet
en
hartig)
ook
als
lunch
of
diner
met
andere
toevoegingen.
Bijvoorbeeld
met
groenten,
in
een
salade
of
in
soepen.
19
Heerlijke
gevulde
omelet
Dit
recept
bevat
eiwitten,
gezonde
vetten,
vitamines
en
mineralen.
Genoeg
voor
een
goede
start
van
de
dag
(helemaal
als
je
hier
nog
een
lekkere
groene
smoothie
bij
maakt).
Eiwitten
zijn
de
bouwstenen
voor
gezonde
cellen,
spieren,
hormoonproductie
en
enzymen,
die
op
hun
beurt
weer
verantwoordelijk
zijn
voor
alle
processen
in
je
lichaam.
Van
het
transporteren
van
voedingsstoffen
naar
en
binnen
de
cellen
tot
het
communiceren
tussen
cellen,
je
stofwisseling
en
ga
zo
maar
door:
eiwitten
zijn
dus
enorm
belangrijk!
Gebruik
bij
voorkeur
(biologische)
vrije
uitloopeieren.
Benodigdheden
• kokosolie
• ½
sjalotje
• 1
heel
ei
en
3
eiwitten
• een
handje
bladspinazie
• 2
plakjes
gerookte
zalmfilet
• 5
cherrytomaatjes
• verse
dille
Bereiding
1. klop
in
een
kom
het
hele
ei
en
de
3
eiwitten,
zo
wordt
de
omelet
lekker
luchtig
2. snij
de
zalmplakjes
en
tomaatjes
in
kleine
stukjes
en
voeg
die
toe
3. neem
de
bladspinazie
en
meng
die
mee
in
de
kom
(je
kunt
ze
eventueel
in
wat
kleinere
stukjes
knippen
als
je
grote
bladeren
hebt)
4. voeg
een
snufje
zout
en
peper
toe
en
wat
verse
dille
5. klop
het
geheel
nog
een
halve
minuut
6. verhit
kokosolie
in
een
koekenpan,
fruit
hier
het
halve
sjalotje
in
en
giet
het
mengsel
er
gelijkmatig
bij
7. zet
het
vuur
een
halve
minuut
op
de
hoge
stand
en
daarna
op
laag
vuur
met
een
deksel
erop
8. draai
na
een
paar
minuutjes
de
omelet
om,
als
de
omelet
een
lichtbruine
kleur
krijgt
is
hij
klaar
Als
de
omelet
niet
voldoende
voor
je
is
als
ontbijt
of
lunch
dan
kun
je
er
nog
wat
extra
groente
of
een
halve
avocado
aan
toevoegen.
Dit
zijn
voorbeeldrecepten
uit
Annemieke's
Keuken
afkomstig
van
Jessevandervelde.com.
Voor
meer
(andere)
recepten
van
Annemieke
kijk
op
www.annemiekeskeuken.nl
20
3. Top
Secret!
Wat
‘ze’
niet
willen
dat
je
weet
over
voeding
3.1. Wat
zit
er
echt
in
ons
eten…
Als
je
een
supermarkt
binnen
loopt
dan
zou
je
in
eerste
instantie
denken
dat
de
indeling
min
of
meer
willekeurig
is.
Maar
bezoek
eens
een
paar
verschillende
supermarkten
en
je
zult
ontdekken
dat
er
een
steeds
weer
terugkerend
patroon
is.
Verse
groente
en
fruit
zijn
meestal
te
vinden
bij
de
ingang.
De
afbak‐bakkerij,
die
allerlei
heerlijke
verse
geuren
verspreidt
en
je
naar
de
andere
kant
van
de
winkel
lokt,
bevindt
zich
helemaal
achterin.
Bij
de
kassa
en
aan
het
begin
en
eind
van
elke
gang
staan
displays
die
overladen
zijn
met
koekjes,
chocola,
snacks
en
chips.
Biologische
producten
en
supplementen
zijn
meestal
niet
zo
makkelijk
te
vinden
en
liggen
ergens
op
een
paar
schappen
in
een
van
de
gangen
verscholen.
Ook
de
indeling
van
de
schappen
zelf
is
strategisch
bepaald.
De
meest
winstgevende
producten
liggen
op
ooghoogte
(en
op
de
snoepafdeling
zelfs
op
kinder‐ooghoogte);
als
je
liever
de
goedkopere
of
gezondere
alternatieven
wil
hebben
dan
moet
je
bukken
of
op
je
tenen
gaan
staan
om
erbij
te
komen.
De
ziekmakers
in
de
supermarkt
Winkelontwerpers
weten
precies
hoe
ze
impulsaankopen
kunnen
stimuleren
door
klanten
te
dwingen
langs
allerlei
schappen
en
displays
te
lopen
die
met
opzet
volgeladen
zijn
met
de
meest
commercieel
lucratieve
producten.
Echter,
deze
producten
hebben
ook
meestal
de
laagste
voedingswaarde.
Elke
supermarkt
in
Nederland
verkoopt
behalve
ongezonde
en
ziekmakende
snacks,
koekjes
en
frisdranken
ook
een
groot
arsenaal
aan
andere
voedingsmiddelen
waarvan
je
op
het
eerste
gezicht
niet
zou
denken
dat
je
lichaam
er
ziek
van
wordt.
De
schappen
van
de
meeste
supermarkten
liggen
bijvoorbeeld
vol
met
‘gezonde’
producten
gemaakt
van
geraffineerde
witte
meel,
zoals
brood
en
pasta.
Deze
witte
meel,
ook
vaak
bloem
genoemd,
haalt
essentiële
voedingsstoffen
uit
het
lichaam
zodat
je
een
tekort
krijgt
aan
vitamine
B
en
mineralen
als
magnesium
en
zink,
die
kinderen
bijvoorbeeld
nodig
hebben
om
een
gezond
zenuwstelsel
op
te
bouwen
en
die
gedragsproblemen
op
latere
leeftijd
helpen
voorkomen.
Naast
deze
geraffineerde
graanproducten
verkoopt
vrijwel
elke
supermarkt
ook
producten
met
chemicaliën
die
kanker
veroorzaken
(natriumnitriet),
hartziekten
veroorzaken
(gehydrogeneerde
oliën),
en
frisdranken
die
botontkalking
en
botverlies
veroorzaken.
Terwijl
levensmiddelenfabrikanten
blijven
volhouden
dat
al
hun
ingrediënten
gezond
en
goed
voor
je
zijn,
houden
ze
op
hetzelfde
moment
informatie
achter
zodat
je
minder
goed
in
staat
bent
gezondere
keuzes
te
maken
als
je
boodschappen
doet.
Gelukkig
zijn
er
steeds
meer
artsen,
onderzoekers,
voedingsdeskundigen
en
onafhankelijke
consumentenorganisaties
zoals
foodwatch
die
de
waarheid
over
eten
aan
het
licht
brengen.
Wat
zit
er
allemaal
precies
in
ons
eten
In
onderstaand
overzicht
staan
de
meest
giftige
en
ziekmakende
ingrediënten
die
verstopt
zitten
in
voedingsmiddelen.
Deze
stoffen
veroorzaken
onder
andere
kanker,
diabetes
en
hartziekten,
en
leiden
tot
miljoenen
euro’s
aan
onnodige
extra
kosten
voor
de
gezondheidszorg.
21
Als
je
wil
voorkomen
dat
je
ziek
wordt,
lees
dan
altijd
de
ingrediënten
op
de
verpakking
van
producten
en
zorg
ervoor
dat
je
alle
onderstaande
stoffen
vermijdt:
Stof
Acrylamiden
(zie
ook
h.3.3)
Aspartaam
(zie
ook
h.
3.2,
en
h.3.4)
BPA
(Bisphenol‐A)
Caseïne
Fosforzuur
Fructoseglucosesiroop
(zie
ook
h.3.4)
Geautoliseerde
Eiwitten
Wat
is
het
en
wat
doet
het
Giftige,
kankerverwekkende
chemicaliën
die
zich
vormen
in
voeding
wanneer
koolhydraten
worden
blootgesteld
aan
hoge
temperaturen
door
bakken,
frituren
en
grillen.
Een
chemische
zoetstof
die
neurologische
aandoeningen,
hersenbloedingen,
wazigheid
en
migraine
kan
veroorzaken.
Een
chemische
stof
die
hormonen
nabootst.
BPA
is
in
zeer
lage
dosering
aanwezig
maar
is
kankerverwekkend,
veroorzaakt
onvruchtbaarheid
en
verstoort
de
hormoonhuishouding.
Mannen
kunnen
bijvoorbeeld
last
krijgen
van
borstvorming.
Dit
zijn
koemelkeiwitten
Het
zuur
dat
in
frisdrank
wordt
gebruikt
om
kooldioxide
op
te
lossen
en
prik
aan
frisdrank
te
geven.
Fosforzuur
is
bijtend
als
je
het
over
stalen
spijkers
giet.
Het
wordt
ook
door
steenhouwers
gebruikt
om
rotsen
mee
te
etsen
en
het
leger
gebruikt
het
als
roestverwijderaar
op
schepen.
Fosforzuur
is
erg
schadelijk
voor
tandglazuur,
Google
maar
eens
op
“Mountain
Dew
Mouth”
om
tanden
te
zien
die
verrot
zijn
door
deze
stof.
Een
sterk
bewerkte
vloeibare
suiker
die
onttrokken
wordt
met
behulp
van
het
chemische
oplosmiddel
glutaraldehyde
en
vaak
vervuild
is
met
kwik.
Deze
zoetmaker
wordt
in
verband
gebracht
met
diabetes,
obesitas
en
stemmingsstoornissen
Een
zeer
bewerkte
vorm
van
eiwitten
die
vrije
glutamaat
bevat
en
gebruikt
wordt
om
de
chemische
smaakversterker
MSG
(monosodium
glutaminaat)
te
imiteren
Waar
zit
het
in
Acrylamiden
zitten
overal
in,
van
broodkorsten
tot
chips,
en
omdat
het
geen
bewust
toegevoegd
ingrediënt
is
hoeven
ze
NIET
op
het
etiket
vermeld
te
worden.
Aspartaam
zit
onder
andere
in
frisdranken,
kauwgom,
snoep,
jam,
toetjes,
yoghurt,
kauwbare
vitamines
en
suikervrije
dropjes.
in
bijna
alle
plastic
voedselverpakkingen
Gek
genoeg
wordt
deze
stof
veel
gebruikt
in
sojakaasproducten
die
vaak
worden
verkocht
als
een
goed
alternatief
voor
producten
gemaakt
met
koemelk
Frisdranken
bevatten
bijna
zonder
uitzondering
allemaal
fosforzuur.
Te
vinden
in
duizenden
levensmiddelen,
met
inbegrip
van
producten
waarin
je
het
niet
zo
snel
verwachten
zoals
pizza,
sauzen
en
slasauzen
Kan
voorkomen
in
o.a.
bouillonblokjes,
sauzen
en
soepen
in
poedervorm,
dressings
en
chips
22
Stof
Gedeeltelijk
gehydrogeneerde
oliën
Gehomogeniseerde
Melk
Gehydrolyseerde
voedingseiwit
Genetisch
Gemodificeerde
Ingrediënten
(GMO)
Gestructureerde
Plantaardige
Eiwitten
Gistextract
Wat
is
het
en
wat
doet
het
Oliën
die
bewerkt
zijn
met
behulp
van
chemische
katalysatoren
om
ze
stabieler
te
maken
op
kamertemperatuur.
Op
deze
manier
worden
transvetten
gemaakt,
die
een
verhoogde
kans
geven
op
aderverkalking
en
“stroperig
bloed”,
dat
het
hart
met
moeite
kan
rondpompen.
Meestal
geeft
de
arts
in
dit
geval
de
diagnose
“hoge
bloeddruk”
en
schrijft
vervolgens
bloedverdunnende
medicatie
voor
die
technisch
gesproken
niet
veel
afwijken
van
rattengif
(warfarine).
De
vetten
in
deze
melk
zijn
kunstmatig
aangepast
om
ze
in
kleinere
moleculen
te
veranderen,
zodat
ze
evenwichtig
in
de
melk
verdeeld
blijven
waardoor
het
melkvet
niet
schift.
Alhoewel
gehomogeniseerde
melk
er
smakelijker
uitziet
dan
geschifte
melk
veroorzaakt
het
ook
hartziekten
en
draagt
het
bij
aan
melkallergieën.
Een
sterk
bewerkte
vorm
van
meestal
soja‐eiwitten
die
verwerkt
zijn
om
de
vrije
glutamaten
(MSG)
vrij
te
laten
komen.
Bijna
alle
maïs,
soja
en
katoen
zijn
GMO,
maar
vaak
wordt
dit
niet
op
het
etiket
genoemd
omdat
levensmiddelenfabrikanten
absoluut
niet
willen
dat
mensen
weten
welke
voedingsmiddelen
GMO’s
bevatten.
GMO’s
worden
in
verband
gebracht
met
onvruchtbaarheids‐problemen
en
kunnen
zelfs
ervoor
zorgen
dat
de
bacteriën
die
zich
in
je
lichaam
bevinden
pesticiden
produceren
en
laten
vrijkomen
in
je
eigen
lichaam.
Meestal
gemaakt
van
soja‐eiwitten
die
verkregen
worden
uit
genetisch
gemodificeerde
sojabonen
en
dan
verwerkt
worden
met
behulp
van
hexaan,
een
explosief
chemisch
oplosmiddel
(zie
bij
Soja‐eiwit).
Een
verborgen
vorm
van
MSG
die
tot
wel
14%
vrije
glutamaten
bevat
en
gebruikt
wordt
in
veel
“natuurlijke”
voedingsmiddelen
die
zeggen
dat
ze
geen
MSG
bevatten.
Waar
zit
het
in
Fast‐food,
margarines,
bakoliën
en
bewerkte
voedingsmiddelen
met
transvetten,
waaronder
chips
en
te
frituren
diepvries
producten
zoals
kipnuggets.
Melk
en
andere
zuivelproducten
Wordt
vaak
gebruikt
als
smaakversterker.
MSG
staat
erom
bekend
dat
het
gedrag
van
kinderen
beïnvloedt,
maar
is
desondanks
vaak
terug
te
vinden
in
babymelk
en
kindervoeding,
zij
het
verborgen
in
dit
voedingseiwit
Veel
maïs,
soja
en
bewerkte
producten
die
maïs
of
soja
als
ingrediënt
bevatten.
Als
je
geen
biologische
maïs
of
soja
eet,
eet
je
zeer
zeker
GMO
maïs
of
soja.
Wordt
veel
verwerkt
in
vegetarische
producten
zoals
“vegetarische
hamburgers”
(die
overigens
meestal
ook
MSG
en
gistextract
bevatten).
Je
vindt
gistextract
in
duizenden
producten
in
de
supermarkt,
van
soepen
tot
chips
en
zelfs
in
vers
vlees!
23
Stof
Gluten
Kleurstoffen
(zie
ook
h.3.2)
Maïssiroop
Natrium
(zout)
Natriumnitriet
Propyleenglycol
Soja‐eiwitten
Wat
is
het
en
wat
doet
het
In
het
spijsverteringsstelsel
kunnen
gluten
zich
vastklampen
aan
de
dunne
darmwand
en
zo
spijsverterings‐
en
immuunsysteemproblemen
veroorzaken
.
Overgevoeligheid
voor
gluten
komt
tegenwoordig
heel
veel
voor.
Vrijwel
iedereen
heeft
in
meer
of
mindere
mate
last
van
glutenintolerantie
en
mensen
bij
wie
een
overgevoeligheid
voor
gluten
niet
is
vastgesteld
lopen
een
verhoogde
kans
op
lymfeklierkanker
en
andere
auto‐immuunziekten
zoals
het
syndroom
van
Sjorgen
en
de
schildklierafwijking
van
Hashimoto.
Een
van
de
meest
gebruikte
en
gevaarlijke
toevoegingen
die
verantwoordelijk
zijn
voor
bijvoorbeeld
gedragsproblemen
in
kinderen.
Bijna
alle
kleurstoffen
worden
gemaakt
van
petroleum,
en
velen
zijn
verontreinigd
met
aluminium.
Binnen
de
EU
zijn
fabrikanten
tegenwoordig
verplicht
om
alle
kleurstoffen
op
het
etiket
te
vermelden.
Dit
is
gewoon
een
andere
naam
voor
fructoseglucosesiroop
(zie
eerder).
Bewerkt
wit
zout
bevat
een
zeer
laag
gehalte
aan
sporenmineralen
en
wordt
in
de
holistische
voedingsindustrie
daarom
ook
vaak
“dood
zout”
genoemd,
omdat
het
ziekte
en
dood
bevordert.
Wit
zout
is
net
zoals
geraffineerde
witte
meel
en
suiker
erg
slecht
voor
je
gezondheid.
En
laat
je
niet
voor
de
gek
houden
door
“zeezout”
in
de
supermarkt;
alle
zout
komt
namelijk
uit
de
zee
als
je
maar
ver
genoeg
terug
in
de
tijd
gaat,
dus
ze
kunnen
elk
zout
bestempelen
als
zeezout!
Een
kankerverwekkende
rode
kleurstof
die
toegevoegd
wordt
aan
bewerkte
vleesproducten
om
ze
er
vers
uit
te
laten
zien.
Deze
stof
wordt
sterk
in
verband
gebracht
met
hersentumoren,
alvleesklierkanker
en
darmkanker.
Natriumnitriet
is
absoluut
een
vergif,
talloze
kinderen
sterven
elk
jaar
aan
kanker
veroorzaakt
door
natriumnitriet
Een
vloeistof
die
gebruikt
wordt
in
de
auto‐industrie
om
terreinauto’s
winterklaar
te
maken.
Soja‐eiwit
is
het
“junkeiwit”
van
de
voedingsindustrie.
Het
wordt
gemaakt
van
genetisch
gemodificeerde
sojabonen
(vaak
geteeld
in
China)
die
vervolgens
worden
blootgesteld
aan
hexaan,
een
chemisch
oplosmiddel
dat
letterlijk
kan
exploderen
Waar
zit
het
in
Dit
is
een
eiwit
die
voorkomt
in
graan,
gerst,
haver,
spelt,
kamut
en
rogge.
Gluten
worden
vaak
als
vulmiddel
gebruikt
en
zijn
plakkerige
eiwitten
die
wanneer
ze
met
water
in
contact
komen
lijmachtig
worden.
Iedereen
die
chronische
ontstekingen
heeft
zou
direct
moeten
overwegen
om
gluten
uit
het
voedingspatroon
te
verwijderen.
Bruine
rijst,
quinoa,
gierst
en
gekiemde
granen
zijn
dan
veel
verstandigere
keuzes.
Kleurstoffen
zitten
in
heel
veel
producten,
variërend
van
frisdranken
en
snoep
tot
zelfs
soepen
en
sauzen.
Wordt
vaak
gebruikt
in
babymelkproducten
Bijna
alle
bewerkte
levensmiddelen
bevatten
bewerkt
wit
zout.
Te
vinden
in
o.a.
spek,
hotdogs,
ham,
vleeswaren,
salami
en
bijna
alle
andere
bewerkte
vleesproducten
Het
wordt
ook
gebruikt
om
nepbessen
te
maken
(gecombineerd
met
kunstmatige
kleurstoffen
en
maïssiroop)
die
je
vaak
in
muffins,
bagels
en
brood
ziet.
De
eiwitbron
die
met
name
gebruikt
wordt
voor
het
maken
van
“proteïnerepen”,
inclusief
de
repen
die
veel
gegeten
worden
door
bodybuilders.
24
Stof
Sucralose
(zie
ook
h.3.4)
Suiker
(zie
ook
h.3.4
en
h.5.6)
Waterstofchloride
Wat
is
het
en
wat
doet
het
De
sucralosemoleculen
bevatten
een
chlooratoom.
Onderzoekers
hebben
herhaaldelijk
vastgesteld
dat
kunstmatige
zoetstoffen
mensen
dik
maken
omdat
ze
gewichtstoename
stimuleren
Het
gebleekte,
voedingsarme
bijproduct
van
suikerrietverwerking.
Wanneer
suikerriet
verwerkt
wordt
verdwijnen
bijna
alle
mineralen
en
vitamines
in
de
rietsuikermelasse,
een
“goede”
stof
uit
de
rietsuikersappen
die
vaak
wordt
gevoerd
aan
vee
omdat
elke
boer
weet
dat
vee
goede
voeding
nodig
heeft
om
in
leven
te
blijven.
Verbazingwekkend
genoeg
blijven
medici
volhouden
dat
suiker
eten
prima
voor
mensen
is.
Suiker
stimuleert
diabetes,
obesitas,
stemmingsstoornissen
en
voedingstekorten.
Als
je
iets
ziet
dat
waterstofchloride
bevat,
zoals
Pyridoxine
Hydrochloride
of
Thiaminedichloorhydraat,
dan
heb
je
te
maken
met
de
chemische
vormen
van
vitamine
B
die
producenten
toevoegen
om
een
hogere
dagelijkse
aanbevolen
hoeveelheid
aan
vitamines
te
kunnen
claimen.
Echter,
dit
zijn
synthetische,
chemische
vormen
van
vitamines,
geen
echte
vitamines
uit
voeding
of
planten,
die
vrijwel
nutteloos
zijn
en
zelfs
slecht
voor
je
kunnen
zijn.
Kijk
ook
uit
voor
niacinamide
en
cyanocobalamine
(synthetische
vitamine
B‐12).
Waar
zit
het
in
Een
kunstmatige
zoetstof
die
verkocht
wordt
als
Splenda.
Veel
bewerkte
levensmiddelen
bevatten
toegevoegde
suikers,
zoals
bakkersproducten,
ontbijtgranen,
crackers
en
sauzen.
Vitamine
B
supplementen,
vruchtenyoghurt,
soepen,
vermagerings‐shakes,
mousserende
wijnen
Tabel
3.1.1.
De
meest
giftige
en
ziekmakende
ingrediënten
in
voedingsmiddelen
Waarom
al
die
toevoegingen
Je
vraagt
je
misschien
af
waarom
deze
stoffen
allemaal
in
voedingsmiddelen
zitten.
Het
antwoord
is
eenvoudig:
om
het
eten
aantrekkelijker
te
laten
ogen,
ruiken
en
smaken.
Wanneer
voeding
bewerkt
wordt
gaan
namelijk
niet
alleen
kostbare
voedingsstoffen
en
vezels
verloren,
de
structuur,
natuurlijke
variatie
en
smaken
verdwijnen
ook.
Wat
er
na
bewerking
overblijft
is
een
bleek,
onaantrekkelijk
“pseudovoedingsmiddel”
dat
de
meeste
mensen
er
niet
lekker
uit
zouden
vinden
zien.
Daarom
stoppen
levensmiddelenfabrikanten
er
weer
voedingsstoffen,
smaak,
kleur
en
structuur
in
om
het
aantrekkelijker
te
maken.
De
meeste
toevoegingen
in
voedingsmiddelen
zijn
bedoeld
om:
• te
zorgen
dat
producten
niet
te
snel
bederven
• te
voorkomen
dat
vetten
en
oliën
ranzig
worden
of
in
smaak
veranderen
• te
zorgen
dat
voedingsmiddelen
niet
verkleuren
• de
producten
te
verrijken
met
synthetische
vitamines
en
mineralen
(omdat
deze
verloren
waren
gegaan
tijdens
de
bewerking)
25
•
de
smaak,
structuur
en
het
uiterlijk
te
verbeteren.
Bij
levensmiddelen
die
speciaal
gericht
zijn
op
kinderen
worden
vaak
felle
kleuren
toegevoegd
om
de
aandacht
van
kinderen
te
trekken
en
om
voeding
“leuk”
te
maken.
Misleidende
etiketten
Ook
als
je
trouw
de
etiketten
controleert,
lees
de
ingrediënten
dan
altijd
met
een
kritische
blik.
Producenten
weten
namelijk
heel
goed
hoe
ze
je
kunnen
misleiden.
In
de
lijst
van
ingrediënten
dient
datgene
dat
het
grootste
bestanddeel
van
het
product
uitmaakt
als
eerste
te
worden
genoemd.
Sommige
consumenten
zouden
zich
een
hoedje
schrikken
als
ze
een
doos
ontbijtgranen
zien
dat
zegt
“Ingrediënten:
suiker,
volkoren
graan,
maïs,...”.
Daarom
gebruikt
de
producent
drie
of
vier
verschillende
soorten
suiker
die
ieder
een
kleiner
onderdeel
van
het
totaal
bevatten,
zodat
ze
die
niet
bovenaan
het
lijstje
hoeven
te
zetten.
Je
leest
dan
dus:
“Ingrediënten:
volkoren
graan,
suiker,
maïssiroop,
maïssiroop
bestanddelen,
...”
Op
die
manier
lijkt
het
product
voor
het
grootste
deel
uit
“volkoren
graan”
te
bestaan,
maar
in
werkelijkheid
bestaat
dit
ontbijtproduct
voor
meer
dan
vijftig
procent
uit
suikers!
Hoe
weet
je
dat
je
eerlijke
voeding
koopt
• Doe
boodschappen
op
een
biologische
markt,
in
een
biologische
winkel
of
natuurvoedingswinkel
• Let
op
de
bekende
biologische
keurmerken,
zodat
je
zeker
weet
dat
het
product
biologisch
is.
• Lees
de
ingrediënten
op
de
verpakking!
Als
je
chemicaliën
ziet
staan
die
je
niet
kunt
uitspreken
koop
het
product
dan
niet
• Koop
meer
onbewerkte
voedingsmiddelen
en
vermijd
bewerkte
kant‐en‐klaar
maaltijden
die
vol
zitten
met
ziekteverwekkende
voedingsstoffen
• Eet
voedingrijke
superfoods.
• Ga
zelf
je
eigen
groentes
telen!
Het
lekkerste
eten
komt
uit
je
eigen
tuin.
Je
voedingspatroon
mag
zeker
wel
uit
felgekleurde
en
geurige
voedingsmiddelen
bestaan,
maar
dan
alleen
voedingsmiddelen
die
van
nature
deze
kleur,
geur
en
smaak
hebben.
Rode
paprika’s,
paarse
aubergines,
groene
spinazie,
bosbessen
en
rode
bieten
zijn
allemaal
voorbeelden
van
gezonde
voeding
waarvan
de
felle
kleuren
een
teken
zijn
dat
ze
voedingsstoffen
bevatten
die
belangrijk
voor
je
zijn,
Dit
zijn
de
kleurstoffen
die
je
nodig
hebt
in
je
voedingspatroon...
niet
de
door
de
mens
gemaakte
kleurstoffen
die
je
in
de
meeste
bewerkte
producten
vindt.
Je
kunt
kunstmatige
kleur‐,
geur‐
en
smaakstoffen
dus
heel
erg
makkelijk
vermijden:
koop
gewoon
verse
voeding
en
geen
bewerkte
voeding!
3.2. Kunstmatige
toevoegingen:
ongevraagd
in
je
eten
De
westerse
consument
besteedt
ongeveer
90
procent
van
haar
boodschappenbudget
aan
bewerkte
levensmiddelen,
die
vaak
vol
kunstmatige
toevoegingen,
conserveringsmiddelen
en
kleur‐
en
smaakstoffen
zitten.
Soms
worden
deze
toevoegingen
niet
eens
expliciet
genoemd
in
de
productinformatie
op
de
verpakking,
of
er
worden
allerlei
ingewikkelde
en
moeilijk
uit
te
spreken
26
termen
gebruikt
met
als
doel
de
consument
om
de
tuin
te
leiden.
Want
dat
veel
kunstmatige
toevoegingen
ten
koste
gaan
van
je
gezondheid
zal
wel
niet
als
een
verrassing
komen.
Het
effect
van
kunstmatige
toevoegingen
op
de
gezondheid
Kunstmatige
toevoegingen
zitten
in
bijna
alle
bewerkte
levensmiddelen,
van
koekjes
en
chips
tot
vaak
“gezonder”
ogende
voeding
als
bakkersproducten,
vleeswaren,
kippenbouillon
en
fruitcocktails.
Deze
niet‐natuurlijke
toevoegingen
zijn
bedoeld
om
producten
langer
houdbaar
te
maken,
aantrekkelijker
te
laten
ogen
of
lekkerder
te
laten
smaken
of
ruiken.
Vooral
voedingsmiddelen
die
speciaal
bestemd
zijn
voor
kinderen,
zoals
bijvoorbeeld
snoep,
frisdranken
en
vrolijke
toetjes,
zitten
vol
met
kunstmatige
geur‐,
kleur‐
en
smaakstoffen
met
als
doel
de
aandacht
van
kinderen
te
trekken
en
de
producten
‘leuker’
te
maken.
De
vraag
of
kunstmatige
toevoegingen
zoals
kunstmatige
kleurstoffen
verantwoordelijk
zijn
voor
gedragsproblemen
bij
kinderen
staat
al
jaren
ter
discussie.
Echter,
een
onderzoek
in
het
gerenommeerde
medisch
tijdschrift
The
Lancet
heeft
uitgewezen
dat
een
grote
hoeveelheid
kleurstoffen
en
het
conserveringsmiddel
natriumbenzoaat
‐
dat
in
veel
frisdrank,
fruitsappen
en
slasauzen
zit
–
kinderen
aantoonbaar
hyperactief
maakt
en
verantwoordelijk
is
voor
concentratieverlies.
Als
gevolg
van
deze
onderzoeksresultaten
heeft
de
British
Food
Standard
Agency
(FSA)
inmiddels
een
waarschuwing
voor
ouders
uitgebracht,
waarin
staat
dat
ze
de
inname
van
producten
met
deze
toevoegingen
zoveel
mogelijk
moeten
beperken
als
ze
merken
dat
dit
van
invloed
is
op
het
gedrag
van
hun
kinderen.
Een
ander
artikel
dat
in
2008
werd
gepubliceerd
in
de
Britse
krant
The
Independent
meldde
dat
men
in
Groot
Brittannië
van
plan
is
kunstmatige
kleurstoffen
(maar
niet
het
conserveringsmiddel
natriumbenzoaat)
uit
honderden
producten
te
verwijderen
omdat
de
eerdergenoemde
onderzoeksresultaten
ook
aan
het
licht
brachten
dat
bepaalde
E‐nummers
net
zoveel
schade
toebrengen
aan
de
hersenen
van
kinderen
als
lood
in
benzine,
en
bovendien
een
achteruitgang
van
het
IQ
veroorzaken.
Vertegenwoordigers
van
de
Britse
FSA
adviseerden
aan
de
levensmiddelenindustrie
om
vrijwillig
zes
kleurstoffen
die
in
het
onderzoek
genoemd
werden
uiterlijk
in
2009
te
verwijderen
uit
de
producten,
en
ze
te
vervangen
door
zoveel
mogelijk
natuurlijke
alternatieven.
27
12
kunstmatige
toevoegingen
die
je
zoveel
mogelijk
moet
vermijden
Als
toevoegingen
slecht
zijn
voor
kinderen,
dan
zijn
zij
bijna
zonder
uitzondering
ook
ongezond
voor
volwassenen.
De
volgende
keer
dat
je
naar
de
supermarkt
gaat
en
bewerkte
voedingsmiddelen
koopt,
kijk
dan
eens
op
de
verpakking
welke
ingrediënten
er
allemaal
in
zitten.
Als
je
één
van
onderstaande
stoffen
tegenkomt,
dan
kun
je
het
product
beter
laten
staan
en
een
gezonder
alternatief
kiezen.
1.
Natriumnitraat
(ook
vaak
Natriumnitriet
genoemd):
een
conserveringsmiddel,
kleurstof
en
smaakstof
die
vaak
toegevoegd
wordt
aan
spek,
ham,
worstjes,
luncheon
meat,
gerookte
vis
en
corned
beef.
Onderzoeken
hebben
het
eten
van
deze
stof
in
verband
gebracht
met
verschillende
soorten
kanker.
2.
Butylhydroxyanisool
(BHA)
en
butylhydroxytolueen
(BHT):
deze
worden
gebruikt
als
conserveringsmiddel
in
veel
voedingsmiddelen,
zoals
ontbijtgranen,
kauwgom,
chips
en
plantaardige
oliën.
Beide
stoffen
zijn
oxidanten
die
mogelijk
reactieve
kankerverwekkende
verbindingen
in
je
lichaam
kunnen
maken.
3.
Propylgallaat:
een
conserveringsmiddel
dat
vaak
wordt
gebruikt
in
combinatie
met
BHA
en
BHT.
Deze
is
vaak
terug
te
vinden
in
vleesproducten,
kippenbouillon
en
kauwgom.
Dierproeven
hebben
uitgewezen
dat
deze
stof
kankerverwekkend
is.
4.
Monosodiumglutamaat
(MSG):
dit
is
een
aminozuur
dat
hoofdpijn
en
misselijkheid
kan
veroorzaken.
Het
wordt
vaak
gebruikt
als
smaakversterker
in
soepen,
slasauzen,
chips
en
diepvriesmaaltijden.
Ook
in
restaurants
worden
maaltijden
vaak
met
deze
stof
bereid.
Dierproeven
hebben
aangetoond
dat
MSG
zenuwcellen
in
de
hersenen
van
babymuizen
beschadigt.
5.
Transvetten:
het
is
bewezen
dat
deze
vetten
hartziekten
veroorzaken.
Restaurants,
met
name
fast‐food
ketens,
verkopen
vaak
producten
die
vol
zitten
met
transvetten.
6.
Aspartaam
(zie
ook
h.3.4
en
h.5.6):
deze
zoetstof
wordt
verkocht
onder
merknamen
als
Nutrasweet
en
Equal,
en
zit
ook
in
zogenaamde
dieetproducten
zoals
‘slanke’
toetjes,
gelatines,
drankmixen
en
frisdranken.
Deze
stof
kan
kanker
en
neurologische
problemen
veroorzaken,
zoals
duizeligheid
en
hallucinaties.
7.
Acesulfaam‐K
(zie
ook
h.3.4
en
h.5.6):
een
kunstmatige
zoetstof
die
nog
vrij
nieuw
is
en
vaak
wordt
gebruikt
in
bakkersproducten,
kauwgom
en
gelatinetoetjes.
Men
heeft
vermoedens
dat
onderzoeksresultaten
van
de
testen
met
deze
stof
vervalst
zijn,
en
sommige
onderzoeken
hebben
aangetoond
dat
deze
zoetmaker
kanker
bij
ratten
veroorzaakt.
8.
Kleurstoffen:
er
worden
nog
steeds
kunstmatige
kleurstoffen
gebruikt
waarvan
dierproeven
hebben
aangetoond
dat
ze
onder
andere
schildklierkanker,
blaaskanker
en
nier‐
en
bijniertumoren
veroorzaken.
Deze
kleurstoffen
zitten
in
o.a.
drankjes,
snoep,
bakkersproducten,
diervoeding,
kersen,
fruitcocktails,
worstjes
en
gelatines.
De
meest
gevaarlijke
kleurstoffen
zijn:
• E102
(tartrazine):
veroorzaakt
hyperactiviteit
en
slapeloosheid
28
•
E104
(quinoline
yellow):
verantwoordelijke
voor
hyperactiviteit
en
allergieën
en
is
kankerverwekkend
E110
(sunset
yellow):
zorgt
voor
hyperactiviteit,
buikpijn,
astma
en
slapeloosheid
E122
(carmoisine):
veroorzaakt
hyperactiviteit,
allergie,
astma
en
huidoedeem
E124
(ponceau
4R):
leidt
tot
hyperactiviteit,
netelroos
en
astma
E129
(allura
red):
verantwoordelijk
voor
huidallergie
en
is
kankerverwekkend
•
•
•
•
9.
Olestra:
een
kunstmatige
vetstof
die
in
‘light’
chips
zit
en
ernstige
diarree,
buikpijnen
en
gasvorming
kan
veroorzaken.
Olestra
belemmert
ook
de
absorptie
van
gezonde
vitamines
die
in
vetoplosbare
carotenoïden
in
fruit
en
groente
zitten.
10.
Kaliumbromaat:
wordt
gebruikt
als
toevoeging
in
sommige
soorten
witte
meel,
broodsoorten
en
broodjes
om
deze
meer
volume
te
geven.
Het
is
bekend
dat
deze
stof
kanker
veroorzaakt
bij
dieren,
en
zelfs
een
kleine
hoeveelheid
in
brood
kan
schadelijk
zijn
voor
mensen.
11.
Natriumbenzoaat:
een
zeer
schadelijk
conserveringsmiddel
dat
gebruikt
wordt
om
schimmelvorming
tegen
te
gaan,
maar
ook
gezonde
cellen
in
het
menselijk
lichaam
doodt.
Het
is
in
staat
zuurstof
naar
de
cellen
af
te
sluiten,
het
immuunsysteem
te
verzwakken
en
kanker
te
veroorzaken.
Vaak
wordt
deze
stof
slechts
vermeld
als
‘conserveringsmiddel’
op
de
verpakking.
Het
wordt
gebruikt
in
duizenden
producten,
zelfs
in
producten
die
beweren
dat
ze
geheel
natuurlijk
zijn.
Natriumbenzoaat
is
van
nature
in
zeer
lage
concentratie
aanwezig
in
veel
fruit,
maar
de
natriumbenzoaat
die
we
hier
bedoelen
is
kunstmatig
en
wordt
en
een
laboratorium
gefabriceerd.
De
voedselautoriteiten
zeggen
dat
deze
stof
veilig
is
omdat
het
slechts
in
een
heel
kleine
hoeveelheid
aanwezig
is
in
producten,
maar
let
erop
dat
je
deze
stof
niet
combineert
met
voeding
die
vitamine
C
of
E
bevat,
omdat
er
dan
benzeenvorming
ontstaat,
en
benzeen
is
kankerverwekkend.
Natriumbenzoaat
zit
onder
andere
in
augurken,
slasauzen,
jam,
azijn,
fruitsappen,
dipsauzen,
kaas,
ketchup
en
frisdrank.
12.
Natriumchloride:
beter
bekend
als
zout.
Een
van
de
meest
populaire
smaakversterkers,
maar
een
teveel
aan
zout
is
slecht
voor
je
gezondheid
en
kan
een
hoge
bloeddruk,
hartaanval,
hersenbloeding
en
nierfalen
veroorzaken.
De
gevaren
van
kunstmatige
toevoegingen
in
medicijnen
en
cosmetica
Niet
alleen
bewerkte
voeding
zit
vol
kunstmatige
toevoegingen,
ook
in
cosmetica
en
medicijnen
vind
je
ze
terug.
Natriumbenzoaat
zit
bijvoorbeeld
in
mondwater,
tandpasta
en
hoestdrankjes,
en
zelfs
in
crèmes,
lotions
en
honderden
make‐up
producten.
Als
kunstmatige
toevoegingen
verboden
zijn
in
voeding
wil
dat
niet
zeggen
dat
ze
verboden
zijn
in
medicijnen
en
cosmetica,
inclusief
medicijnen
die
voor
baby’s
en
kinderen
bestemd
zijn.
De
achterliggende
gedachte
is
dat
ze
slechts
in
zeer
kleine
hoeveelheid
aanwezig
zijn
in
medicijnen,
en
maar
voor
een
korte
periode
worden
ingenomen
of
gebruikt.
Toevoegingen
die
vaak
verboden
zijn
in
voeding
maar
nog
steeds
volop
in
medicijnen
zitten
zijn
onder
andere
maltitol,
sorbitol,
benzoaat,
conserveringsmiddelen
op
basis
van
sulfiet
en
chloroform.
Vraag
je
dokter
of
specialist
dus
altijd
welke
kunstmatige
toevoegingen
in
je
medicijnen
zitten,
en
bekijk
ook
de
ingrediënten
die
vermeld
staan
op
cosmeticaproducten
voordat
je
ze
koopt.
29
Andere
kunstmatige
toevoegingen:
slecht
voor
de
gezondheid
of
niet?
Naast
bovenstaande
lijst
zijn
er
ook
heel
veel
kunstmatige
conserveringsmiddelen
en
zoet‐
en
kleurstoffen
die
niet
worden
aangemerkt
als
schadelijk
voor
de
gezondheid.
Toch
zou
je
ook
deze
stoffen
zoveel
mogelijk
moeten
vermijden.
Ze
hebben
namelijk
geen
toegevoegde
voedingswaarde
en
kunnen
gezondheidsrisico’s
op
de
lange
termijn
veroorzaken.
Wil
je
je
voedingspatroon
gezond
en
uitgebalanceerd
houden,
kies
dan
zoveel
mogelijk
voor
verse
of
onbewerkte
natuurlijke
biologische
voedingmiddelen
in
plaats
van
bewerkte
levensmiddelen...
dan
weet
je
in
ieder
geval
wat
je
eet
!
3.3. Wat
is
er
met
onze
voeding
gebeurd?
Ruim
vier
jaar
geleden
won
Al
Gore
de
Nobelprijs
voor
de
Vrede
voor
zijn
film
“An
Inconvenient
Truth”
en
het
werk
dat
hij
verzet
heeft
tegen
de
opwarming
van
de
aarde.
Ondanks
dat
deze
film
de
meest
sceptische
politici
heeft
wakker
geschud
is
er
sindsdien
eigenlijk
niet
veel
veranderd
op
het
gebied
van
internationale
milieuwetgeving.
Nog
steeds
vervuilt
de
mensheid
haar
omgeving
op
grote
schaal
en
brengt
daarmee
niet
alleen
de
gezondheid
en
het
welzijn
van
de
aarde
in
gevaar,
maar
ook
die
van
onszelf,
onze
kinderen
en
onze
kinds
kinderen.
Een
wereldwijde
catastrofe
is
onafwendbaar
als
we
op
dezelfde
voet
doorgaan.
We
kunnen
het
ons
niet
meer
permitteren
om
rustig
achterover
te
leunen
en
onze
ogen
te
sluiten
voor
wat
er
in
de
30
wereld
gebeurt.
We
maken
namelijk
allemaal
onderdeel
uit
van
dit
levende,
ademende
organisme
dat
we
de
planeet
aarde
noemen.
We
hebben
de
aarde
veel
meer
nodig
dan
dat
de
aarde
ons
nodig
heeft.
Als
we
goed
voor
de
aarde
zorgen
zal
de
aarde
op
haar
beurt
goed
voor
ons
zorgen,
maar
als
we
alles
vanzelfsprekend
blijven
vinden
en
onze
natuurlijke
bronnen
misbruiken
zoals
we
pakweg
de
laatste
eeuw
hebben
gedaan,
dan
zal
de
natuur
zich
tegen
ons
keren
en
zullen
we
allemaal
de
gevolgen
ondervinden.
Maar
wat
heeft
dit
nou
allemaal
te
maken
met
onze
persoonlijke
gezondheid
en
goede
voeding?
Alles!
Wat
we
eten,
drinken,
ademen,
gebruiken,
weggooien,
veranderen,
toevoegen
en
eraf
halen
is
allemaal
aan
elkaar
gerelateerd
en
van
elkaar
afhankelijk.
Hoe
de
meeste
mineralen
uit
onze
voeding
zijn
verdwenen
Al
meer
dan
een
eeuw,
sinds
het
begin
van
de
industrialisatie,
groeit
de
wereldbevolking
in
een
rap
tempo
en
vermenigvuldigt
zich
sneller
dan
de
moderne
mensheid
zich
ooit
hadden
kunnen
voorstellen.
Na
de
Tweede
Wereldoorlog
adverteerde
Amerikaanse
witgoedfabrikant
General
Electric
met
de
zin
“Vooruitgang
is
ons
belangrijkste
product”.
Echter,
ongebreidelde
vooruitgang
heeft
een
flink
prijskaartje,
in
de
vorm
van
lucht‐
en
watervervuiling,
verhoogde
dagelijkse
stress,
lagere
voedingswaarden
in
het
eten
dat
we
elke
dag
tot
ons
nemen,
en
nieuwe
ziektes
die
aan
alle
bovengenoemde
zaken
gerelateerd
zijn.
Nieuwe
medische
technologieën
kun
niet
veel
betekenen
voor
de
problemen
die
ontstaan
door
de
zogenaamde
vooruitgang
die
wij
allen
zo
koesteren.
Het
beste
wat
medici
kunnen
doen
is
symptomen
bestrijden.
Onze
levenswijze
is
enorm
veranderd
sinds
grootmoederstijd.
Toen
oma
klein
was
hadden
de
meeste
mensen
een
moestuin
of
een
volkstuintje
waar
het
overgrote
deel
van
de
dagelijkse
maaltijd
vandaan
kwam.
Elk
tuintje
had
een
composthoop
dat
gebruikt
werd
om
essentiële
mineralen
en
andere
voedingsstoffen
op
te
slaan.
Het
jaar
erna
werd
de
compost
uitgestrooid
over
de
moestuin
en
zo
gebruikt
als
mest
waar
de
nieuwe
groenten
op
groeiden.
Die
tijden
zijn
grotendeels
vervlogen.
De
conditie
van
de
bodem,
die
de
basis
vormt
van
onze
voedselketen,
is
er
vandaag
de
dag
slecht
aan
toe.
Met
name
de
hoeveelheid
mineralen
in
de
gemiddelde
landbouwgrond
is
sterk
gedaald.
Planten
zoals
groenten,
fruit
en
noten
absorberen
mineralen
uit
de
grond
en
gebruiken
zonlicht,
schone
lucht
en
water
om
vitamines,
aminozuren
en
vetzuren
te
maken.
Maar
planten
maken
zelf
geen
mineralen
aan,
die
moeten
ze
uit
de
grond
halen.
Als
de
grond
waarop
planten
groeien
niet
behandeld
wordt
kan
er
binnen
vijf
tot
tien
jaar
een
groot
gebrek
aan
essentiële
mineralen
in
de
bodem
ontstaan.
Meststoffen
zijn
daarom
van
cruciaal
belang
om
de
ontbrekende
mineralen
weer
terug
in
de
grond
te
krijgen.
Helaas
worden
er
in
de
laatste
honderd
jaar
grotendeels
commerciële
kunstmeststoffen
gebruikt
die
slechts
een
kleine
hoeveelheid
van
de
mineralen
aanvullen
die
nodig
zijn
voor
een
rijke
bodem
en
een
goede
gezondheid.
Al
meer
dan
vijftig
jaar
is
NPK
de
wereldwijde
standaard
voor
kunstmest
binnen
de
agrarische
sector.
NPK
bevat
de
slechts
drie
van
de
negentig
mineralen
die
in
de
aarde
voor
zouden
moeten
komen:
stikstof,
kalium
en
fosfor.
Deze
drie
mineralen
zorgen
ervoor
dat
gewassen
snel
en
goed
groeien.
Het
is
niet
erg
winstgevend
voor
een
agrarisch
bedrijf
om
de
grond
aan
te
vullen
met
de
andere
87
sporenmineralen
zoals
zink,
koper
en
selenium.
Een
boer
moet
ook
zijn
brood
verdienen
en
de
waarde
van
groente
en
fruit
wordt
bepaald
door
het
gewicht,
niet
door
de
hoeveelheid
sporenmineralen
die
in
de
gewassen
zitten.
31
De
gevaren
voor
je
gezondheid
van
een
mineralentekort
Onderzoekers
van
Reading
University
en
Rothamsted
Research
in
Engeland
ontdekten
bovendien
een
relatie
tussen
mineralentekorten
in
de
bodem
en
de
kankerverwekkende
stof
acrylamide.
Zij
teelden
drie
soorten
wintergraan
op
grond
met
een
zwaveltekort
en
ontdekten
dat
dit
graan
meer
dan
30
keer
de
normale
hoeveelheid
aminozuren
bevatten.
Wanneer
meel
gemaakt
werd
van
dit
graan
en
vervolgens
20
minuten
verhit
werd
op
160
graden
Celsius,
nam
de
hoeveelheid
acrylamide
tot
wel
5
keer
toe.
Acrylamide
kreeg
grotere
bekendheid
in
2002,
toen
de
Zweedse
voedselautoriteit
opeens
hoge
waarden
van
acrylamide
en
koolhydraten
in
voedingsmiddelen
aantroffen.
Dit
onderzoek,
dat
gepubliceerd
is
in
de
Journal
of
Agricultural
and
Food
Chemistry,
is
onderdeel
van
een
initiatief
van
de
levensmiddelenindustrie
om
acrylamiden
in
voeding
te
verminderen
door
de
basis
van
de
voedselketen
te
onderzoeken.
Experts
zeggen
dat
het
probleem
met
mineralentekorten
in
de
grond
is
ontstaan
door
de
afname
in
het
gebruik
van
meststoffen
die
met
sulfaat
verrijkt
zijn,
en
door
toegenomen
gewasopbrengsten
per
hectare
waardoor
de
bodem
uitgeput
raakt.
Sinds
deze
ontdekking
zijn
er
wereldwijd
meer
dan
200
onderzoeksprojecten
uitgevoerd
die
het
ontstaan
van
verhoogde
concentraties
acrylamiden
bestuderen.
De
bevindingen
worden
centraal
gecoördineerd
door
nationale
regeringen,
de
EU
en
de
VN.
De
Confederation
of
Food
and
Drink
Industry
van
de
EU
heeft
daarnaast
richtlijnen
uitgebracht
voor
producenten
hoe
zij
de
hoeveelheid
acrylamide
in
hun
producten
kunnen
reduceren
en
deze
richtlijnen
worden
steeds
bijgewerkt
zodra
er
nieuwe
onderzoeksresultaten
bekend
zijn.
Echter,
het
verband
tussen
bodemuitputting
en
de
schadelijke
effecten
op
voeding
is
al
sinds
1936
bekend
en
men
weet
dus
al
geruime
tijd
hoe
ernstig
de
gevolgen
van
mineralentekorten
in
de
grond
kunnen
zijn
voor
onze
gezondheid.
Bij
de
Wereldmilieutop
van
Rio
in
1992
werden
statistieken
getoond
waarin
werd
aangegeven
dat
Amerikaanse
landbouwgrond
voor
85%
uitgeput
is,
het
hoogste
percentage
van
bodemuitputting
in
de
wereld.
Dat
is
inmiddels
19
jaar
geleden
en
sindsdien
is
er
niet
veel
gedaan
om
het
proces
van
bodemverarming
om
te
keren.
Veel
onderzoekers
experimenteren
de
laatste
jaren
met
waardevolle
oplossingen
voor
bodemuitputting.
Men
is
het
er
vrijwel
unaniem
over
eens
dat
de
bodem
een
biologisch
goedwerkend
ecosysteem
moet
zijn.
Moderne
agrarische
technieken
hebben
geleid
tot
een
steriel
ecosysteem
waarin
micro‐organismen,
voedingsstoffen,
en
zelfs
leven
afwezig
zijn,
want
door
het
gebruik
van
kunstmest
zijn
alle
goede
bacteriën
die
nodig
zijn
voor
een
mineraalrijke
bodem
verdwenen.
Maar
echte
constructieve
oplossingen
voor
het
tekort
aan
mineralen
in
de
grond
zijn
er
nog
niet.
Hoe
je
ervoor
kunt
zorgen
dat
je
voldoende
mineralen
binnen
krijgt
Wat
je
zelf
zou
kunnen
doen
om
een
tekort
aan
mineralen
in
je
lichaam
aan
te
vullen
is
colloïdale
mineralensupplementen
nemen.
Deze
zijn
verkrijgbaar
in
vloeibare
vorm
en
het
absorptiepercentage
is
98
procent;
de
stofdeeltjes
in
de
vloeistof
zijn
kleiner
dan
een
rode
bloedcel
en
worden
“negatief
geladen”,
waarmee
het
de
manier
waarop
Moeder
Natuur
mineralen
aan
je
levert
imiteert...
door
ze
te
eten
en
absorberen
uit
een
verscheidenheid
aan
fruit,
groenten
en
andere
eetbare
planten.
32
Verder
kun
je
vitamine‐
en
mineralentekorten
aanvullen
door
dagelijks
veel
verschillende
soorten
biologisch
fruit
en
groente
te
eten.
Planten
die
heel
veel
goede
vitamines
en
mineralen
bevatten
zijn:
• biologische
yams
• zoete
aardappelen
• rijst
• kiemen
• noten
• zaden
Eet
altijd
zoveel
mogelijk
biologisch,
want
dan
weet
je
zeker
dat
ze
geteeld
zijn
zonder
gebruik
van
chemische
pesticiden.
Bovendien
worden
deze
producten
vaak
verbouwd
op
kleinere
boerderijen
waar
de
kans
groter
is
dat
er
meer
mineralen
in
de
grond
zitten.
En
natuurlijk
is
biologische
groente
en
fruit
ook
veel
lekkerder!
3.4. De
invloed
van
suikers
en
kunstmatige
zoetstoffen
op
ons
lichaam
Tegenwoordig
komen
de
meeste
calorieën
in
ons
voedingspatroon
uit
suikers.
Dit
is
echter
niet
altijd
zo
geweest.
In
het
jaar
1700
at
de
gemiddelde
Amerikaan
zo’n
4
pond
suiker
per
jaar.
Honderd
jaar
later
was
de
suikerconsumptie
gestegen
tot
18
pond
per
jaar,
en
in
1900
at
de
gemiddelde
Amerikaanse
volwassene
zelfs
90
pond
per
jaar.
En
ook
daar
hield
de
stijging
niet
op.
Tegenwoordig
eet
meer
dan
de
helft
van
alle
Amerikanen
een
half
pond
suiker
per
dag...
wat
neer
komt
op
180
pond
per
jaar.
En
de
gemiddelde
Nederlander
gaat
ook
al
aardig
die
kant
op.
Al
deze
suikers
krijgen
wij
niet
binnen
via
het
schepje
suiker
in
de
koffie.
Vrijwel
alle
bewerkte
levensmiddelen,
van
vleeswaren,
chips,
Worcestershire
saus
en
smeerkaas
tot
frisdranken,
fruitsappen
en
sportdrankjes,
zitten
vol
suikers.
Zelfs
de
doorsnee
babymelk
bevat
net
zoveel
suiker
als
een
blikje
cola.
De
tien
grootste
gevaren
van
suiker
Overconsumptie
van
suikers
is
de
oorzaak
van
de
overgewichtepidemie
in
de
westerse
wereld.
Maar
zelfs
als
je
zelf
geen
last
hebt
van
een
paar
kilo’s
teveel
kun
je
suiker
het
beste
helemaal
uit
je
voedingspatroon
elimineren,
omdat
suikers
ook
een
heleboel
andere
schadelijke
effecten
op
je
gezondheid
hebben.
Suiker
kan
onder
andere
leiden
tot
of
sterk
bijdragen
aan:
1. Verzwakking
van
het
immuunsysteem
en
aantasting
van
de
weerstand
tegen
infectieziekten.
2. Een
hoge
bloeddruk
en
een
hoog
cholesterolgehalte,
wat
kan
leiden
tot
hart‐
en
vaatziekten.
3. Kanker,
omdat
suiker
de
kankercellen
“voedt”.
Suiker
is
in
verband
gebracht
met
de
ontwikkeling
van
borst‐,
eierstok‐,
prostaat‐,
endeldarm‐,
alvleesklier‐,
galblaas‐,
maag‐
en
longkanker.
4. Een
toename
van
de
nuchtere
waarden
van
glucose
en
zo
reactieve
hypoglycemie
veroorzaken.
5. Overgewicht
en
obesitas.
6. Een
vermindering
van
insulinegevoeligheid
waardoor
een
abnormaal
hoge
insulinewaarde
en
zelfs
diabetes
kan
ontstaan.
33
7. Vroegtijdige
veroudering.
De
meest
belangrijke
stof
die
veroudering
veroorzaakt
is
insuline,
welke
wordt
geactiveerd
door
suiker.
Bovendien
kan
suiker
botontkalking
versnellen.
8. Snelle
toename
van
adrenaline,
hyperactiviteit,
angst,
concentratiestoornissen
en
chagrijnigheid
bij
kinderen.
Bovendien
kan
suiker
leiden
tot
leerstoornissen
en
het
leervermogen
bij
kinderen
verminderen,
en
verergert
suiker
de
symptomen
van
ADHD.
9. Auto‐immuunziekten
zoals
artritis,
astma
en
multiple
sclerosis
10. Ongecontroleerde
ontwikkeling
van
Candida
Albicans
(schimmelinfecties).
Waarom
we
suiker
zo
lekker
vinden
Van
suiker
word
je
dik,
dat
weten
we
allemaal.
Vandaag
de
dag
heeft
32
procent
van
de
Amerikanen
obesitas
en
nog
eens
een
derde
heeft
overgewicht.
Vergelijk
dat
eens
met
een
onderzoek
uit
1890,
toen
het
percentage
mensen
van
blanke
Amerikaanse
mannen
rond
de
vijftig
met
obesitas
slechts
3,4
procent
was.
In
1975
was
het
obesitaspercentage
in
Amerika
reeds
toegenomen
tot
15
procent,
en
sindsdien
is
het
dus
ruim
verdubbeld.
Door
overgewicht
neemt
de
kans
op
dodelijke
aandoeningen
zoals
hartziekten,
nierziekten
en
diabetes
toe.
In
1893
waren
er
minder
dan
drie
gevallen
per
100.000
mensen
in
Amerika.
Tegenwoordig
hebben
bijna
8.000
van
de
100.000
Amerikanen
diabetes.
Maar
waarom
eten
wij
zoveel
suikers?
Recente
onderzoeken
hebben
aangetoond
dat
suiker
extreem
verslavend
is,
zelfs
zo
erg
dat
ratten
in
een
proef
de
voorkeur
gaven
aan
suiker
boven
cocaïne.
Onderzoekers
vermoeden
dat
de
zoetreceptoren
(twee
eiwitreceptoren
die
zich
op
de
tong
bevinden),
zich
niet
hebben
aangepast
aan
de
enorm
toegenomen
suikerconsumptie
van
tegenwoordig.
De
abnormaal
hoge
stimulatie
van
deze
receptoren,
welke
als
gevolg
van
ons
suikerrijke
voedingspatroon
plaatsvindt,
zorgt
voor
overmatige
beloningssignalen
in
de
hersenen
die
het
normale
zelfregulerende
mechanisme
van
suikerinname
dwarsbomen
en
daardoor
tot
verslaving
leiden.
Daarnaast
raakt
het
lichaam
gewend
aan
de
grote
hoeveelheden
suiker,
waardoor
het
deze
steeds
beter
weet
te
verteren.
Maar
hoe
meer
suiker
je
verteert,
hoe
slechter
het
is
voor
je
lichaam.
Gelukkig
is
het
verslavende
effect
van
suiker
niet
onomkeerbaar,
want
als
je
twee
weken
helemaal
geen
suiker
eet
neemt
de
gewenning
aan
suiker
snel
af
.
34
Alle
soorten
veelgebruikte
suikers
op
een
rij
In
onze
voeding
zitten
allerlei
verschillende
soorten
suikers
die
elk
een
ander
effect
hebben
op
ons
lichaam
omdat
deze
ieder
op
een
andere
manier
worden
verteerd.
Voordat
we
daar
dieper
op
ingaan
volgt
hier
daarom
eerst
een
overzicht
van
alle
soorten
suikers
die
je
in
bewerkte
voedingsmiddelen
terugvindt:
• Dextrose,
fructose
en
glucose
zijn
allemaal
monosaccharides,
beter
bekend
als
enkelvoudige
suikers.
Glucose
en
dextrose
zijn
eigenlijk
hetzelfde,
maar
fabrikanten
gebruiken
vaak
liever
“dextrose”
in
de
productinformatie.
Fructose
wordt
op
een
andere
manier
door
het
lichaam
verteerd
dan
glucose
en
dextrose.
• Enkelvoudige
suikers
kunnen
worden
gecombineerd
om
er
meervoudige
suikers
van
te
maken,
zoals
disaccharide
sucrose
(tafelsuiker),
dat
voor
de
helft
uit
glucose
en
voor
de
helft
uit
fructose
bestaat.
Glucose‐fructosesiroop
(HFCS)
is
een
meervoudige
suiker
en
bestaat
voor
55
procent
uit
fructose
en
voor
45
procent
uit
glucose
• Ethanol
(drinkbare
alcohol)
is
geen
suiker,
maar
bier
en
wijn
bevatten
naast
alcohol
ook
suikerresidu
en
zetmeel.
• Agavesiroop
wordt
vaak
onterecht
“natuurlijk”
genoemd.
Het
is
zeer
bewerkt,
bevat
ongeveer
80
procent
fructose
en
heeft
bijna
niets
met
de
originele
agaveplant
van
doen.
• Natuurlijke
zoetstoffen,
zoals
honing
dat
indien
niet
bewerkt
voor
53
procent
uit
fructose
bestaat.
Hoe
ons
lichaam
suikers
verwerkt
Het
menselijk
lichaam
haalt
haar
energie
uit
glucose.
Elke
cel
in
je
lichaam,
elke
bacterie,
en
zelfs
elk
levend
wezen
op
de
aarde
gebruikt
glucose
om
er
energie
uit
te
halen.
Echter,
tegenwoordig
wordt
niet
glucose
maar
fructose
als
bron
voor
suiker
gebruikt.
Ongeveer
55
procent
van
alle
zoetstoffen
die
gebruikt
worden
bij
de
productie
van
voeding
en
drank
zijn
gemaakt
met
het
fructoserijke
glucose‐fructosesiroop
(High
Fructose
Corn
Syrup,
ofwel
HFCS),
dat
van
maïs
wordt
gemaakt.
In
de
jaren
zeventig
schakelden
de
fabrikanten
massaal
over
op
HFCS
toen
men
ontdekte
dat
het
niet
alleen
veel
goedkoper
was
om
te
maken
maar
ook
zo’n
20
procent
goedkoper
was
dan
gewone
tafelsuiker.
Fructose
is
van
nature
aanwezig
in
groente
en
fruit,
waar
het
vermengd
is
met
vitamines,
mineralen,
enzymen
en
goede
fytovoedingsstoffen.
Al
deze
gezonde
voedingsstoffen
brengen
samen
de
negatieve
effecten
van
fructose
in
balans.
Echter,
in
bewerkte
levensmiddelen,
inclusief
veel
fruitsappen,
wordt
fructose
niet
in
balans
gebracht
omdat
alle
goede
voedingsstoffen
uit
deze
producten
zijn
verdwenen.
Fructose
is
dus
op
zichzelf
dus
niet
ongezond,
maar
de
enorme
doses
die
je
binnen
krijgt
maken
het
schadelijk.
Ten
eerste
verteert
je
lichaam
fructose
op
een
hele
andere
manier
dan
glucose.
De
stofwisseling
van
fructose
komt
in
het
geheel
neer
op
de
lever,
dit
in
tegenstelling
tot
glucose
dat
maar
voor
20
procent
wordt
afgebroken
door
de
lever.
Bijna
elke
cel
in
je
lichaam
gebruikt
glucose,
dat
gewoonlijk
meteen
wordt
“verbrand”
nadat
je
het
eet.
Fructose
daarentegen
wordt
omgezet
in
vet
(VLDL
en
triglyceriden).
Maar
dat
je
er
dik
van
wordt
is
niet
het
enige
probleem.
Bij
de
vertering
van
fructose
35
komt
urinezuur
vrij,
dat
voor
een
vermindering
van
stikstofmonoxide
zorgt,
de
hoeveelheid
angiotensine
verhoogt
en
je
gladde
spiercellen
samentrekt,
waardoor
de
bloeddruk
toeneemt
en
mogelijk
de
nieren
worden
beschadigd,
ook
bij
kinderen.
Een
verhoogd
gehalte
urinezuur
leidt
ook
tot
chronische,
laagactieve
ontstekingen,
die
verreikende
consequenties
voor
je
gezondheid
hebben.
Het
beste
kun
je
daarom
ook
alcoholische
dranken
vermijden
omdat
deze
net
zoals
fructose
de
urinezuurwaarden
doen
toenemen
en
daardoor
dezelfde
schadelijke
effecten
hebben.
Met
name
van
bier
neemt
het
gehalte
urinezuur
in
je
lichaam
sterk
toe,
omdat
het
een
rijke
bron
van
guanosine
is,
een
purinesoort
die
vrijwel
direct
door
je
lichaam
wordt
opgenomen.
Fructose
houdt
bovendien
je
stofwisseling
voor
de
gek
en
brengt
je
hongermechanisme
in
verwarring.
Door
fructose
wordt
de
aanmaak
van
insuline
verstoord,
waardoor
ghreline
(het
“hongerhormoon”)
niet
wordt
onderdrukt
en
de
leptine
(het
“verzadigingshormoon”)
niet
wordt
gestimuleerd,
wat
er
samen
voor
zorgt
dat
je
meer
gaat
eten
en
weerstand
tegen
insuline
ontwikkelt.
Fructose
leidt
daardoor
tot
een
snelle
gewichtstoename
(het
welbekende
“bierbuikje”),
een
afname
van
HDL,
een
toename
van
LDL,
verhoogde
triglyceride
waarden,
verhoogde
bloedsuikers
en
een
hoge
bloeddruk;
met
andere
woorden,
het
klassieke
stofwisselingssyndroom.
Bovendien
heeft
de
stofwisseling
van
fructose
grote
overeenkomsten
met
de
stofwisseling
van
ethanol,
dat
veel
schadelijke
effecten
heeft
zoals
niet‐alcoholische
leververvetting.
Eigenlijk
werkt
fructose
het
hetzelfde
als
alcohol,
maar
dan
zonder
aangeschoten
te
worden!
Uit
recent
onderzoek
is
zelfs
gebleken
dat
glucose
de
absorptie
van
fructose
versnelt,
wat
betekent
dat
de
gevaren
van
HFCS
nog
veel
groter
zijn
dan
men
aanvankelijk
dacht.
Zelfs
als
je
geen
frisdranken
neemt
of
fruit
eet
is
het
heel
makkelijk
om
ongemerkt
de
dagelijkse
aanbevolen
maximale
hoeveelheid
fructose
van
25
gram
te
overschrijden.
Alleen
als
je
veel
verse
voeding
eet,
een
natuurlijk
voedingspatroon
hebt
en
voldoende
beweegt
blijf
je
mogelijk
binnen
de
maximale
waarden.
Gelukkig
heeft
je
lichaam
verbazingwekkende
capaciteiten
om
zichzelf
te
genezen
zodra
het
de
juiste
voedingsstoffen
binnen
krijgt,
en
ook
de
lever
beschikt
over
ongelooflijke
mogelijkheden
om
zichzelf
te
herstellen.
Zelfs
als
je
al
je
hele
leven
veel
te
veel
suikers
eet
en
vandaag
besluit
om
die
uit
je
voedingspatroon
te
halen
dan
zal
je
gezondheid
sterk
verbeteren
en
zul
je
de
vitaliteit
terugkrijgen
zoals
de
natuur
die
bedoeld
had.
De
voornaamste
suikervervangers
en
waarom
je
ze
moet
vermijden
Omdat
iedereen
weet
dat
je
dik
wordt
van
suiker
zie
je
vooral
sinds
de
laatste
tien
jaar
steeds
meer
suikervrije
producten
in
de
winkel
liggen,
van
suikervrije
drop
tot
“slanke”
toetjes
en
“light”
frisdranken.
Een
groot
Amerikaans
onderzoek
onder
80.000
vrouwen
heeft
echter
aangetoond
dat
zij
die
vaak
kunstmatige
zoetstoffen
binnen
krijgen
meer
aankomen
dan
mensen
die
al
deze
zoetmakers
niet
eten.
De
oorzaak
daarvan
is
dat
kunstmatige
zoetstoffen
de
behoefte
aan
suikers
verhogen
en
je
hongergevoel
versterken.
Wanneer
je
smaakpapillen
suiker
proeven,
krijgt
de
alvleesklier
een
boodschap
van
de
hersenen
om
insuline
af
te
geven,
wat
nodig
is
om
suiker
aan
de
cellen
door
te
geven.
Echter,
wanneer
je
kunstmatige
zoetstoffen
eet
krijg
je
in
plaats
van
suiker
een
combinatie
van
eiwitten
in
je
lichaam.
De
insuline
is
nu
in
de
bloedbaan
op
zoek
naar
de
suikers
maar
kan
die
niet
vinden
en
verwijdert
in
plaats
daarvan
daarom
maar
de
in
het
bloed
aanwezige
bloedsuikers,
waardoor
je
bloedsuikerspiegel
36
omlaag
gaat.
Je
lichaam
reageert
daarop
met
een
hongergevoel
en
krijgt
behoefte
aan
suikers
om
de
bloedsuikerspiegel
weer
op
peil
te
brengen.
Maar
niet
alleen
de
stofwisseling
raakt
door
kunstmatige
zoetstoffen
ernstig
verstoord,
de
meeste
zoetstoffen
hebben
ook
nog
andere
schadelijke
bijwerkingen:
• Aspartaam
is
een
veelgebruikte
zoetstof
waarvan
bekend
is
dat
het
ernstige
schade
kan
toebrengen
aan
het
centrale
zenuwstelsel.
Zodra
aspartaam
in
je
lichaam
wordt
verteerd
wordt
het
omgezet
in
twee
zeer
prikkelende
neurotransmitter
aminozuren
(aspartaamzuur
en
fenylalanine),
methyl
alcohol
en
formaldehyde.
Aspartaam
is
verantwoordelijk
voor
meer
dan
75
procent
van
alle
bijwerkingen
op
voeding
die
door
de
Amerikaanse
voedselautoriteit
FDA
zijn
gerapporteerd.
Honderden
piloten
hebben
in
een
onderzoek
aangegeven
dat
ze
na
het
eten
van
voeding
met
kunstmatige
zoetstoffen
last
hadden
van
geheugenverlies
en
verwarring,
hoofdpijn,
beroertes,
visuele
stoornissen
en
reacties
van
het
maag‐darmkanaal.
Als
zwangere
vrouwen
grote
hoeveelheden
light‐dranken
drinken
om
gewichtstoename
te
voorkomen
kan
er
een
ophoping
van
methylalcohol
in
de
placenta
plaatsvinden,
wat
kan
leiden
tot
geestelijke
handicaps
bij
de
foetus.
Ook
lopen
ze
het
risico
van
ondervoeding
omdat
problemen
van
het
maag‐darmkanaal
en
diarree
in
verband
worden
gebracht
met
zoetstoffen.
• Sacharine
is
de
oudst
bekende
kunstmatige
zoetstof
en
werd
al
in
1879
ontdekt.
In
de
jaren
zestig
kwam
sacharine
in
opspraak
toen
bleek
dat
deze
zoetstof
blaastumoren
bij
ratten
veroorzaakte.
Men
beweert
echter
dat
het
ontstaan
van
tumoren
bij
mensen
na
gebruik
van
sacharine
nooit
bewezen
is.
• Acesulfame
K
is
volgens
een
rapport
dat
in
1996
gepubliceerd
werd
door
de
British
Medical
Journal
kankerverwekkend.
• Tagatose
is
een
vrij
nieuwe
zoetstof
die
hyperurikemie
kan
veroorzaken,
een
stofwisselingsstoornis
waarbij
je
extreem
veel
urinezuur
in
je
bloed
hebt.
Deze
aandoening
leidt
volgens
sommige
onderzoekers
tot
ischemische
hartaandoeningen
en
is
in
verband
gebracht
met
lipide‐afwijkingen,
hoge
bloeddruk,
beroerte
en
pre‐eclampsie.
Deze
zoetstof
heeft
een
zeer
negatieve
invloed
op
diabetes
omdat
door
hyperurikemie
schade
wordt
toegebracht
aan
de
alvleesklier,
en
ook
andere
organen
en
weefsels
in
het
lichaam
kan
beschadigen.
Als
je
teveel
urinezuur
in
je
bloed
hebt
ben
je
bovendien
vatbaar
voor
jicht,
een
pijnlijke
aandoening
van
de
gewrichten.
• Gehydrogyneerde
suikers,
ook
vaak
suikeralcohol
genoemd,
zoals
xylitol,
glycerol,
sorbitol,
maltitol,
mannitol
en
erythritol
zijn
noch
suikers
noch
alcohol,
maar
worden
steeds
meer
gebruikt
als
zoetstof.
Ze
worden
vrijwel
in
zijn
geheel
geabsorbeerd
in
de
dunne
darm
en
hebben
veel
minder
calorieën
dan
suikers,
maar
ze
veroorzaken
een
opgeblazen
gevoel,
diarree
en
flatulentie.
• Sucralose,
ook
vaak
Splenda
genoemd,
is
geen
suiker
ondanks
de
naar
suiker
klinkende
naam.
Het
is
een
gechloreerde
kunstmatige
zoetstof
die,
ook
wat
betreft
de
gevaren
voor
je
gezondheid,
lijkt
op
sacharine
en
aspartaam.
37
Welke
zoetstoffen
zijn
wel
gezond
voor
je?
Het
beste
kun
je
helemaal
geen
suikers
of
kunstmatige
zoetstoffen
te
gebruiken,
want
alleen
op
die
manier
houd
je
de
insulinewaarden
in
balans.
Doe
daarom
liever
geen
suiker
of
zoetje
in
je
koffie,
thee
of
smoothie
en
vermijd
bewerkte
voedingsmiddelen
(die
veel
suikers
of
suikervervangers
bevatten)
zoveel
mogelijk.
Heb
je
af
en
toe
toch
behoefte
aan
een
zoete
smaak,
kies
dan
voor
natuurlijke
alternatieve
zoetstoffen
die
in
de
natuurwinkel
te
koop
zijn,
zoals
stevia.
38
3.5. Opdracht
Het
laten
staan
van
suiker
is
voor
veel
mensen
een
grote
uitdaging.
We
zijn
zo
gewend
aan
suiker
en
ons
lichaam
blijft
er
om
vragen.
Het
hoeft
echter
geen
uitdaging
te
zijn
om
er
vanaf
te
blijven.
Je
kunt
vanuit
een
staat
van
rust
nieuwe
structuur
in
je
leven
vinden.
Het
begint
allemaal
met
een
besluit:
het
besluit
dat
je
suiker
zult
gaan
vervangen
met
goede
voedingsstoffen.
Het
direct
vinden
van
een
vervangend
voedingsmiddel
wat
voor
jou
werkt
zorgt
er
voor
dat
je
zo
goed
als
moeiteloos
van
suiker
kunt
afblijven.
Kies
een
aantal
vervangende
voedingsmiddelen
op
basis
van
de
kennis
die
je
nu
hebt
en
vul
dit
schema
later
aan
met
nieuw
opgedane
kennis
Snacks
die
ik
graag
at
Alternatief
1
Alternatief
2
Alternatief
3
(met
suiker
of
suikervervangers)
39
3.6. Welke
voeding
gooi
je
vanaf
vandaag
echt
de
deur
uit
Veel
levensmiddelen
worden
in
reclames
neergezet
als
gezond.
Maar
laat
je
niet
inpakken
door
al
deze
mooie
praatjes,
sommige
voeding
is
veel
ongezonder
dan
je
in
eerste
instantie
zou
denken.
In
onderstaand
overzicht
worden
verschillende
voedingsmiddelen
genoemd
die
veel
minder
goed
voor
je
zijn
dan
de
reclames
ons
doen
geloven.
Energie‐
en
mueslirepen
Waarschijnlijk
weet
je
wel
dat
gewone
snackrepen
niet
goed
voor
je
zijn.
Ze
zitten
vol
met
suiker,
transvetten
en
kunstmatige
toevoegingen.
Snackrepen
geven
je
lichaam
een
energiestoot
die
vervolgens
weer
snel
verdwijnt,
zodat
je
daarna
nog
meer
honger
hebt
dan
daarvoor.
Energierepen
daarentegen
zijn
dankzij
uitgebreide
reclamecampagnes
neergezet
als
gezond,
en
in
advertenties
wordt
beweerd
dat
ze
boordevol
eiwitten,
vezels,
vitamines
en
mineralen
zitten,
zodat
je
ze
zonder
schuldgevoel
kan
eten.
De
meeste
energierepen
zijn
echter
helemaal
niet
zo
gezond
als
dat
ze
eruit
zien.
Ze
zitten
vol
glucose‐fructosesiroop,
dat
wordt
aangeduid
als
“natuurlijke
zoetstof”
en
daarom
gezond
klinkt,
maar
in
feite
heel
schadelijk
is
voor
je
gezondheid.
Ook
zitten
er
veel
gedroogde
vruchten
en
noten
in,
waardoor
het
totale
gehalte
aan
koolhydraten
hoger
is
dan
de
gemiddelde
snackreep.
Vaak
bevatten
energierepen
ook
soja‐eiwitten.
Deze
worden
op
hoge
temperatuur
bewerkt
om
het
gehalte
aan
fytinezuur
en
enzymremmers
te
verlagen,
waardoor
er
van
de
goede
werking
van
de
eiwitten
in
soja,
met
name
lysine,
weinig
meer
overblijft.
Ook
worden
er
veel
synthetische
vitamines
aan
energierepen
toegevoegd,
die
vrijwel
nutteloos
zijn
en
mogelijk
zelfs
gevaarlijk
omdat
het
lichaam
deze
vitamines
niet
kan
verteren
zoals
dat
gebeurt
met
natuurlijke
vitamines.
Kortom,
de
meeste
ingrediënten
in
energierepen
zijn
verre
van
natuurlijk.
Er
zijn
uiteraard
wel
uitzonderingen,
daarom
verdient
het
altijd
de
aanbeveling
eerst
de
ingrediënten
op
de
verpakking
te
lezen
voordat
je
besluit
deze
“gezonde”
repen
mee
naar
school
of
naar
het
werk
te
nemen.
Ontbijtgranen
Ben
je
op
zoek
naar
een
gezond
ontbijt
dan
is
het
verstandig
altijd
eerst
de
ingrediënten
op
de
verpakking
te
lezen.
De
meeste
ontbijtgranen
zitten
namelijk
vol
ongezond
glucose‐fructosesiroop
en
genetisch
gemodificeerde
granen.
Soms
is
het
totaal
aantal
verschillende
suikers
(inclusief
die
uit
glucose‐fructosesiroop)
zo
groot
dat
je
kommetje
ontbijtgranen
voor
meer
dan
50%
uit
suiker
bestaat!
Yoghurt
en
gepasteuriseerde
melk
Veel
mensen
denken
dat
yoghurt
en
melk
gezond
zijn.
Het
tegendeel
is
echter
waar,
omdat
vrijwel
alle
soorten
yoghurt
en
veel
soorten
melk
gepasteuriseerd
zijn.
Gepasteuriseerde
zuivel
veroorzaakt
veel
allergieën.
Koop
je
veel
yoghurt
en
melk
en
heb
je
regelmatig
last
van
diarree,
krampen,
opgeblazen
gevoel,
flatulentie,
bloedingen
in
de
darmen,
ijzertekort,
huidirritaties,
arteriosclerose
of
acne,
dan
kan
het
goed
mogelijk
zijn
dat
je
allergisch
bent
voor
gepasteuriseerde
zuivel.
Daarnaast
is
40
gepasteuriseerde
zuivel
de
belangrijkste
oorzaak
van
oorontstekingen
bij
kinderen
en
is
er
in
een
aantal
wetenschappelijke
onderzoeken
een
link
gelegd
tussen
dit
soort
zuivel
en
insuline‐afhankelijke
diabetes,
reumatische
artritis,
onvruchtbaarheid
en
leukemie.
Maar
wat
doet
gepasteuriseerde
zuivel
dan
in
je
lichaam?
Gepasteuriseerde
melk
vernietigt
enzymen,
remt
de
werking
van
kwetsbare
melkeiwitten,
vernietigt
vitamine
B12
en
vitamine
B6,
doodt
goede
bacteriën
en
stimuleert
ziektekiemen.
Omdat
gepasteuriseerde
zuivel
zo’n
aanslag
is
op
je
lichaam
is
er
geen
rationele
rechtvaardiging
voor
het
consumeren
van
gepasteuriseerde
zuivel,
ook
niet
de
biologische
variant.
Volkorenbrood
Bijna
iedereen
is
ervan
overtuigd
dat
volkorenbrood
gezond
en
voedzaam
is.
Alhoewel
het
klopt
dat
volkorenbrood
gezonder
is
dan
witbrood,
is
volkorenbrood
niet
per
definitie
een
gezond
onderdeel
van
je
voedingspatroon.
Granen
worden
in
het
lichaam
in
een
snel
tempo
omgezet
in
suikers,
waardoor
het
de
veroudering
versnelt
en
tot
chronische
ziekten
kan
leiden.
Daarnaast
zitten
granen
vaak
vol
mycotoxines,
schadelijke
stoffen
die
coeliaki
(glutenintolerantie),
reumatische
artritis,
miskramen,
hoofdpijnen,
onvruchtbaarheid,
ontwikkelingsstoornissen
bij
kinderen
en
prikkelbare
darmsyndroom
kunnen
veroorzaken.
Het
maakt
dus
niet
uit
in
welke
vorm
je
granen
eet,
zowel
witbrood,
bruinbrood,
volkorenbrood
als
andere
graanproducten
zoals
volkorencrackers
kunnen
allemaal
vol
met
deze
toxines
zitten.
Tenzij
je
extreem
ondergewicht
hebt
kun
je
daarom
het
beste
granen
zoveel
mogelijk
vermijden.
Plantaardige
olie
Meervoudige
onverzadigde
plantaardige
oliën
zoals
maïsolie,
zonnebloemolie
en
koolzaadolie
zijn
de
meest
ongezonde
oliën
die
je
maar
kan
gebruiken,
omdat
ze
een
overdosis
aan
omega‐6
vetzuren
in
je
lichaam
veroorzaken.
Een
ideale
verhouding
tussen
omega‐6
vetzuren
en
omega‐3
vetzuren
(onder
andere
te
vinden
in
vis
en
Krill
Oil)
in
je
voedingspatroon
is
1:1.
Echter,
door
het
overmatig
gebruik
van
plantaardige
oliën
ligt
de
gemiddelde
verhouding
bij
de
meeste
mensen
in
de
westerse
landen
tegenwoordig
ergens
tussen
20:1
en
50:1.
Dit
kun
je
veranderen
door
je
inname
van
omega‐6
vetzuren
sterk
te
verminderen
en
meer
omega‐3
vetzuren
tot
je
te
nemen.
Tevens
kun
je
meervoudig
onverzadigde
oliën
beter
niet
gebruiken
om
mee
te
koken,
want
als
deze
verhit
worden
oxideren
ze
makkelijk
en
worden
ze
ranzig,
wat
leidt
tot
de
vorming
van
transvetten
en
schadelijke
vrije
radicalen.
De
enige
gezonde
plantaardige
olie
is
kokosolie.
Soja
De
laatste
jaren
wordt
soja
door
velen
gezien
als
een
zeer
gezonde
vleesvervanger,
omdat
het
rijk
is
aan
eiwitten
en
een
laag
cholesterolgehalte
heeft.
Ook
wordt
er
beweerd
dat
soja
onder
andere
een
kankerremmende
werking
heeft,
de
symptomen
van
de
overgang
vermindert
en
beschermt
tegen
botontkalking.
Echter,
in
veel
onderzoeken
is
aangetoond
dat
ongefermenteerde
soja,
waar
de
meeste
sojaproducten
zoals
tofoe
en
sojamelk
van
gemaakt
zijn,
het
risico
op
borstkanker
vergroten,
nierstenen
veroorzaken,
bijdragen
aan
schildklierproblemen,
het
immuunsysteem
verzwakken
en
ernstige
voedselallergieën
veroorzaken.
Misschien
wel
het
meest
kwalijke
effect
van
ongefermenteerde
soja
is
dat
de
hierin
aanwezige
fyto‐oestrogenen
het
vrouwelijke
hormoon
oestrogeen
imiteren.
Zelfs
het
drinken
van
twee
glazen
sojamelk
per
dag
kan
ertoe
leiden
dat
de
41
menstruatiecyclus
bij
vrouwen
wordt
beïnvloed.
Sojamelk
is
in
het
bijzonder
schadelijk
voor
zuigelingen,
omdat
men
inschat
dat
baby’s
die
met
sojababymelk
worden
gevoed
per
dag
net
zoveel
oestrogeen
binnen
krijgen
als
terug
te
vinden
is
in
vijf
anticonceptiepillen.
Fruitsappen
Voorverpakte
fruitsappen
bevatten
ongeveer
acht
theelepels
suiker
per
glas.
Deze
suiker
komt
behalve
uit
toegevoegde
suikers
ook
uit
de
suikers
van
het
fruit
zelf,
in
de
vorm
van
fructose.
Het
is
bekend
dat
fructose
een
significante
stijging
van
insulinewaarden
veroorzaakt.
Behalve
suikers
zitten
in
fruitsappen
ook
vaak
schimmels
die
afkomstig
zijn
van
beschadigd
fruit
dat
meegenomen
is
in
het
productieproces.
Deze
schimmels
bevatten
schadelijke
stoffen
die
slecht
zijn
voor
je
gezondheid.
Dit
betekent
overigens
niet
dat
je
geen
fruit
moet
eten,
je
moet
alleen
erg
oppassen
met
fruitsappen.
Vers
fruit
zit
vol
met
vezels
die
het
vrijkomen
van
fructose
in
de
bloedbaan
balanceren
en
de
insulineproductie
enigszins
reguleren.
Echter,
heb
je
last
van
overgewicht,
een
hoge
bloeddruk
of
hoge
bloedsuikerwaarden
dan
is
het
waarschijnlijk
het
meest
verstandig
om
fruit
in
zijn
geheel
te
vermijden
totdat
je
deze
aandoeningen
onder
controle
hebt.
Frisdranken
Frisdranken
zijn
ongezond
omdat
ze
vol
met
suikers
zitten,
en
ook
de
light
varianten
zijn
geen
optie
vanwege
de
schadelijke
effecten
van
het
daarin
aanwezige
aspartaam.
Als
je
dorst
hebt
kun
je
het
beste
puur,
schoon
water
drinken.
Je
kunt
je
water
eventueel
een
lekker
en
gezond
smaakje
geven
door
er
wat
schijfjes
komkommer
in
te
doen
of
een
beetje
citroensap
erin
te
persen.
Gebak
Gebak
is
niet
alleen
ongezond
omdat
ze
vol
zitten
met
suikers
in
de
vorm
van
glucose‐fructose
siroop,
het
meeste
gebak
zit
ook
vol
met
transvetten.
Frites
Zelfs
kinderen
weten
vaak
al
op
heel
jonge
leeftijd
dat
frites
niet
zo
gezond
zijn
en
dat
je
ze
daarom
maar
beter
niet
al
te
vaak
moet
eten.
In
frites
zit
het
meest
ongezonde
vet
dat
er
zo’n
beetje
op
deze
planeet
te
vinden
is:
zeer
geraffineerde
en
genetisch
gemodificeerde
omega‐6
vetzuren.
Zodra
deze
worden
verhit
komen
er
giftige
stoffen
vrij
die
je
gezondheid
ernstig
kunnen
aantasten,
zoals
al
eerder
is
aangegeven.
Bewerkte
levensmiddelen
Veel
bewerkte
levensmiddelen
zitten
vol
met
geraffineerd
zout,
kunstmatige
kleur‐,
geur‐
en
smaakstoffen
en
conserveringsmiddelen,
die
leiden
tot
allergieën
en
andere
gezondheidsproblemen.
Bovendien
zijn
bewerkte
levensmiddelen
vaak
relatief
een
stuk
duurder,
met
name
de
A‐merken.
Reden
te
meer
dus
om
je
neus
op
te
halen
voor
deze
ongezonde
en
vaak
prijzige
voedingsmiddelen.
42
Tips
voor
gezond
boodschappen
doen
Als
een
goede
gezondheid
belangrijk
voor
je
is
dan
doe
je
er
natuurlijk
alles
aan
om
alleen
die
levensmiddelen
te
kopen
die
echt
gezond
voor
je
zijn.
Toch
kan
dit
af
en
toe
een
uitdaging
zijn,
want
misschien
verkoopt
jouw
supermarkt
geen
verse
biologische
voeding
of
misschien
is
je
budget
niet
toereikend
om
de
vaak
wat
duurdere
biologische
levensmiddelen
te
kopen.
Maar
zelfs
dan
heb
je
nog
heel
veel
keuzemogelijkheden
om
je
voedingspatroon
zo
gezond
mogelijk
te
maken:
• Koop
alleen
hele
verse
producten:
hoe
verser
groenten,
fruit,
kruiden
en
vlees
zijn,
hoe
meer
gezonde
voedingsstoffen
ze
bevatten.
Koop
dus
alleen
producten
die
er
fris
en
stevig
uitzien,
dan
heb
je
ook
echt
waar
voor
je
geld.
• Kies
alleen
magere
soorten
vlees:
vlees
met
een
laag
vetgehalte
is
meestal
per
kilo
iets
duurder,
maar
je
krijgt
er
een
heleboel
extra
gezonde
voedingsstoffen
voor
terug.
Koop
bijvoorbeeld
wat
vaker
mager
rundergehakt
in
plaats
van
schouderkarbonades,
en
kies
voor
kipfilet
in
plaats
van
drumsticks.
Als
je
een
hele
kip
of
kippenpoten
koopt,
eet
dan
de
huid
niet
op
want
hierin
zit
veel
vet.
• Koop
zoveel
mogelijk
verse
voeding:
vaak
wordt
beweerd
dat
in
diepvriesgroenten
de
meeste
vitamines
behouden
zijn
gebleven,
maar
dat
is
niet
helemaal
waar.
Het
invriezen
zorgt
ervoor
dat
cellen
in
de
groenten
worden
beschadigd,
waardoor
de
voedingswaarde
omlaag
gaat.
Ingeblikte
groenten
en
fruit
bevatten
nagenoeg
helemaal
geen
voedingswaarde.
• Controleer
de
prijzen
van
biologische
levensmiddelen:
vaak
zijn
ze
namelijk
nauwelijks
duurder
dan
de
reguliere
varianten,
en
als
ze
in
de
aanbieding
zijn
ben
je
vaak
zelfs
nog
goedkoper
uit.
Maar
ook
als
de
biologische
voeding
ietsje
duurder
is
kan
het
nog
steeds
de
moeite
waard
zijn
er
een
paar
centen
extra
aan
te
besteden.
Het
is
je
gezondheid
meer
dan
waard!
• Koop
zeevis
in
plaats
van
gekweekte
vis:
onderzoeken
hebben
aangetoond
dat
gekweekte
vis
ongezond
is.
Eigenlijk
kun
je
beter
helemaal
geen
vis
eten,
vanwege
de
giftige
stoffen
die
in
vis
zitten
als
gevolg
van
de
wereldwijde
milieuvervuiling,
maar
in
sommige
zeevis
zoals
wilde
zalm,
sardines
en
ansjovis
is
de
hoeveelheid
giftige
stoffen
relatief
laag.
Vraag
altijd
aan
je
visboer
waar
de
vis
gevangen
is
om
er
zeker
van
te
zijn
dat
de
toxische
stoffen
in
de
vis
die
je
koopt
zo
laag
mogelijk
zijn.
Zodra
je
eraan
gewend
raakt
om
alleen
maar
gezonde
voedingsmiddelen
van
de
beste
kwaliteit
te
kopen
zul
je
merken
dat
je
meer
energie
krijgt,
je
gewicht
in
balans
komt
en
je
jezelf
veel
prettiger
voelt.
Grote
kans
dat
je
daardoor
geïnspireerd
raakt
om
op
zoek
te
gaan
naar
nóg
meer
gezonde
voeding.
43
3.7. Lunchrecepten
Rijk
belegde
crackers
Dit
is
een
heerlijk
makkelijk
recept
dat
je
helemaal
naar
je
eigen
hand
kunt
zetten.
De
avocadosaus
is
ook
erg
lekker
te
combineren
met
andere
soorten
vlees
en
rauwkost,
dus
je
kunt
hiermee
de
lekkerste
combinatie
voor
jezelf
maken.
Benodigdheden
• quinoa‐,
amaranth‐
of
kastanjecrackers
(merk:
Les
pain
des
Fleurs)
• 2
a
3
plakjes
kipfilet
• rauwkost:
komkommer,
tomaatjes,
alfalfa,
sla,
radijs
(net
wat
je
lekker
vindt)
• voor
de
saus:
avocado,
½
sjalotje,
chilipeper,
pijnboompitjes,
peper
en
zout
(eventueel
een
scheutje
chilisaus)
Bereiding
1. snipper
het
sjalotje
en
prak
in
een
kommetje
de
ingrediënten
voor
de
saus
door
elkaar,
voeg
als
laatste
de
pijnboompitjes
toe
2. smeer
de
saus
rijkelijk
over
de
crackers,
leg
vervolgens
de
kipfilet
en
rauwkost
naar
keuze
daarbovenop,
maak
af
met
een
salade
erbij.
Een
heerlijke,
voedzame
lunch!
44
Lunchsalade
met
falafelballetjes
Een
smakelijke,
makkelijk
te
maken
salade
met
een
warme
“bite”,
die
ook
heel
geschikt
is
voor
het
avondeten!
Benodigdheden
• biologische
Italiaanse
slamix
• 6
biologische
falafelballetjes
• 5
cherrytomaatjes
• ½
avocado
• 2
el
pijnboompitjes
• voor
de
dressing:
olijfolie
gemengd
met
een
½
el
biologische
pesto
(zonder
suikers!)
Bereiding
1. verwarm
een
beetje
kokosolie
in
een
kleine
koekenpan
en
leg
daar
de
falafelballetjes
in.
Schud
de
pan
een
paar
keer
zodat
de
balletjes
aan
alle
kanten
een
beetje
kokosolie
hebben,
dit
is
tegen
het
aanbranden.
Bak
ze
op
laag
vuur
gaar,
voeg
aan
het
einde
nog
een
halve
minuut
de
pijnboompitjes
toe
2. was
ondertussen
de
sla
en
leg
die
op
het
bord
3. snij
de
tomaatjes
in
vieren
en
de
avocado
in
reepjes
en
drapeer
die
op
de
slamix
4. leg
de
balletjes
op
of
bij
de
salade
en
strooi
de
pijnboompitjes
hierover
heen
5. maak
af
met
de
dressing
Tip:
je
kunt
eventueel
nog
wat
paprikapoeder
over
de
avocado
strooien
voor
meer
smaak
Dit
zijn
voorbeeldrecepten
uit
Annemieke's
Keuken
afkomstig
van
Jessevandervelde.com.
Voor
meer
(andere)
recepten
van
Annemieke
kijk
op
www.annemiekeskeuken.nl
45
4. De
‘Gezond’
illusie:
Niet
zo
gezond
als
je
dacht…
4.1. De
gevaren
van
ongefermenteerde
soja
Mede
door
de
toegenomen
populariteit
van
vegetarisme
sinds
de
jaren
’70
is
soja
tegenwoordig
uitgegroeid
tot
een
‘bijna
perfect’
voedingsmiddel.
Fervente
liefhebbers
van
soja
menen
dat
soja
onder
andere
een
ideale
voedingsbron
is
voor
eiwit,
bijdraagt
aan
een
lager
cholesterolgehalte,
helpt
tegen
kanker,
beschermt
tegen
hartziekten,
de
symptomen
van
de
menopauze
reduceert
en
helpt
tegen
botontkalking.
Soja
lijkt
dus
erg
gezond,
maar
is
dat
ook
echt
zo?
Wat
is
soja
en
in
welke
voedingsmiddelen
zit
het
De
sojaboon
is
een
peulvrucht
en
komt
oorspronkelijk
uit
het
Verre
Oosten,
waar
het
al
duizenden
jaren
een
belangrijk
onderdeel
is
van
het
voedingspatroon.
In
het
Chinese
keizerrijk
behoorde
de
sojaboon
zelfs
tot
de
vijf
heilige
gewassen,
naast
tarwe,
rijst,
gierst
en
gerst.
Sojaproducten
worden
gemaakt
van
de
sojaboon
en
zijn
onder
te
verdelen
in
twee
hoofdcategorieën:
biologische
en
genetisch
gemodificeerde
soja
(GM).
De
GM
soja
behoort
tot
een
van
de
meest
controversiële
vernieuwingen
van
de
moderne
biotechnologie
en
moet
ten
koste
van
alles
vermeden
worden,
omdat
het
onduidelijk
is
wat
de
gevaren
zijn
voor
de
gezondheid
van
mens
en
dier.
Biologische
soja
is
onder
te
verdelen
in
ongefermenteerde
en
gefermenteerde
soja.
Ongefermenteerde
soja
zit
in
producten
zoals
tofoe,
tahoe,
alle
soorten
sojamelk,
soja
babymelkpoeder,
soja
eiwitpoeders
en
soja
alternatieven
voor
vlees
zoals
sojaworstjes
en
vegaburgers
gemaakt
van
gehydrolyseerde
sojapoeder.
Gefermenteerde
soja
vind
je
terug
in
onder
meer
biologische
miso
zoals
mugi
gerst
en
genmai
miso,
biologische
tempé,
sojasaus,
tamari
en
natto.
De
fabels
over
soja
Aanvankelijk
werd
de
sojaboon
in
Amerika
voornamelijk
geteeld
voor
de
productie
van
sojaolie.
Tot
1913
werd
de
sojaboon
door
de
U.S.
Department
of
Agriculture
(USDA)
zelfs
gekwalificeerd
als
industrieel
product
in
plaats
van
voedsel!
Een
belangrijk
bijproduct
van
sojaolie
is
soja‐eiwitresidu,
waarvan
slechts
kleine
hoeveelheden
konden
worden
gevoerd
aan
dieren.
Men
was
daarom
naarstig
op
zoek
naar
een
bij
voorkeur
lucratieve
afzetmarkt
voor
dit
bijproduct,
en
die
was
snel
gevonden:
de
menselijke
consumptie.
Een
vele
miljoenen
dollars
kostende
advertentiecampagne
en
intensieve
lobby
van
de
Food
and
Drug
Administration
(FDA)
leidden
ertoe
dat
ongeveer
74
procent
van
de
Amerikaanse
consumenten
gingen
geloven
dat
sojaproducten
goed
zijn
voor
je
gezondheid.
Volgens
de
Amerikaanse
vet‐
en
voedingsdeskundige
Dr.
Mary
Enig
was
het
onderzoek
dat
als
bewijs
werd
gebruikt
voor
de
gezondheidsclaims
in
deze
promotiecampagne
echter
verre
van
nauwkeurig
en
dus
vooral
beïnvloed
door
economische
motieven.
Door
de
toename
van
lactose‐intolerantie
is
soja
in
de
laatste
jaren
in
veel
westerse
landen
een
gewild
alternatief
geworden
voor
zuivel,
en
daarmee
treden
ook
deze
landen
in
de
voetsporen
van
Amerikaanse
consumenten
die
geloven
dat
alle
op
soja
gebaseerde
producten
gezondheidsvoordelen
46
hebben.
Velen
zijn
er
ook
van
overtuigd
dat
sojavoeding
onmogelijk
negatieve
effecten
kan
hebben,
omdat
Aziatische
culturen
elke
dat
grote
hoeveelheden
soja
eten
en
daardoor
verstoken
blijven
van
de
meeste
westerse
ziekten.
Echter,
in
werkelijkheid
eten
mensen
uit
China,
Japan
en
andere
Aziatische
landen
erg
weinig
soja.
De
statistieken
van
de
soja‐industrie
zelf
laten
zien
dat
sojaconsumptie
in
China,
Indonesië,
Korea,
Japan
en
Taiwan
varieert
van
10
tot
90
gram
sojavoeding
per
dag.
Vergelijk
dit
eens
met
de
250
gram
tofoe
en
de
paar
glazen
sojamelk
van
elk
plm.
240
gram
die
een
gemiddelde
sojaproducten‐consumerende
Amerikaan
dagelijks
met
gemak
naar
binnen
werkt!
Waarom
ongefermenteerde
sojaproducten
helemaal
niet
gezond
zijn
Soja
behoort
tot
de
familie
van
de
peulvruchten.
Andere
leden
van
de
peulvruchtenfamilie
zijn
onder
andere
kikkererwten
en
bonen,
zoals
rode
kidneybonen
en
witte
bonen.
Pinda’s
horen
ook
bij
deze
groep,
omdat
zij
technisch
gezien
geen
noot
maar
een
peulvrucht
zijn.
Alle
peulvruchten
en
volkoren
granen
zoals
rijst,
gerst,
haver,
tarwe
en
rogge
bevatten
fytinezuur.
Aangezien
soja
ook
een
peulvrucht
is
zit
er
dus
een
grote
hoeveelheid
fytinezuur
in.
Door
de
structuur
van
fytinezuur
worden
mineralen,
eiwitten
en
zetmeel
gebonden
wat
resulteert
in
een
lagere
absorptie
van
deze
stoffen
in
je
lichaam.
Met
andere
woorden,
fytinezuur
kan
bij
consumptie
van
grote
hoeveelheden
de
inname
van
essentiële
mineralen
zoals
calcium,
magnesium,
koper,
ijzer
en
zink
in
het
spijsverteringsstelsel
blokkeren.
Soja
blokkeert
ook
de
inname
van
jodine,
een
essentieel
mineraal
dat
nodig
is
voor
de
groei
en
de
stofwisseling,
en
die
gebruikt
wordt
door
de
schildklier
voor
de
productie
van
schildklierhormonen.
Bij
kinderen
en
menstruerende
vrouwen
kan
fytinezuur
een
belangrijk
negatief
effect
hebben,
omdat
vrouwen
en
kinderen
ijzer
nodig
hebben.
Vrouwen
hebben
ijzer
nodig
om
het
verlies
van
ijzer
tijdens
de
menstruatie
te
compenseren
en
kinderen
hebben
ijzer
nodig
voor
hun
groei
en
ontwikkeling.
Echter,
fytinezuur
is
niet
altijd
en
voor
iedereen
ongezond.
Voor
niet‐
vegetarische
mannen
kan
fytinezuur
heel
nuttig
zijn
omdat
zij
in
het
algemeen
een
overschot
aan
ijzer
hebben;
fytinezuur
kan
hen
helpen
het
overschot
aan
ijzer
te
binden.
Echter,
fytinezuur
bindt
niet
alleen
ijzer
maar
tegelijkertijd
ook
andere
mineralen
zoals
calcium,
magnesium
en
zink,
dus
ook
niet‐vegetarische
mannen
moeten
voorzichtig
zijn
bij
het
eten
van
ongefermenteerde
soja.
Behalve
de
negatieve
effecten
van
fytinezuur
zijn
er
ook
nog
een
aantal
andere
redenen
waarom
ongefermenteerde
soja
een
ongezonde
keuze
is.
Ongefermenteerde
soja
vergroot
de
kans
op
nierstenen,
verzwakt
het
immuunsysteem
en
draagt
bij
aan
voedselallergieën
en
spijsvertering
intolerantie.
Daarnaast
bevat
ongefermenteerde
soja
trypsineremmers,
die
de
spijsvertering
van
eiwitten
verstoren
en
problemen
van
de
alvleesklier
kunnen
veroorzaken.
Bij
proefdieren
leidde
het
47
voeren
van
soja
met
trypsineremmers
tot
dwerggroei.
Bovendien
bevat
ongefermenteerde
sojavoeding
hoge
waarden
aan
aluminium
die
giftig
zijn
voor
het
zenuwstelsel
en
de
nieren.
Maar
misschien
wel
het
meest
gevaarlijke
effect
van
ongefermenteerde
soja
op
de
gezondheid
heeft
te
maken
met
de
aanwezige
fyto‐oestrogenen,
die
de
effecten
van
het
vrouwelijke
hormoon
oestrogeen
kunnen
imiteren.
Doordat
de
fyto‐oestrogenen
in
soja
de
endocriene
functie
verstoren
hebben
ze
de
potentie
om
onvruchtbaarheid
te
veroorzaken.
Het
is
ontdekt
dat
zelfs
het
drinken
van
slechts
twee
glazen
sojamelk
in
een
maand
genoeg
chemische
stoffen
levert
om
de
menstruatiecyclus
van
de
vrouw
te
beïnvloeden.
Bovendien
wordt
door
inname
van
fytro‐
oestrogenen
de
kans
op
borstkanker
in
volwassen
vrouwen
vergroot.
Ook
hebben
fyto‐oestrogenen
een
sterke
invloed
op
de
schildklier
waardoor
zij
een
overmatig
werkende
schildklier
en
schildklierkanker
kunnen
veroorzaken.
Bij
zuigelingen
is
de
consumptie
van
soja
babymelk
in
verband
gebracht
met
de
auto‐immuun
schildklierziekte.
De
vitamine
B12
die
in
soja
zit
wordt
niet
opgenomen
door
het
lichaam,
en
de
lichaamsbehoefte
aan
B12
en
vitamine
D
neemt
bij
het
eten
van
sojaproducten
zelfs
toe!
Ongefermenteerde
soja
is
het
meest
problematisch
voor
zuigelingen,
omdat
men
heeft
ingeschat
dat
zuigelingen
die
uitsluitend
zuigelingenmelk
op
basis
van
soja
krijgen
per
dag
dezelfde
hoeveelheid
oestrogeen
binnen
krijgen
als
in
vijf
anticonceptiepillen
zit.
Vaak
worden
de
bijwerkingen
van
sojababymelk
niet
opgemerkt,
maar
als
deze
baby’s
opgroeien
zijn
ze
regelmatig
verkouden,
hebben
een
ernstige
behoefte
aan
suiker,
zijn
vaak
geïrriteerd
en
hebben
vaak
last
van
voedselintolerantie.
Het
is
dus
heel
verstandig
om
het
geven
van
producten
gemaakt
van
soja
aan
zuigelingen
te
vermijden.
Het
gezonde
alternatief:
gefermenteerde
soja
Om
de
gezondheidsvoordelen
uit
soja
te
halen
kun
je
het
beste
alleen
gefermenteerde
sojaproducten
consumeren,
en
dan
nog
bij
voorkeur
alleen
gemaakt
van
biologische
niet‐bewerkte
soja.
Bij
bewerkte
soja
gaan
namelijk
vele
goede
stoffen
verloren
en
bovendien
worden
er
tijdens
het
bewerkingsproces
veel
schadelijke
stoffen
zoals
vrije
glutaminezuur
(MSG)
gevormd,
en
zelfs
in
grote
hoeveelheden
toegevoegd.
Ongefermenteerde
soja
(ongezond)
Gefermenteerde
soja
(gezond)
tofoe
biologische
miso
zoals
mugi
gerst
en
genmai
miso
tahoe
biologische
tempé
alle
soorten
sojamelk
sojasaus
soja
babymelkpoeder
tamari
soja
eiwitpoeders
natto
producten
gemaakt
van
gehydrolyseerd
sojapoeder
zoals
vegaburgers
en
sojaworstjes
Tabel
4.1.1
Overzicht
sojaproducten
Gefermenteerde
soja
is
in
tegenstelling
tot
ongefermenteerde
soja
wel
gezond
omdat
het
fytinezuur,
dat
zich
van
nature
in
sojabonen
bevindt,
tijdens
het
fermentatieproces
geneutraliseerd
wordt.
Niet
alleen
soja
maar
ook
volkoren
granen,
met
uitzondering
van
gierst,
boekweit
en
couscous,
dienen
48
eigenlijk
eerst
te
worden
gefermenteerd
voordat
zij
worden
bereid
voor
de
maaltijd.
Granen
en
peulvruchten
kunnen
daartoe
het
best
eerst
48‐72
uur
worden
geweekt
alvorens
ze
worden
gekookt,
want
tijdens
het
weken
vindt
fermentatie
plaats.
Het
wellen
van
granen
en
bonen
wordt
ook
bepleit
in
de
principes
van
de
macrobiotiek,
dat
erg
populair
is
bij
vegetariërs.
Echter,
veel
vegetarische
restaurants
hebben
daar
geen
tijd
voor
of
vergeten
dit
belangrijke
proces,
waardoor
mensen
die
regelmatig
uit
eten
gaan
naar
vegetarische
restaurants
ernstige
mineralentekorten
kunnen
ontwikkelen
door
een
te
grote
consumptie
van
fytinezuur
in
hun
dieet.
Gefermenteerde
soja
is
niet
alleen
gezond
doordat
de
aanwezige
fytinezuur
is
geneutraliseerd,
het
helpt
bovendien
bij
het
hergroeperen
van
de
‘vriendelijke’
bacteriën
in
de
dikke
darm
die
de
‘onvriendelijke’
bacteriën
neutraliseren.
Daarnaast
zorgt
gefermenteerde
soja
voor
een
betere
algemene
opname
van
voedsel
en
voedingsstoffen.
Wanneer
je
dus
de
volgende
keer
sojaproducten
koopt,
let
er
dan
op
dat
je
alleen
gefermenteerde
sojaproducten
kiest.
Aangezien
sojamelk
nooit
gefermenteerd
is
zou
je
hiervoor
als
alternatief
havermelk,
kokosmelk
of
geitenmelk
kunnen
nemen.
4.2. Melkproducten:
wel
of
niet
gezond
?
Wie
kent
ze
nou
niet,
onze
Joris
Driepinter
en
de
slogan
'Melk
is
goed
voor
elk'.
We
zijn
in
Nederland
opgevoed
met
het
idee
dat
koeienmelk
de
perfecte
aanvulling
is
op
ons
dagelijks
voedingspatroon.
Vanaf
onze
geboorte
drinken
en
eten
we
zuivelproducten
in
alle
soorten
en
maten
en
wordt
ons
verteld
dat
zuivel
onontbeerlijk
is
voor
de
aanvoer
van
calcium
en
B
vitamines,
die
nodig
zijn
voor
opbouw
van
sterke
botten,
een
gezond
zenuwstelsel
en
een
goede
stofwisseling.
De
laatste
tijd
horen
we
echter
steeds
meer
geluiden
dat
zuivelproducten
eigenlijk
helemaal
niet
zo
goed
voor
ons
zijn
als
we
al
die
jaren
hadden
gedacht.
Waarom
melk
zo
speciaal
is
Melk
is
een
uniek
product,
dat
zowel
door
mensen
als
dieren
wordt
genuttigd.
Maar
melk
is
niet
zomaar
een
drankje.
De
melk
van
elk
diersoort
is
uniek
en
speciaal
gericht
op
de
behoeften
van
die
specifieke
soort.
Koeienmelk
is
bijvoorbeeld
veel
rijker
in
eiwitten
dan
menselijke
melk,
maar
heeft
minder
essentiële
vetzuren
die
menselijke
borstvoeding
wel
weer
biedt.
Mensen
zijn
de
enigen
die
de
melk
drinken
van
andere
dieren.
Echter,
wat
goed
is
voor
babykalveren
is
niet
per
definitie
ook
goed
voor
mensen.
Prof.
Dr.
Muskiet
van
het
Universitair
Medisch
Centrum
Groningen,
die
reeds
negen
jaar
onderzoek
doet
naar
het
gebruik
van
granen
en
zuivel
door
de
mens,
stelt
dat
wij
als
oermens
helemaal
geen
melk
dronken.
"De
mens
komt
van
oorsprong
uit
Afrika.
Probeert
u
daar
maar
eens
een
wilde
koe
te
melken!".
Genetisch
gezien
zouden
we
niet
zijn
gemaakt
voor
het
drinken
van
melkproducten.
Ook
zijn
mensen
de
enige
volwassen
zoogdieren
die
melk
drinken.
Heb
je
ooit
een
volwassen
koe
bij
een
andere
koe
melk
zien
drinken?
De
gevaren
van
melk
en
andere
zuivelproducten
Ondanks
dat
wij
dagelijks
in
allerlei
reclame‐
en
voorlichtingscampagnes
te
horen
krijgen
dat
het
consumeren
van
zuivelproducten
enorm
goed
voor
je
is
tonen
steeds
meer
onderzoeken
aan
dat
49
melk
juist
ongezond
is.
Talloze
verschillende
onderzoeken
hebben
het
drinken
van
zuivel
in
verband
gebracht
met
ziektes
en
aandoeningen:
• Lactose‐intolerantie
Melk
bevat
4‐5%
lactose
oftewel
melksuiker.
Lactose
moet
door
het
enzym
lactase
in
de
darmen
worden
afgebroken
voordat
het
in
het
lichaam
kan
worden
opgenomen.
Maar,
doordat
na
de
zoogtijd
van
mensen
de
hoeveelheid
lactase
in
het
lichaam
sterk
afneemt,
krijgt
het
lichaam
steeds
meer
moeite
met
het
verteren
van
zuivelproducten.
Dit
wordt
dus
lactose
intolerantie
genoemd.
Lactose
intolerantie
verstoort
de
darmwerking,
wat
de
kans
op
ziekten
zoals
kanker
vergroot.
• Astma
Steeds
meer
zijn
wetenschappers
ervan
overtuigd
dat
men
van
nature
in
meer
of
mindere
mate
allergisch
is
voor
koemelkproducten.
Dr.
Frank
Oski,
hoofd
Kindergeneeskunde
aan
de
Amerikaanse
John
Hopkins
School
of
Medicine,
stelt
dat
vijftig
procent
van
alle
schoolkinderen
allergisch
is
voor
de
eiwitten
die
zich
in
koemelk
bevinden,
ondanks
dat
velen
deze
diagnose
officieel
niet
hebben.
Deze
allergie
kan
zich
uiten
via
problemen
met
de
luchtwegen,
wat
astma,
een
chronische
ontsteking
van
de
luchtwegen,
waardoor
ademhalingsproblemen
ontstaan,
in
de
hand
werkt.
Een
koemelkallergie
hoeft
overigens
in
eerste
instantie
niet
op
de
luchtwegen
te
slaan,
deze
overgevoelige
reactie
kan
ook
tot
uiting
komen
als
acne
of
eczeem.
Dit
kan
echter
plotseling
omslaan
naar
andere
organen,
waardoor
astmapatiënten
niet
automatisch
veilig
zijn
wanneer
ze
in
eerste
instantie
geen
verschil
merken
wat
betreft
de
voor
astmaverergerende
symptomen.
Daarnaast
is
het
ook
mogelijk
dat
je
geen
melkallergie
hebt,
maar
allergisch
bent
voor
antibiotica.
Dr.
Oski:
“Antibiotica,
voornamelijk
penicilline,
wordt
aan
koeien
gegeven
voor
de
behandeling
van
mastitis,
een
ontsteking
aan
de
uiers.
Koeien
horen
niet
gemolken
te
worden
tot
48
uur
na
gebruik
van
het
medicijn.
Vaak
wordt
met
deze
regel
geen
rekening
gehouden,
waardoor
er
kleine
hoeveelheden
penicilline
in
de
melk
terecht
komt.”
Dit
komt
echter
maar
bij
één
procent
van
de
bevolking
voor.
Uit
een
onderzoek
weergegeven
in
het
boek
‘Food:
Your
Miracle
Medicine’
van
Jean
Carper,
waarbij
25
astmapatiënten
voor
langere
tijd
op
een
zuivel‐
en
vleesvrij
dieet
werden
gezet,
blijkt
dat
het
ontbreken
van
deze
voedingsmiddelen
de
symptomen
van
astma
aanzienlijk
vermindert.
Na
vier
maanden
merkte
71
procent
van
de
kandidaten
duidelijk
verschil,
en
na
een
jaar
had
zelfs
92
procent
van
de
patiënten
hier
baat
bij.
• Kanker
Volgens
de
Amerikaanse
onderzoeker
dr.
Campbell
wijst
epidemiologisch
onderzoek
uit
dat
er
een
link
bestaat
tussen
melkconsumptie
en
de
twee
heersende
soorten
kanker
in
Europa
en
Noord
Amerika:
borst‐
en
prostaatkanker.
Een
vergelijkend
onderzoek
uit
1989
liet
zien
dat
bij
twee
landen
in
Europa
met
een
hoge
melkconsumptie,
te
weten
Scandinavië
en
Nederland,
ook
een
groter
aantal
gevallen
van
borstkanker
was
geconstateerd.
Data
van
een
11
jaar
durend
onderzoek
geven
daarnaast
een
mogelijk
verband
weer
tussen
zuivelconsumptie
en
een
verhoogd
risico
op
prostaat
kanker.
Gebaseerd
op
vragen
over
het
dieet
van
de
20.000
mannen
die
onderzocht
waren
vonden
de
onderzoekers
een
kleine
verhoging
van
het
risico
voor
prostaatkanker
bij
mannen
die
meer
zuivelproducten
consumeerden.
De
onderzoekers
geloofden
dat
de
reden
hiervoor
de
calcium
in
zuivelproducten
zou
kunnen
zijn.
Een
ander
onderzoek
wijst
uit
dat
de
kans
op
pancreaskanker
groter
wordt
naarmate
men
meer
dierlijke
vetten
binnen
krijgt,
waaronder
dus
het
vet
uit
zuivelproducten.
Een
onderzoek
met
meer
van
500.000
deelnemers,
die
vijftien
jaar
geleden
50
vragenlijsten
invullen
over
hun
eetgewoontes
en
sindsdien
worden
gevolgd,
geeft
weer
dat
het
eten
van
dierlijke
vetten
de
kans
op
pancreaskanker
met
36
procent
verhoogt.
Het
vermijden
van
deze
vetten
zorgt
er
dus
voor
dat
de
kans
op
deze
vorm
van
kanker
verkleint.
Ten
aanzien
van
de
vetregulerende,
semi‐essentiële
voedingsstof
choline
werd
onlangs
ontdekt
dat
het
een
stimulerende
werking
heeft
op
de
vorming
van
darmkanker
bij
vrouwen.
Dit
blijkt
uit
een
onderzoek
waarbij
bijna
veertigduizend
gezonde
vrouwen
vragenlijsten
over
hun
dagelijkse
voedingspatroon
invulden
en
een
endoscopie
deden.
Aan
de
hand
van
dit
onderzoek
werd
een
link
gevonden
tussen
darmpoliepen
en
een
verhoogde
choline‐inname.
• Osteoporose
(botontkalking)
Dat
je
melk
nodig
zou
hebben
voor
sterke
botten
lijkt
een
fabeltje.
Wetenschap
toont
namelijk
aan
dat
de
calcium
in
melk
juist
leidt
tot
botontkalking.
Door
het
nuttigen
van
zuivelproducten
krijg
je
dierlijke
eiwitten
binnen,
waardoor
er
een
zure
toestand
in
het
bloed
ontstaat.
Het
lichaam
moet
dit
neutraliseren,
en
doet
dit
door
middel
van
calcium
uit
botten
te
gebruiken,
aldus
een
artikel
gepubliceerd
in
“American
Journal
of
Clinical
Nutrition”.
Hierdoor
vermindert
dus
op
lange
termijn
de
stevigheid
van
de
botten,
wat
osteoporose
als
gevolg
heeft.
In
Nederland
en
andere
Westerse
landen
met
een
hoge
melkconsumptie
is
osteoporose
een
veel
voorkomende
aandoening.
• Verslechterde
geestelijke
gemoedstoestand
Stemmingswisselingen,
depressie
en
prikkelbaarheid:
dit
zijn
allen
symptomen
van
een
verslechterde
geestelijke
gemoedstoestand
die
worden
gestimuleerd
door
het
eten/drinken
van
zuivelproducten,
als
je
wetenschappers
als
Ganmaa
Davaasambuu,
medewerkster
aan
de
Harvard
School
of
Public
Health
mag
geloven.
Dit
komt
omdat
de
melk
van
zwangere
koeien
vol
vrouwelijke
hormonen
als
oestrogeen,
progesteron
en
melatonine
zit,
waardoor
na
inname
jouw
eigen
hormoonniveaus
stijgen,
wat
je
behoorlijk
van
slag
kan
brengen.
• Verzwakt
immuunsysteem
Het
eten
van
groente
en
fruit
en
het
drinken
van
thee
zorgt
ervoor
dat
het
lichaam
vele
anti‐
oxidanten
binnenkrijgt
die
belangrijk
zijn
voor
een
goede
gezondheid.
Echter,
het
effect
van
deze
voedingsstoffen
kan
teniet
worden
gedaan
wanneer
ze
in
combinatie
met
zuivelproducten
worden
genuttigd.
Dit
blijkt
onder
andere
uit
een
onderzoek
gepubliceerd
in
het
‘European
Heart
Journal’.
In
dit
onderzoek
werd
ontdekt
dat
de
polyfenolen
in
zwarte
thee
de
cardiovasculaire
gezondheid
verbeteren.
Echter,
wanneer
er
melk
was
toegevoegd
aan
de
thee
was
er
geen
spoor
van
dit
effect
te
bekennen.
Men
vermoedt
dat
de
caseïne
in
melk
verantwoordelijk
is
voor
het
blokkeren
van
de
positieve
werking
van
de
polyfenolen.
Diezelfde
polyfenolen
komen
ook
voor
in
bladgroenten,
fruit,
granen
en
peulvruchten.
Calcium
zit
niet
alleen
in
zuivel
Hoewel
zuivelproducten
bekend
staan
om
hun
hoge
calciumgehalte
zijn
er
meer
voedingsmiddelen
die
dit
skeletverstevigende
mineraal
bevatten.
Suzanne
Havala,
geregistreerd
diëtiste,
vertelt:
“Vegetariërs
halen
hun
calcium
uit
bladgroenten,
broccoli,
tahin
en
tofoe
met
toegevoegd
calciumsulfaat”.
Zuivel
is
dus
niet
de
enige
calciumbron,
waardoor
je
geen
tekorten
op
hoeft
te
lopen
als
je
besluit
geen
melk
meer
te
drinken.
Ook
verse,
rauwe
bladgroentes
zoals
spinazie,
andijvie
en
51
boerenkool
bevatten
veel
calcium.
Wanneer
je
dagelijks
een
paar
porties
van
deze
groenten
stopt
in
een
groene
smoothie
dan
ben
je
ook
verzekerd
dat
je
calciumgehalte
op
peil
blijft!
Voor
meer
informatie
over
alternatieve
bronnen
van
calcium
ga
naar
de
Superverbrander
methode.
Hoe
je
kunt
ontdekken
wat
zuivel
met
je
lichaam
doet
Je
hoeft
niet
klakkeloos
aan
te
nemen
dat
melkproducten
ongezond
zijn,
zelfs
niet
op
basis
van
al
het
wetenschappelijk
onderzoek
dat
er
reeds
naar
is
gedaan.
Bepaal
het
voor
jezelf,
door
zelf
te
ervaren
hoe
je
lichaam
er
op
reageert
nadat
je
het
60
dagen
volledig
uit
je
voedingspatroon
hebt
geëlimineerd.
Dr.
Steve
Vasilev,
een
vooraanstaand
arts
gespecialiseerd
in
kanker
bij
vrouwen,
zei:
"Je
kunt
alleen
weten
of
een
bepaald
voedingsmiddel
gezond
voor
je
is
als
je
het
een
tijd
lang
volledig
uit
je
voedingspatroon
elimineert
en
daarna
weer
gaat
eten.
Op
basis
van
de
reactie
van
je
lichaam
die
dan
ontstaat
weet
je
of
het
wel
of
niet
gezond
voor
je
is".
No
milk
today
Of
liever
gezegd:
gebruik
helemaal
geen
zuivel
meer.
De
negatieve
effecten
van
zuivelproducten
wegen
niet
op
tegen
de
positieve,
waardoor
je
jezelf
eigenlijk
alleen
maar
tekort
doet
als
je
zuivel
gebruikt.
De
voedingsmiddelenindustrie
lift
maar
al
te
graag
mee
op
de
heersende
gezondheidsfabels
over
zuivel
en
zal
er
dan
ook
alles
aan
doen
om
dit
idee
in
stand
te
houden.
Koeienmelk
is
volgens
de
natuur
bedoeld
voor
de
groei
van
kalfjes;
laten
we
dat
vooral
zo
laten.
4.3. Melkproteïne
leidt
tot
autisme,
diabetes
en
hartaandoeningen
Op
de
hoogte
zijn
van
de
gezondheidsvoordelen
van
rauwe
melk
is
niet
genoeg.
In
zijn
boek
“The
Devil
the
the
Milk”,
zegt
Dr
Kevin
Woodford
zegt
dat
we
nog
een
les
hebben
te
leren:
er
is
een
verband
tussen
het
type
melk
dat
we
drinken
en
een
reeks
van
ernstige
ziekten,
waaronder
hart‐en
vaatziekten,
type
1
diabetes,
autisme
en
schizofrenie.
Epidemiologisch
bewijs
uit
tien
landen
heeft
aangetoond
dat
er
een
sterk
verband
is
tussen
een
hoge
inname
van
melk
van
A1
positieve
koeien
en
grote
kans
op
deze
ziekten.
Het
eiwitfragment
BCM
7
Dr
Woodford,
hoogleraar
Farm
Management
and
Agribusiness
aan
Lincoln
University
in
Nieuw‐
Zeeland,
legt
uit:
Melk
bestaat
uit
drie
delen:
vet
/
room,
wei,
en
melkbestanddelen.
De
duivel
zit
in
de
melkbestanddelen,
samengesteld
uit
vele
verschillende
eiwitten
samen
met
lactose
en
andere
suikers.
Een
van
deze
eiwitten
is
beta
caseïne.
Alle
eiwitten
zijn
lange
ketens
van
aminozuren
die
vele
takken
hebben
die
van
de
hoofdketen
afkomen.
Beta
caseïne
is
een
keten
met
229
aminozuren
en
bevat
hierin
ook
proline,
in
ieder
geval
in
ouderwetse
koeien
(A2
koeien).
Deze
omvatten
Guernsey,
Jersey,
Aziatische
en
Afrikaanse
koeien.
52
Ongeveer
vijfduizend
jaar
geleden,
is
er
een
mutatie
opgetreden
in
dit
proline
aminozuur
waardoor
het
veranders
is
naar
histidine.
Koeien
die
dit
gemuteerde
bèta
caseïne
hebben
zijn
de
A1
koeien.
Dit
zijn
de
meer
recente
rassen
zoals
Holsteins
en
Friezen.
De
zijketen
komende
uit
dit
histidine
is
een
eiwitfragment
(beta‐casomorphin‐7:
BCM
7).
De
negatieve
effecten
op
de
gezondheid
van
dit
fragment
kunnen
verwoestend
zijn
want
het
is
een
krachtig
opiaat,
verdovend
middel,
en
een
oxidant.
Dr
Thomas
Cowan
heeft
altijd
gedacht
dat
er
iets
‘niet
helemaal
goed
”
was
bij
de
melkkwestie.
Hij
zegt
dat
veel
van
zijn
patiënten,
ondanks
het
proberen
te
eten
van
alleen
de
juiste
zuivelproducten
nog
ziektes
hebben
en
niet
in
staat
zijn
om
melk
te
tolereren.
Hij
vermoedde
dat
‘het
verhaal
met
melk
nog
niet
afgelopen
was.”
A1
en
A2
koeien
In
zijn
poging
om
het
melkverhaal
af
te
maken,
brengt
Woodford
een
stapel
bewijs
van
meer
dan
100
wetenschappelijke
artikelen
samen
die
populatiestudies
en
onderzoek
met
zowel
dieren
als
mensen
onderzoeken.
Hij
legt
de
wetenschap
die
ten
grondslag
ligt
aan
de
A1/A2
hypothese
uit
en
toont
aan
dat
BCM
7
in
verband
wordt
gebracht
met
melkintolerantie
en
een
scala
aan
auto‐immuun
ziekten
zoals
diabetes
type
1,
suikerziekte
die
meestal
tijdens
de
kinderjaren
of
jonge
volwassenheid
voorkomt.
Bij
mensen
met
type
1
diabetes
vernietigd
het
lichaam
zijn
eigen
insuline‐producerende
cellen.
Er
is
een
belangrijk
verschil
tussen
het
menselijke
bèta
caseïne‐eiwit
en
de
bèta‐caseïne
geproduceerd
door
A1
koeien.
Alle
menselijke
beta‐caseïne
lijkt
meer
op
de
A2
type,
wat
betekent
dat
in
de
menselijke
moedermelk
veel
minder
BCM
7
dan
wordt
uitgebracht
in
A1
melk.
Bij
het
door
Nieuw‐Zeelandse
onderzoekers
geteste
menselijke
melk,
vonden
ze
minder
dan
1%
van
de
BCM
7
dan
was
vrijgelaten
uit
dezelfde
hoeveelheid
A1
melk.
Dit
betekent
dat
het
verdovende
effect
van
moedermelk
gevoed
aan
baby’s
minder
is
dan
een
duizendste
van
die
gevonden
in
A1
melk.
Gerelateerde
risico’s
en
aandoeningen
Het
is
aangetoond
dat
BCM7
neurologische
stoornissen
veroorzaakt
bij
dieren
en
mensen,
vooral
autisme
en
schizofrenie
aandoeningen.
Het
belemmert
ook
de
immuunrespons.
Dieren
geïnjecteerd
met
BCM
7
kunnen
diabetes
Type
1
diabetes
krijgen.
BCM
7
is
pro‐ontsteking
van
bloedvaten,
en
bindt
selectief
aan
epitheliale
cellen
in
slijmvliezen,
zoals
de
neus
en
keel,
waar
het
overmatige
slijmafscheiding
kan
stimuleren.
Wanneer
BCM
7
vrijkomt
in
de
darmen,
moet
het
moeilijk
zijn
voor
haar
om
door
de
darmwand
en
in
de
bloedbaan
te
komen,
omdat
het
een
vrij
groot
molecuul
is.
Maar
bij
mensen
met
lekkende
darm
syndroom,
is
het
in
staat
om
gemakkelijk
door
de
darmwand
en
in
de
bloedbaan
te
komen.
Dr
Woodford
stelt
dat
BCM
7
kan
worden
gedetecteerd
in
de
urine.
Volgens
hem
zijn
er
sterke
aanwijzingen
dat
mensen
met
maagzweren
of
onbehandelde
coeliakie
ook
BCM
7
opnemen
op
deze
manier.
Baby’s
nemen
het
waarschijnlijk
ook
op
deze
manier
op,
omdat
hun
darmenwanden
gemakkelijk
grote
moleculen
kunnen
laten
passeren
in
de
bloedbaan.
Dat
is
de
manier
waarop
zij
in
staat
zijn
om
hun
moeder’s
biest
op
te
vangen.
53
Deze
gevoeligheid
van
de
baby’s
voor
de
effecten
BCM
7
maakt
zuigelingenmelk
formule
uit
A1
koeien
een
zeer
slechte
keuze.
Opioïden
zoals
BCM
7
vertragen
de
snelheid
van
de
passage
door
het
spijsverteringskanaal,
dit
legt
Dr
Woodford
uit
is
waarom
baby’s
gevoed
met
koemelk
formule
producten
in
plaats
van
moedermelk
gevoelig
zijn
voor
verstopping
en
last
kunnen
hebben
van
anale
fissuren.
Hij
suggereert
dat
het
mogelijk
is
dat
deze
tragere
passage
van
de
A1
melk
door
het
spijsverteringssysteem
lactose‐intolerantie
kan
toenemen.
Hij
ziet
vroege
en
langdurige
blootstelling
aan
BCM
7
in
zuigelingenvoeding
als
een
belangrijke
factor
in
de
stijgende
aantallen
van
autisme
en
het
syndroom
van
Asperger
samen
met
de
rest
van
het
gamma
van
ziekte
staten
die
kunnen
voorkomen,
en
hij
dringt
aan
op
onderzoek
naar
het
onderwerp.
Zolang
dit
niet
is
gedaan,
stelt
hij
voor
dat
moeders
hun
baby’s
zo
lang
mogelijk
borstvoeding
geven
en
dringt
aan
op
moedermelk
vervangers
gemaakt
van
A2
melk.
De
redenen
voor
de
mutatie
die
BCM
7
produceert
is
onbekend,
en
gebeurde
duizenden
jaren
geleden.
De
A1
bèta‐caseïne‐gen
verspreidde
zich
snel
in
veel
landen
in
de
westerse
wereld.
Speculatie
is
dat
de
verspreiding
van
de
A1
koeien
gevolg
is
van
hun
kalveren
die
A1
melk
dronken
en
werden
blootgesteld
aan
de
opiaten
BCM
7,
waardoor
ze
meer
gehoorzaam
zijn
dan
de
oudere
rassen.
Als
gevolg
hiervan
zijn
in
principe
alle
Amerikaanse
melkkoeien
gemuteerd
bèta‐caseïne
en
dus
A1.
Het
is
niet
bekend
of
BCM
7
een
waarschijnlijk
aanwezig
probleem
is
in
kaas,
ijs,
yoghurt
of
andere
melkproducten.
De
Fransen
gingen
niet
akkoord
met
de
A1
rassen
van
koeien,
en
de
heerlijke
kazen
van
Frankrijk
zijn
gemaakt
met
A2
melk.
In
de
VS
is
er
slechts
1
A2
zuivelfabriek
tot
nu
toe,
in
Firth,
Nebraska.
De
absorptie
van
BCM
7
is
veel
minder
bij
mensen
met
een
gezond
spijsverteringsstelsel,
wat
suggereert
dat
het
behoud
van
een
gezonde
spijsvertering
een
prioriteit
moet
zijn
voor
iemand
die
melk
drinkt
in
landen
met
overwegend
A1
koeien.
Een
van
de
beste
manieren
om
dit
te
bereiken
is
bij
dagelijks
gebruik
van
probiotica.
Mogelijke
oplossing?
Wat
kunnen
we
doen
aan
het
feit
dat
we
de
verkeerde
koeien
hebben?
BCM
7
is
niet
aangetroffen
in
geiten‐of
schapenmelk
welke
A2
zijn,
zodat
het
drinken
van
deze
melk
in
plaats
van
koemelk
een
betere
optie
is.
Overgang
van
een
melkveestapel
van
koeien
van
A1
naar
A2
is
eenvoudig
en
goedkoop,
en
het
kan
worden
bereikt
in
minder
dan
tien
jaar.
Het
vereist
alleen
dat
de
boeren
hun
koeien
bevruchten,
natuurlijk
of
kunstmatig,
met
sperma
van
A2
stieren.
In
Nieuw‐Zeeland,
zijn
de
boeren
al
begonnen
met
het
omzetten
van
hun
kuddes
in
het
vooruitzicht
van
de
toenemende
vraag
van
consumenten
naar
A2
melk.
Een
extra
bonus
voor
hen
is
een
recent
gepubliceerd
onderzoek
waaruit
blijkt
dat
de
gemiddelde
Nieuw‐Zeeland
A2
koeien
meer
melk
dan
A1
koeien
produceren.
Melkveehouders
in
de
VS
worden
geadviseerd
om
de
overschakeling
naar
A2
zo
snel
mogelijk
te
maken
om
aan
de
vraag
naar
A2
zuivelproducten
van
de
consument
te
voldoen
die
stijgt
in
het
gezicht
van
deze
bevindingen.
54
Dit
rooskleurige
scenario
gaat
er
vanuit
dat
de
politiek
niet
in
de
weg
staat
van
een
eenvoudige
overgang,
welke
een
grote
aanname
zou
zijn.
4.4. Het
effect
van
gluten
op
je
gezondheid
Onderzoeker
Kenneth
Fine,
gespecialiseerd
in
gluten,
beweert
dat
een
schrikwekkende
81
procent
van
de
bevolking
aanleg
heeft
voor
glutenintolerantie.
Dat
wil
zeggen
dat
vier
op
de
vijf
mensen
gevoelig
is
voor
negentig
procent
van
wat
in
de
supermarkt
ligt.
Reden
genoeg
om
hier
even
wat
dieper
op
in
te
gaan.
Deze
in
granen
als
tarwe,
rogge,
gerst,
haver,
spelt,
faro
en
kamut
aanwezige
stof
bestaat
uit
eiwitcomponenten,
ook
wel
polypeptiden
genoemd.
Vanwege
zijn
verdikkende
en
kauwbare
structuur
is
het
een
veelgebruikt
toegevoegd
middel
in
de
voedingsindustrie.
Dat
veel
mensen
blijkbaar
gevoelig
zijn
voor
gluten
heeft
niets
met
onze
levensstijl
te
maken:
dit
zit
in
de
genen.
Dat
het
vandaag
de
dag
zo’n
issue
is,
komt
omdat
levensmiddelenontwikkelaars
steeds
meer
gebruik
maken
van
deze
stof,
waardoor
het
bij
steeds
meer
mensen
tot
uiting
komt.
Dat
gluten
bij
zoveel
mensen
ongemakken
veroorzaakt,
is
te
wijten
aan
de
hierin
aanwezig
stof
giadine.
Deze
beschadigt
de
darmvlokken
door
zich
te
binden
aan
bepaalde
receptoren,
waarna
het
knooppunten
in
het
darmkanaal
vernietigt.
Dit
verstoort
de
opname
van
belangrijke
nutriënten
en
er
komen
stoffen
in
de
bloedbaan
terecht
die
daar
niet
horen,
waardoor
het
lichaam
antistoffen
gaat
maken.
Als
gevolg
hieraan
ontstaan
er
ontstekingen,
met
allerlei
gezondheidskwalen
als
gevolg.
Wanneer
deze
antistoffen
zich
tegen
het
lichaam
zelf
keren,
ontstaat
de
meest
extreme
vorm
van
glutenintolerantie,
genaamd
coeliakie.
Dit
proces
heeft
invloed
op
de
algehele
gezondheid.
De
symptomen
zijn
niet
in
één
hokje
te
plaatsen
omdat
de
gevolgen
voor
iedereen
anders
uit
kunnen
pakken.
Veelgehoorde
klachten
zijn
diverse
huidaandoeningen,
auto‐immuunziekten,
darmklachten,
psychologische
stoornissen
en
een
tekort
aan
essentiële
voedingsstoffen.
Daarnaast
werkt
het
bestaande
ziektes
in
de
hand:
epilepsie,
schildklieraandoeningen,
vasculaire
ziekten,
ADHD,
acne
en
taaislijmziekte
kunnen
allen
verergeren
door
toedoen
van
gluten.
De
enige
echte
oplossing
voor
dit
probleem
is
het
volledig
elimineren
van
gluten
uit
het
voedingspatroon.
Dit
doe
je
door
glutenrijke
producten
te
vervangen
door
onder
andere
quinoa,
kokosbloem,
boekweit
of
andere
voedingsmiddelen
die
van
zichzelf
geen
gluten
bevatten
(let
op:
dus
niet
de
'glutenvrije'
bewerkte
voedingsmiddelen
waar
de
gluten
uit
zijn
onttrokken).
Naast
dat
dit
na
verloop
van
tijd
de
symptomen
van
glutenintolerantie
doet
verdwijnen,
heeft
het
nog
andere
voordelen
voor
de
gezondheid.
Zo
voel
je
je
energieker,
verlies
je
hoogstwaarschijnlijk
gewicht
door
de
koolhydratenbeperking
en
wordt
in
sommige
gevallen
zelfs
het
immuunsysteem
verbeterd.
Let
wel:
een
glutenvrij
voedingspatroon
is
niet
zomaar
een
tijdelijke
verandering
van
spijs,
maar
een
levensstijl
die
je
gezondheid
verbetert.
Gluten
hebben
jarenlang
systematisch
schade
aan
het
55
lichaam
toegebracht,
dus
heeft
het
ook
tijd
nodig
om
zich
te
herstellen.
Gun
dit
jezelf
en
jouw
lichaam
en
ga
voor
glutenvrij!
Meer
weten
over
dit
onderwerp?
De
uitgebreide
versie
van
dit
artikel
staat
nu
speciaal
online
voor
leden
van
De
Superverbrander
Methode!
4.5. Kippenvlees:
de
gevaren
van
fastfood
kip
Wanneer
je
de
volgende
keer
zin
hebt
in
een
kipfiletje
van
de
supermarkt
of
een
gegrilde
kipsalade
van
McDonald’s
of
Burger
King,
dan
is
het
misschien
verstandig
om
nog
eens
stil
te
staan
bij
wat
er
allemaal
in
kippenvlees
zit.
Waarschijnlijk
heb
je
wel
eens
gehoord
van
water
en
waterverbinders
die
in
kipfilet
worden
geïnjecteerd
om
het
meer
volume
en
gewicht
te
geven.
Behalve
dat
deze
methode
invloed
heeft
op
je
portemonnee
blijven
de
schadelijke
gevolgen
voor
je
gezondheid
beperkt.
Echter,
naast
water
zijn
er
ook
nog
een
aantal
andere
stoffen
die
in
kippenvlees
terecht
komen,
en
deze
stoffen
zijn
een
stuk
gevaarlijker
dan
de
pluimvee‐industrie
en
zelfs
gezondheidsautoriteiten
je
willen
doen
geloven.
De
gevaren
van
gegrilde
fast‐food
kip
De
Physicians
Committee
for
Responsible
Medicine
(PCRM),
een
Amerikaanse
non‐profit
gezondheidsorganisatie,
heeft
in
2006
een
aantal
fast‐food
multinationals
waaronder
McDonald’s
en
Burger
King
naar
de
rechter
gesleept
nadat
laboratoriumtests
hadden
aangetoond
dat
deze
restaurants
gegrilde
kipproducten
verkopen
die
een
kankerverwekkende
stof
bevatten.
Monsters
gegrilde
kip
afkomstig
uit
deze
restaurants
bevatten
PhIPm,
een
stof
behorende
tot
de
groep
van
kankerverwekkende
stoffen
heterocyclische
amines
(HCA’s)
die
vaak
worden
gevonden
in
gegrild
vlees.
Het
persbericht
vermeldt
ook
dat
de
Amerikaanse
overheid
HCA
sinds
2005
officieel
erkent
als
kankerverwekkende
stof,
en
dat
PhIPm
in
Californië
al
meer
dan
tien
jaar
op
een
lijst
van
kankerverwekkende
stoffen
staat.
Desondanks
werd
PhIPm
nog
steeds
aangetroffen
in
gegrilde
kip,
en
daarom
ging
de
PCRM
over
de
fast‐food
restaurants
aan
te
klagen
bij
de
Superior
Court
of
the
State
of
California
in
Los
Angeles.
In
de
aanklacht
stond
dat
restaurants
hun
klanten
moeten
waarschuwen
voor
dit
schadelijke
ingrediënt.
“Gegrilde
kip
kan
kanker
veroorzaken,
dus
consumenten
hebben
het
recht
om
te
weten
dat
dit
product,
waarvan
men
veronderstelt
dat
het
gezond
is,
eigenlijk
net
zo
slecht
voor
hen
is
als
vetrijke
gefrituurde
kip,”
zegt
de
directeur
van
PCRM
Neal
Barnard,
M.D.
“Zelfs
een
gegrilde
kipsalade
verhoogt
het
risico
op
borstkanker,
prostaatkanker
en
andere
varianten
van
deze
dodelijke
ziekte.”
Mike
Adams,
een
gezondheidsgoeroe
en
auteur
van
“Grocery
Warning,”
zegt
dat
het
niet
verrassend
is
dat
deze
grote
restaurantketens
dit
schadelijke
ingrediënt
niet
willen
prijsgeven.
“Fast‐food
reuzen
zijn
net
zoals
elk
ander
groot
bedrijf:
ze
willen
hun
winsten
maximaliseren
ongeacht
de
veiligheid
van
de
consument.
Onderzoek
naar
alternatieve
methodes
om
kip
te
bereiden
kosten
hun
een
paar
centen,
dus
daar
hebben
ze
natuurlijk
geen
zin
in.
Men
mag
hopen
dat
deze
aanklacht
de
bedrijven
zal
stimuleren
een
manier
te
vinden
om
dit
schadelijke
ingrediënt
uit
hun
gegrilde
kip
te
verwijderen,
zij
het
om
hun
winsten
te
beschermen,
niet
hun
klanten”.
Dankzij
de
PCRM
zijn
fast‐food
restaurants
in
Californië
sinds
2009
verplicht
om
te
waarschuwen
voor
kankerverwekkende
stoffen
in
hun
56
producten.
Echter,
het
heeft
ze
tot
nu
toe
nog
niet
geprikkeld
om
gegrilde
kip
op
andere
wijze
te
gaan
bereiden.
Kip
in
een
marinade
van
arsenicum
Niet
alleen
gegrild
fast‐food
kippenvlees
is
kankerverwekkend,
in
veel
kip
zit
ook
arsenicum.
Na
jaren
het
probleem
onder
het
tapijt
geveegd
te
hebben,
hopende
dat
niemand
het
zou
merken,
heeft
de
U.S.
Food
&
Drug
Administration
(FDA)
nu
eindelijk
toegegeven
dat
Amerikaans
kippenvlees
arsenicum
bevat,
een
giftige
kankerverwekkende
stof
die
dodelijk
is
bij
inname
van
grote
hoeveelheden.
De
FDA
heeft
via
onderzoek
aangetoond
dat
arsenicum
wordt
toegevoegd
aan
kippenvoer
en
zo
in
kippenvlees
terecht
komt
dat
voor
menselijke
consumptie
bestemd
is.
Tot
dit
nieuw
onderzoek
gepubliceerd
werd
ontkenden
zowel
de
pluimvee‐industrie
als
de
FDA
dat
arsenicum
in
kippenvlees
terecht
komt.
Men
beweerde
gewoon
dat
“arsenicum
wordt
uitgestoten
via
de
ontlasting
van
de
kip.”
Maar
er
was
geen
enkele
wetenschappelijke
onderbouwing
voor
deze
verklaring,
het
was
wat
de
pluimvee‐industrie
de
Amerikaanse
consumenten
wilde
laten
geloven.
Nu
onomstotelijk
vast
staat
dat
arsenicum
in
kippenvlees
terecht
komt
heeft
het
bedrijf
Alpharma
LLS,
een
dochteronderneming
van
Pfizer,
besloten
om
het
arsenicum
bevattende
voedingssupplement
voor
pluimvee
Roxarsone
in
Amerika
uit
de
handel
te
halen.
Echter,
zij
verklaren
dat
dit
nog
niet
betekent
dat
ze
het
in
andere
landen
uit
diervoeders
halen,
tenzij
ze
door
lokale
toezichthouders
daartoe
worden
gedwongen.
Scott
Brown
van
het
diergeneeskundige
onderzoeksteam
van
Pfizer
Animal
Health
vertelde
aan
Associated
Press
dat
het
bedrijf
het
ingrediënt
ook
in
ongeveer
twaalf
andere
landen
verkoopt.
Zij
zijn
in
gesprek
met
de
toezichthoudende
autoriteiten
in
die
landen
en
zullen
besluiten
of
het
op
individuele
basis
verkocht
blijft
worden.
Maar
zelfs
nu
Roxarsone
in
Amerika
uit
de
handel
is
gaat
de
FDA
door
met
hun
ontkennende
campagne.
De
FDA
stelt
dat
het
arsenicumgehalte
in
kippenvlees
zo
laag
is
dat
het
nog
steeds
veilig
is
voor
menselijke
consumptie,
ondanks
dat
ze
zelf
toegeven
dat
arsenicum
een
kankerverwekkende
stof
is.
Ook
de
Amerikaanse
National
Chicken
Council
sluit
zich
aan
bij
het
standpunt
van
de
FDA,
wat
niet
zo
verbazingwekkend
is.
Wat
wél
verrassend
is,
is
de
houding
van
de
FDA
ten
opzichte
van
arsenicum
in
kippenvlees,
aangezien
de
FDA
bijvoorbeeld
zichzelf
geen
moeite
bespaart
om
gezondheidsclaims
van
natuurlijke
voedingsmiddelen
aan
de
kaak
te
stellen.
Het
lijkt
er
daarom
op
dat
de
FDA
de
winstmarges
van
de
farmaceutische
industrie
wil
beschermen.
Kippenvlees
in
de
voedselketen
Overigens,
kippenpoep
met
arsenicum
wordt
gevoerd
aan
koeien
in
de
bio‐industrie.
Dus
de
arsenicum
die
uitgepoept
wordt
door
kippen
wordt
gegeten
door
koeien
en
opgeslagen
in
hun
vlees,
wat
daarna
wordt
vermalen
tot
hamburgers
om
geconsumeerd
te
worden
door
nietsvermoedende
fast‐food
fans...
57
4.6. Opdracht
Terwijl
we
al
diverse
voedingsmiddelen
hebben
toegelicht
die
wél
heel
gezond
zijn,
heb
je
vooral
veel
geleerd
over
wat
mogelijk
niet
de
beste
keuzes
voor
je
voedingspatroon
zijn.
Ons
doel
is
niet
om
jou
te
veranderen,
maar
om
je
te
helpen
nieuwe,
bewuste
keuzes
voor
jezelf
te
maken.
De
beste
manier
om
te
ontdekken
of
iets
wel
of
niet
goed
voor
je
is,
is
door
het
een
maand
lang
niet
te
eten,
het
daarna
een
dag
wel
weer
te
eten
en
dan
te
ervaren
hoe
je
je
voelt.
Voelde
je
je
beter
zonder
dit
voedingsmiddel,
dan
kan
je
daarna
voor
jezelf
bepalen
of
je
het
wel
of
geen
onderdeel
van
je
voedingspatroon
wil
maken.
Nu
is
het
moment
om
voor
jezelf
nieuwe
beslissingen
te
gaan
maken.
Waar
wil
je
vanaf
nu
in
ieder
geval:
"Nee!"
tegen
zeggen?
Wat
wil
je
kiezen
om
niet
meer
te
eten?
Je
hoeft
op
dit
moment
nog
niet
na
te
denken
over
hoe
praktisch
haalbaar
het
is
en
over
wat
de
eventuele
gevolgen
zijn
voor
je
gezin.
Je
doet
dit
voor
jezelf.
Jij
mag
eerst
voor
jezelf
kiezen.
Maak
nu
een
lijstje
met
waar
je
"Nee!"
tegen
wilt
zeggen
en
schrijf
achter
iedere
keuze
waarom
je
deze
maakt,
om
je
keuze
voor
jezelf
te
bekrachtigen.
Want
alleen
als
je
redenen
hebt
waarom
je
wil
veranderen,
dan
kan
je
een
positieve
verandering
maken.
Neem
daarom
de
tijd
om
voor
iedere
keuze
een
goede
reden
te
bedenken
die
je
motiveert.
Waar
wil
je
nu
“Nee!”
tegen
zeggen?
Ik
zeg
“Nee!”
tegen:
Mijn
reden
is:
58
4.7. Lunch­
en
dinerrecepten
Krokante
aardappel‐zalm‐burgers
voor
2
personen
Dit
is
een
enorm
smaakvol
en
eenvoudig
recept
dat
niet
alleen
heerlijk
smaakt
bij
de
lunch
maar
ook
een
lekkere
avondmaaltijd
kan
zijn.
Benodigdheden
• 2
zoete
aardappelen
+
2
a
3
wortels
• 1
pak
gerookte
zalmfilet
• 1,5
teentje
knoflook
• snufje
zout
en
peper
• 4
el.
Quinoameel
• 1
kopje
pijnboompitten
• 1
kopje
ongebrande,
ongezouten
macademianoten
of
cashews
• ½
citroen
uitgeperst
• bieslooksprieten
• kokosolie
Bereiding
1. Schil
de
aardappels
en
boen
de
wortels
schoon
(je
kunt
ze
eventueel
even
5
minuutjes
stomen).
Dep
ze
daarna
droog
en
laat
ze
even
afkoelen.
Rasp
ze
vervolgens
allebei
fijn
en
voeg
daarbij
zout
en
peper
en
het
uitgeperste
teentje
knoflook
toe.
Roer
daarna
het
ei
en
de
quinoameel
er
doorheen
2. Maak
ondertussen
een
lekkere
salade
voor
bij
de
burgers
3. Meng
in
een
keukenmachine
de
pijnboompitten
en
macademianoten
fijn.
Voeg
daar
de
citroensap,
een
snufje
zout,
het
halve
knoflookteentje
en
de
geknipte
bieslook
aan
toe
en
maal
het
fijn
tot
het
een
romig
papje
is
geworden.
Voeg
eventueel
nog
een
paar
eetlepels
water
toe
4. Leg
de
plakjes
zalm
op
een
bord,
smeer
hier
het
notenpapje
in
een
dun
laagje
over
en
schep
het
geraspte
mengsel
van
de
aardappel
en
wortel
daar
bovenop
5. Verhit
een
ruime
eetlepel
kokosolie
in
een
koekenpan
en
leg
de
creaties
met
de
aardappelkant
naar
beneden
in
de
pan.
Besmeer
daarna
de
bovenkanten
met
weer
een
laagje
van
de
notenpap
en
daarbovenop
weer
het
geraspte
mengsel
6. Laat
de
burgers
op
middelmatig
vuur
5
minuutjes
garen
en
draai
ze
dan
om.
Gaar
het
geheel
nog
eens
3
minuutjes
totdat
ze
goudbruin
zijn
geworden.
7. Garneer
met
wat
tomaat
erop
en
wat
komkommer
en
2
sprietjes
bieslook
voor
de
sier.
Serveer
de
burgers
met
een
verse
salade.
59
Gezonde
maaltijdsalade
Dit
is
mijn
lievelingssalade
omdat
hij
vol
smaken
zit
en
heel
gemakkelijk
te
maken
is.
Verse
sla,
sappige
tomaatjes,
frisse
appel,
knapperige
walnoot,
zoutig
vlees
en
een
zoetige
dressing:
een
heerlijke
combinatie!
Benodigdheden
• rucola‐slamix
• cherrytomaatjes
• uitje
(lente‐ui
of
sjalotje)
• 3
of
meer
plakjes
lichtgezoute
rookvlees
• ½
groene
appel
• handje
walnoten
• geraspte
geitenkaas
of
blokjes
Bereiding
1. leg
de
sla
op
je
bord
2. snipper
de
ui
en
snij
de
appel
en
cherrytomaatjes
in
stukjes,
leg
deze
boven
op
de
sla
• daarbovenop
komen
de
plakjes
rookvlees
en
de
geraspte
geitenkaas.
Tip:
verhit
een
theelepel
kokosolie
in
de
pan
en
leg
daar
de
plakjes
rookvlees
15
seconden
in,
als
je
die
vervolgens
op
de
salade
legt
en
daar
meteen
de
geraspte
geitenkaas
overheen
strooit
smelt
die
nog
een
klein
beetje
3. Maak
af
met
een
smeuïge
dressing:
meng
hiervoor
een
scheutje
balsamico,
olijfolie,
witte
wijnazijn
en
koudgeslingerde
honing.
Tip:
je
kunt
natuurlijk
de
noten
en
het
vlees
vervangen
door
iets
wat
jij
lekker
vindt
Dit
zijn
voorbeeldrecepten
uit
Annemieke's
Keuken
afkomstig
van
Jessevandervelde.com.
Voor
meer
(andere)
recepten
van
Annemieke
kijk
op
www.annemiekeskeuken.nl
60
5. Wat
mag
ik
eten?
5.1. Supergroenten
die
je
altijd
in
huis
moet
hebben
Een
van
de
beste
en
meest
eenvoudige
manieren
om
je
gezondheid
te
verbeteren
is
door
ervoor
te
zorgen
dat
je
voldoende
verse
groenten
eet,
het
liefst
biologisch
en
lokaal
geteeld.
Om
de
meeste
goede
stoffen
uit
verse
groenten
te
halen
kun
je
ze
het
beste
rauw
eten,
of
nog
beter:
juicen.
Met
juicen
geef
je
jezelf
een
‘boost’
van
gezonde
voedingsstoffen
en
is
daarnaast
de
beste
en
meest
gezonde
manier
om
aan
te
sterken
als
je
ziek
bent
of
aan
het
herstellen
bent.
Je
hoeft
niet
van
de
ene
op
de
andere
dag
je
hele
voedingspatroon
te
wijzigen.
Beetje
bij
beetje
kun
je
steeds
meer
rauwe
groenten
aan
je
maaltijden
toevoegen,
en
beginnen
met
af
en
toe
juicen.
Ook
als
je
langzaam
begint
met
je
voedingspatroon
te
veranderen
dan
zul
je
al
heel
snel
merken
wat
voor
positief
effect
zelfs
een
kleine
aanpassing
in
je
voedingspatroon
op
je
lichaam
heeft:
je
krijgt
veel
meer
energie,
je
huid
wordt
zacht
en
soepel,
je
krijgt
een
gezonde
kleur
en
je
voelt
je
gewoon
een
stuk
lekkerder.
Waarom
verse
biologische
groenten
zo
belangrijk
zijn
voor
je
gezondheid
Voor
velen
is
het
overstappen
van
conventionele
(niet‐biologische)
naar
biologische
groenten
en
fruit
een
drempel.
Vaak
zijn
biologische
groenten
en
fruit
een
stuk
duurder,
of
het
aanbod
van
biologische
producten
in
je
lokale
supermarkt
is
erg
beperkt,
of
je
moet
hiervoor
naar
een
markt,
winkel
of
supermarkt
aan
de
andere
kant
van
de
stad.
Toch
zijn
biologische
groenten
en
fruit
zo
veel
beter
voor
je
gezondheid
en
zo
veel
lekkerder
dat
het
de
moeite
waard
is
om
ze
gewoon
eens
te
proberen.
In
een
groot
aantal
verschillende
onderzoeken
is
aangetoond
dat
biologische
groenten
en
fruit
een
veel
hogere
voedingswaarde
hebben
dan
conventionele
alternatieven.
Biologische
groenten
en
fruit
bevatten
veel
meer
vitamines,
mineralen
en
andere
voedingsstoffen
die
je
lichaam
elke
dag
nodig
heeft.
Ook
hebben
biologische
groenten
een
zeer
hoog
gehalte
aan
biofotonen.
Dit
zijn
de
kleinste
fysieke
deeltjes
licht
die
opgeslagen
zijn
en
gebruikt
worden
door
alle
biologische
organismen,
inclusief
je
eigen
lichaam.
Vanwege
deze
biofotonen
is
het
aanbevolen
om
zo
veel
mogelijk
rauwe
groenten
te
eten,
want
levende,
rauwe
groenten
bevatten
de
meeste
biofotone
lichtenergie
die
je
lichaam
nodig
heeft.
Hoe
groter
je
opslag
van
lichtenergie
uit
gezonde
rauwe
voeding,
hoe
groter
de
kracht
van
je
algehele
elektromagnetische
veld,
en
dus
hoe
meer
energie
er
beschikbaar
is
voor
een
61
optimale
gezondheid.
Biofotonen
moeten
overigens
niet
verward
worden
met
vitamine
D
die
het
lichaam
produceert
als
de
huid
wordt
blootgesteld
aan
zonlicht.
Biologische
groenten
en
fruit
zijn
daarnaast
een
stuk
gezonder
omdat
ze
in
tegenstelling
tot
conventionele
groenten
en
fruit
geen
chemische
verdelgingsmiddelen
bevatten.
Biologische
boeren
moeten
een
groot
aantal
regels
naleven
bij
het
telen
van
hun
groenten
om
een
biologisch
keurmerk
te
verdienen.
Deze
regels
houden
onder
andere
in
dat
ze
geen
pesticiden,
kunstmatige
meststoffen,
rioolslib,
genetisch
gemodificeerde
producten
en
ioniserende
straling
mogen
gebruiken
bij
de
verbouwing
van
hun
gewassen.
De
Amerikaanse
Environmental
Protection
Agency
(EPA)
beschouwt
60
procent
van
alle
onkruidverdelgers,
90
procent
van
alle
schimmelverdelgers
en
30
procent
van
alle
insectenverdelgers
die
gebruikt
worden
in
de
conventionele
niet‐biologische
groenteteelt
als
kankerverwekkend,
en
de
meeste
daarvan
zijn
ook
schadelijk
voor
het
zenuwstelsel.
Deze
gevaarlijke
chemische
verdelgingsmiddelen
zijn
bovendien
in
verband
gebracht
met
talloze
gezondheidsproblemen
zoals
neurotoxiciteit,
verstoring
van
het
endocriene
systeem,
tumorvorming,
onderdrukking
van
het
immuunsysteem,
mannelijke
onvruchtbaarheid
en
verminderde
reproductieve
functie,
miskramen
en
de
ziekte
van
Parkinson.
Genoeg
reden
dus
om
geen
conventionele
maar
biologische
groenten
te
kopen,
nog
even
afgezien
van
het
feit
dat
biologische
groenten
veel
beter
smaken!
Groenten
en
fruit
die
je
het
best
biologisch
kan
kopen
Mocht
je
supermarkt
geen
of
niet
veel
biologische
producten
hebben,
of
mocht
je
budget
niet
altijd
even
toereikend
zijn
dan
kun
je
uiteraard
beter
conventionele
verse
groenten
eten
dan
diepvriesgroenten,
groenten
uit
blik
of
helemaal
geen
groenten.
Sommige
conventionele
groenten
bevatten
veel
meer
pesticiden
dan
anderen,
dus
dit
kan
een
afweging
zijn
om
sommige
groenten
altijd
biologisch
te
kopen
en
andere
misschien
soms
niet,
bijvoorbeeld
wanneer
ze
niet
beschikbaar
zijn
in
de
winkel
of
als
je
krap
bij
kas
zit.
De
volgende
groente‐
en
fruitsoorten
bevatten
doorgaans
veel
pesticiden
en
kun
je
daarom
het
beste
altijd
biologisch
kopen:
• Perziken
• Nectarines
• Druiven
• Appels
• Aardbeien
• Peren
• Paprika’s
• Kersen
• Spinazie
• Selderij
• Sla
• Aardappelen
Deze
groente‐
en
fruitsoorten
bevatten
meestal
weinig
pesticiden
en
kun
je
eventueel
of
af
en
toe
niet‐biologisch
kopen:
• Broccoli
• Kiwi’s
• Ananas
• Aubergine
• Asperges
• Maïs
• Koolsoorten
• Doperwten
(diepvries)
• Avocado’s
• Bananen
• Mango’s
• Uien
62
Welke
groenten
zijn
het
gezondst
Of
je
nu
van
juicen
houdt
of
liever
knabbelt
op
rauwe
groenten,
het
is
belangrijk
te
weten
dat
sommige
groenten
meer
gezonde
voedingsstoffen
bevatten
dan
anderen.
Kies
bij
voorkeur
groenten
met
een
hoge
voedingswaarde,
maar
laat
je
smaakpapillen
leidend
zijn
in
je
uiteindelijke
keuze.
Wat
jijzelf
het
lekkerst
vindt
werkt
het
beste
voor
je
lichaam.
Groenten
met
een
hoge
voedingswaarde:
• Andijvie
• Groene
kool
• Sla
(Romeinse
sla,
• Asperges
• Komkommer
eikenbladsla,
groene
• Avocado
• Koolrabi
sla)
• Bietensla
• Paardenbloemsla
• Spinazie
• Bieslook
• Pakchoi
• Spruitjes
• Bloemkool
• Paprika’s
(rood,
geel)
• Tomaten
• Boerenkool
• Peterselie
• Uien
• Broccoli
• Rettich
• Venkel
• Chinese
kool
• Rode
kool
• Waterkers
• Chilipepers
• Selderij
• Witlof
• Courgette
Groenten
die
je
met
mate
moet
gebruiken
vanwege
het
hoge
koolhydraatgehalte:
• Aubergine
• Bieten
• Pompoen
• Wortelen
Groenten
die
je
beter
kunt
vermijden
• Aardappelen
Als
je
groenten
van
een
lokale
biologische
leverancier
koopt
dan
heb
je
de
grootste
zekerheid
dat
je
groenten
zowel
vers
zijn
als
van
de
beste
kwaliteit.
Koop
in
ieder
geval
nooit
groenten
die
er
oud,
verkleurd,
slap
of
verlept
uitzien,
want
groenten
die
niet
vers
zijn
hebben
een
veel
lagere
voedingswaarde.
Vaak
zijn
niet‐verse
biologische
groenten
zelfs
schadelijker
voor
je
dan
conventionele
groenten,
dus
wees
kritisch
wanneer
je
bij
de
marktkraam,
in
de
groentewinkel
of
op
de
groenteafdeling
staat
en
kies
je
groenten
en
fruit
bij
voorkeur
zelf
uit.
Probeer
ook
eens
met
groenten
te
experimenteren
die
je
niet
zo
vaak
eet,
en
je
zult
merken
dat
je
jezelf
niet
alleen
veel
beter
voelt
als
je
veel
verse
en
vaak
rauwe
biologische
groenten
eet,
maar
ook
dat
er
een
hele
nieuwe
wereld
voor
je
open
gaat.
63
5.2. Gezond
boodschappen
doen
met
een
klein
budget
Eén
van
de
redenen
waarom
veel
mensen
niet
gezond
eten
is
omdat
ze
gezonde
voeding
te
duur
vinden.
Onderzoekers
van
de
Amerikaanse
Universiteit
van
Washington
hebben
onderzoek
gedaan
naar
de
kosten
van
voeding
en
vergeleken
prijzen
van
junk
food
met
die
van
gezonde
voedingsmiddelen
die
rijk
zijn
aan
voedingsstoffen
en
weinig
calorieën
bevatten,
zoals
verse
groenten,
vis,
mager
vlees
en
volkorengranen.
Zij
ontdekten
dat
de
prijzen
van
gezonde
voeding
in
de
laatste
twee
jaar
met
zo’n
twintig
procent
zijn
gestegen,
terwijl
het
algehele
inflatiepercentage
voor
voeding
slechts
5
procent
was.
De
prijzen
van
ongezonde,
calorierijke
voeding
bleven
gelijk
of
daalden
zelfs.
Waarom
gezonde
voeding
vaak
duurder
is
In
de
publieke
opinie
wijt
men
de
gestegen
prijzen
van
gezonde
voeding
aan
allerlei
verschillende
zaken,
van
(internationale)
landbouw
regelgeving
en
landbouwsubsidies
tot
de
gestegen
energieprijzen.
Echter,
de
bovengenoemde
onderzoekers
geloven
dat
suikers
de
hoofdoorzaak
zijn.
Geraffineerde
suikers
en
glucose‐fructosesiroop
zijn
erg
goedkoop
en
zitten
vol
nutteloze
calorieën.
Ze
zitten
in
bijna
alle
bewerkte
voedingsmiddelen
en
dranken,
zelfs
in
producten
waar
je
dat
niet
zo
gauw
zou
verwachten,
zoals
bonen
in
blik,
mayonaise
en
augurken.
Omdat
suikers
en
glucose‐
fructosesiroop
zo
goedkoop
zijn,
zijn
ook
de
producten
die
daarmee
gemaakt
worden
goedkoop
en
zo
kan
iedereen
het
zich
financieel
veroorloven
om
deze
voedingsmiddelen
te
kopen.
Gezondere
biologische
producten,
scharrelvlees
en
lokaal
geteelde
groenten
bevatten
al
die
suikers
niet
en
zijn
daardoor
veel
duurder.
Hoe
je
de
meeste
gezonde
voedingsstoffen
uit
je
euro
haalt
Als
je
gezond
wil
gaan
eten
heb
je
helemaal
geen
goed
gevulde
portemonnee
nodig.
Zodra
je
je
verdiept
in
biologische
voeding
zul
je
namelijk
ontdekken
dat
je
ook
met
een
klein
budget
gezond
kunt
eten,
als
je
maar
weet
welke
voedingsmiddelen
de
meeste
voedingswaarde
hebben
en
hoe
je
daar
de
heerlijkste
gerechten
mee
kunt
maken.
Gezond
eten
kost
meer
tijd,
want
je
bent
nu
eenmaal
langer
bezig
om
een
maaltijd
van
verse
groenten
te
bereiden
dan
een
kant‐en‐klaar
maaltijd
in
de
magnetron
te
stoppen.
Maar
zelfs
als
je
niet
altijd
evenveel
tijd
hebt
om
te
koken
kun
je
manieren
bedenken
om
gezonder
te
eten,
bijvoorbeeld
door
voor
meerdere
dagen
tegelijk
te
koken
en
de
overige
maaltijden
in
te
vriezen.
64
Met
deze
praktische
tips
kun
je
geld
besparen
op
je
boodschappen
en
toch
veel
gezonder
eten.
Voordat
je
boodschappen
gaat
doen
• Plan
je
maaltijden
vooruit.
Maak
een
overzicht
van
de
gerechten
die
je
de
aankomende
week
wil
maken,
bepaal
vervolgens
hoeveel
je
van
alle
ingrediënten
precies
nodig
hebt
en
schrijf
deze
op
je
boodschappenlijstje.
• Zet
alleen
die
dingen
op
je
boodschappenlijstje
die
je
ook
echt
nodig
hebt.
Koop
met
name
niet
meer
verse
producten
dan
je
in
die
week
kan
eten,
want
groenten
en
fruit
die
hun
beste
tijd
gehad
hebben
bevatten
veel
minder
goede
voedingsstoffen
en
kunnen
zelfs
schadelijk
zijn
voor
je
gezondheid.
Controleer
ook
altijd
je
voorraadkast
en
kijk
wat
je
nog
kan
gebruiken.
• Let
op
de
wekelijkse
aanbiedingen
van
de
supermarkt(en)
in
jouw
buurt.
Regelmatig
hebben
ze
biologische
producten
in
de
aanbieding
die
daardoor
vaak
goedkoper
worden
dan
gewone
producten.
Echter,
koop
nooit
producten
alleen
maar
omdat
ze
in
de
aanbieding
zijn.
Als
je
verse
of
beperkt
houdbare
producten
niet
tijdig
gaat
gebruiken
dan
zijn
zelfs
aanbiedingen
weggegooid
geld.
In
de
winkel
of
op
de
markt
• Kies
altijd
zoveel
mogelijk
voor
biologische
groenten
en
fruit.
Zijn
deze
niet
in
jouw
buurt
verkrijgbaar
of
past
het
even
niet
in
je
budget,
koop
dan
niet‐biologische
groente
en
fruit,
maar
was
deze
altijd
goed
voordat
je
ze
eet
of
bereidt.
• Kies
indien
mogelijk
lokaal
geteelde
producten.
Deze
worden
vaak
verbouwd
of
geproduceerd
volgens
biologische
standaarden
en
zijn
vaak
goedkoper
dan
de
biologische
merkproducten
omdat
er
minder
schakels
zitten
tussen
de
productie
en
verkoop.
• Koop
wat
in
het
seizoen
is.
Zowel
groenten
en
fruit
zijn
veel
goedkoper
én
lekkerder
wanneer
ze
in
het
seizoen
zijn.
• Koop
groenten
en
fruit
niet
voorverpakt
maar
los.
Als
je
je
groenten
en
fruit
zelf
afweegt
betaal
je
niet
voor
de
verpakkingen,
stickers
en
reclame.
• Koop
altijd
verse
groenten
en
zo
min
mogelijk
diepvriesgroenten.
Groenten
in
blik
hebben
nagenoeg
geen
voedingswaarde
dus
die
kun
je
het
best
helemaal
overslaan.
• Heb
je
een
vriezer
en
een
voorraadkast,
koop
dan
biologisch
vlees
en
biologische
houdbare
producten
in
bulk
als
dat
goedkoper
is,
of
als
ze
in
de
aanbieding
zijn.
Verse
groenten
en
fruit
kun
je
beter
niet
in
grote
hoeveelheden
kopen,
want
de
voedingswaarde
gaat
erg
achteruit
als
je
deze
invriest
of
te
lang
bewaart.
• Vermijd
kant‐en‐klaar
maaltijden
en
voorgesneden
groenten,
fruit
en
vlees,
ook
als
ze
biologisch
zijn.
Je
betaalt
bij
voorgesneden
producten
namelijk
voor
het
salaris
van
de
persoon
die
zo
ijverig
heeft
staan
snijden.
• Koop
nooit
bewerkte
levensmiddelen
zoals
chips,
koekjes,
snoep
en
andere
snacks.
Deze
zijn
echt
zonde
van
je
geld,
zelfs
als
ze
“biologisch”
zijn.
Bewerkte
voedingsmiddelen
zitten
vol
met
toevoegingen
en
vullers
en
bevatten
veel
minder
gezonde
voedingsstoffen.
Ontbijtgranen
bijvoorbeeld
zijn
vaak
relatief
erg
duur
en
zitten
vol
met
suikers
en
andere
ongezonde
toevoegingen,
zelfs
de
volkoren
en
biologische
varianten.
65
Thuis
• Maak
als
je
kookt
af
en
toe
wat
extra
maaltijden
om
in
te
vriezen,
zodat
je
niet
naar
ongezonde
kant‐en‐klaar
of
afhaalmaaltijden
grijpt
als
je
een
dag
geen
tijd
hebt
om
te
koken.
• Zorg
dat
kliekjes
en
ongebruikte
voedingsmiddelen
niet
in
de
afvalemmer
verdwijnen.
Als
je
eten
weggooit
gooi
je
letterlijk
geld
weg.
Volgens
een
nieuw
rapport
van
de
Food
and
Agriculture
Organisation
van
de
Verenigde
Naties
gooien
we
in
de
hele
wereld
jaarlijks
een
derde
van
al
onze
voeding
weg,
wat
neer
komt
op
1,3
miljard
ton
voeding
per
jaar.
Elk
gezin
in
Nederland
gooit
jaarlijks
voor
honderden
euro’s
rechtstreeks
in
de
afvalemmer.
Alleen
al
van
dat
geld
zou
je
alle
boodschappen
biologisch
kunnen
kopen!
Daarom
is
het
zo
belangrijk
dat
je
elke
keer
voordat
je
boodschappen
gaat
doen
je
maaltijden
plant
en
precies
opschrijft
wat
je
allemaal
nodig
hebt.
Op
deze
manier
gooi
je
het
minste
eten
weg.
• Zie
je
dat
bepaalde
groenten
en
fruit
de
eerste
tekenen
beginnen
te
vertonen
dat
ze
oud,
droog
of
slap
worden,
gebruik
ze
dan
zo
snel
mogelijk,
gebruik
ze
om
te
juicen
of
maak
er
een
heerlijke
soep
van.
• Maak
je
eigen
moestuin.
Met
een
zonnig
plekje
in
de
tuin
of
zelfs
een
paar
bloembakken
op
je
balkon
maak
je
je
eigen
biologische
teelt
van
de
lekkerste
groenten
en
fruit.
Volgens
de
Amerikaanse
National
Gardening
Association
(NGA)
kan
een
eigen
goedverzorgde
moestuin
een
besparing
van
tot
wel
500
euro
per
jaar
opleveren
(de
opstart‐
en
onderhoudskosten
daarbij
inbegrepen).
Het
kopen
van
gezonde
biologische
voeding
is
een
van
de
beste
investeringen
die
je
kan
doen
voor
je
jezelf
en
je
gezin.
Door
alle
goede
voedingsstoffen
die
in
biologische
eten
zitten
houd
je
je
lichaam
gezond,
en
in
sommige
gevallen
kan
gezonde
voeding
je
zelfs
helpen
om
van
kwalen
te
genezen.
Gezonde
voeding
is
dus
je
geld
meer
dan
waard!
5.3. Drinken
Het
menselijk
lichaam
bestaat
voornamelijk
uit
water,
ongeveer
75
procent
van
ons
lichaam
is
water
en
slechts
25
procent
is
vaste
stof.
Water
is
belangrijk
voor
de
absorptie
van
voedingsstoffen,
het
verwerken
van
afval,
celactiviteiten
en
alles
wat
nodig
is
om
in
leven
te
blijven.
Water
drinken
is
ook
essentieel
om
ziektes
te
voorkomen
en
jezelf
goed
te
voelen.
Als
we
onvoldoende
water
drinken
is
ons
lichaam
niet
in
staat
om
alle
giftige
stoffen
waaraan
we
dagelijks
worden
blootgesteld
te
verwijderen.
Wanneer
het
menselijk
lichaam
uitdroogt
schakelt
het
lichaam
over
naar
een
soort
overlevingsmechanisme
dat
als
doel
heeft
water
te
conserveren
om
de
meest
vitale
delen
van
het
lichaam
van
water
te
voorzien.
De
symptomen
die
verraden
dat
je
lichaam
is
omgeschakeld
naar
dit
overlevingsmechanisme
worden
door
conventionele
medici
vaak
toegeschreven
aan
ziektes
en
vervolgens
met
giftige
geneesmiddelen
behandeld.
Echter,
in
het
algemeen
kan
worden
gesteld
dat
mensen
die
lijden
aan
chronische
ziektes
serieus
uitgedroogd
zijn,
want
hartziektes,
obesitas,
diabetes,
chronische
pijn,
hoofdpijnen,
chronische
vermoeidheid,
hoge
bloeddruk,
kanker,
Alzheimer
en
vele
andere
ziektes
worden
meestal
voorgegaan
door
jaren
van
niet
genoeg
water.
Veel
van
deze
ziektes
zouden
in
grote
mate
kunnen
worden
bestreden
door
66
simpelweg
het
lichaam
voldoende
hoeveelheden
water
te
geven
zodat
de
giftige
stoffen
en
afval
uit
het
lichaam
kunnen
worden
verwijderd.
Zonder
water
raakt
ons
lichaam
in
een
crisis
Wanneer
het
lichaam
uitgedroogd
is,
is
het
lichaam
écht
gestresst,
een
beetje
te
vergelijken
met
het
gevoel
wanneer
je
enorme
dorst
hebt.
Hierdoor
geeft
het
lichaam
een
‘vecht
of
vlucht’‐reactie,
wat
betekent
dat
er
stresschemicaliën
vrijkomen
om
met
de
situatie
te
kunnen
omgaan.
Als
deze
chemicaliën
over
een
lange
periode
vrijkomen
is
een
chronische
ziekte
onvermijdelijk.
Een
gebrek
aan
voldoende
vers,
schoon
water
leidt
niet
alleen
tot
een
lange
lijst
van
symptomen,
het
kan
zelfs
op
den
duur
fataal
zijn.
Een
pionier
op
het
gebied
van
water
is
Dr.
Batmanghelidj,
een
conventioneel
opgeleide
arts
uit
Amerika
die
onderzocht
heeft
hoe
water
je
gezond
kan
maken,
of
hoe
een
gebrek
aan
water
kan
leiden
tot
ziektes.
Zoals
hij
in
veel
van
zijn
boeken
uitlegt
zijn
de
meest
voorkomende
ziektes
(voor
welke
een
grote
verscheidenheid
aan
namen
bestaat
zoals
astma,
artritis,
hoge
vloeddruk
enzovoorts)
eigenlijk
gewoon
namen
die
gegeven
zijn
aan
patronen
van
symptomen
die
ontstaan
als
gevolg
van
het
overlevingsmechanisme
van
het
lichaam
bij
uitdroging.
Als
je
lijdt
aan
chronische
uitdroging
omdat
je
niet
voldoende
water
drinkt,
of
veel
dehydraterende
drankjes
drinkt
zoals
koffie,
bier
of
suikerhoudende
dranken,
dan
zal
je
lichaam
het
vochtverlies
dat
ontstaat
bij
een
normale
ademhaling
proberen
te
beperken
door
histamines
te
produceren
die
de
haarvaten
van
je
longen
sluiten.
De
vochtuitstoot
neemt
daardoor
af,
maar
uiteraard
wordt
de
ademhaling
daardoor
wel
bemoeilijkt.
Het
is
belangrijk
te
begrijpen
dat
het
lichaam
dit
met
opzet
doet;
het
is
een
overlevingsstrategie
van
het
lichaam
om
je
vitale
delen
zoals
de
hersenen
te
beschermen
tegen
uitdroging,
niet
een
ziekte.
Mensen
met
astma
zijn
daarom
vaak
heel
erg
gebaat
bij
het
regelmatig
drinken
van
veel
water
en
medicijnen
zoveel
mogelijk
te
vermijden.
Dit
geldt
ook
voor
patiënten
die
aan
hoge
bloeddruk
en
artritis
lijden.
De
symptomen
van
watertekort
Als
je
geen
dorst
hebt
wil
dat
nog
niet
zeggen
dat
je
lichaam
geen
behoefte
aan
water
heeft.
Zodra
het
lichaam
namelijk
gelooft
dat
er
niet
voldoende
water
is
wordt
het
dorstmechanisme
‘uitgezet’.
Maar
laat
jezelf
niet
voor
de
gek
houden,
want
als
je
lichaam
het
dorstmechanisme
heeft
uitgezet
dan
wordt
het
eerdergenoemde
overlevingsmechanisme
ingeschakeld.
Je
lichaam
kan
dan
water
gaan
vasthouden
in
je
benen,
voeten,
armen
en
gezicht,
en
mogelijk
moet
je
minder
plassen,
wat
als
gevolg
heeft
dat
je
lichaam
geen
schadelijke
afvalstoffen
kwijt
kan.
Je
zult
zien
dat
als
je
een
aantal
weken
lang
heel
veel
water
drinkt
je
dorstmechanisme
ook
terug
komt
en
weer
signalen
aan
je
geeft
dat
je
lichaam
dit
vitale
voedingsmiddel
nodig
heeft.
Een
belangrijke
indicator
of
je
al
dan
niet
uitgedroogd
bent
is
de
kleur
van
je
urine.
Normaalgesproken
is
urine
kleurloos.
Een
diepgele
tot
oranje
kleur
betekent
dat
er
te
weinig
water
in
je
lichaam
zit.
De
enige
uitzondering
daarbij
is
als
je
bepaalde
wateroplosbare
vitamines
inneemt,
zoals
vitamine
C
en
B
Complex,
die
je
urine
tijdelijk
een
diepgele
kleur
kunnen
geven.
Andere
factoren
die
een
aanwijzing
zijn
voor
uitdroging
zijn
een
droge
mond,
honger,
vermoeidheid,
67
spierpijn,
duizeligheid,
depressie,
angsten,
te
snelle
hartslag,
misselijkheid,
overgeven
of
pijn.
Voel
je
je
moe,
heb
je
honger,
spierkrampen,
of
voel
je
hoofdpijn
of
brandend
maagzuur
opkomen,
drink
dan
een
glas
water
en
wacht
tien
minuten.
Vaak
zul
je
zien
dat
je
je
dan
al
een
stuk
beter
voelt!
Water
als
geneesmiddel
Door
je
lichaam
de
belangrijke
voedingsstof
water
te
geven
kun
je
op
een
heel
eenvoudige
manier
en
met
heel
weinig
inspanning
ziektes
voorkomen.
Vergeet
niet
dat
je
lichaam
afhankelijk
is
van
water.
Zonder
voldoende
water
loop
je
een
gezondheidsrisico,
dus
geef
je
lichaam
de
meest
fundamentele
voedingsstof
die
het
verdient.
Je
lichaam
heeft
dagelijks
ongeveer
2
liter
water
nodig
om
voldoende
gehydrateerd
te
zijn.
Wanneer
je
alcohol,
cafeïne
en
frisdranken
drinkt
en
je
je
daarnaast
blootstelt
aan
niet‐biologische
voedingsmiddelen,
drugs,
sigaretten,
omgevingsvergiffen
(milieutoxines)
en
emotionele
stress,
dan
heb
je
zelfs
meer
dan
2
liter
water
per
dag
nodig
om
je
lichaam
in
balans
te
houden.
Als
richtlijn
kun
je
aanhouden
dat
je
dagelijks
je
lichaamsgewicht
x
0,44/10
liter
water
moet
drinken,
dus
bij
100
kg
is
dat
*
0,44
=
44
/
10
=
4,4
liter
per
dag
en
bij
75
kg
is
dat
3,3
liter
per
dag;
als
je
urine
lichtgeel
gekleurd
is
dan
weet
je
dat
je
dagelijks
genoeg
water
drinkt.
Puur
gefilterd
water
is
het
beste,
maar
bepaalde
theesoorten
zoals
muntthee
of
kamillethee
tellen
ook
mee
zolang
als
je
daarnaast
elke
dag
ook
puur
water
drinkt.
Kraanwater
bevat
vaak
chemicaliën,
dus
een
simpele
waterfilter
of
een
geavanceerde
waterionisator
of
waterfiltratiesysteem
waarbij
je
kan
kiezen
uit
verschillende
pH
waarden
is
een
goede
investering
om
zo
de
giftige
stoffen
uit
het
kraanwater
te
filteren
en
ervoor
te
zorgen
dat
je
water
drinkt
dat
zo
schoon
en
fris
mogelijk
is.
Drink
je
liever
flessenwater,
kies
dan
bij
voorkeur
voor
water
in
een
glazen
fles
of
kartonnetje
in
plaats
van
water
in
een
plastic
fles.
Een
veel
voorkomend
excuus
om
niet
meer
water
te
drinken
is
dat
mensen
te
bang
zijn
dat
ze
teveel
naar
de
wc
moeten.
Als
het
lichaam
gedurende
lange
tijd
uitgedroogd
is
geweest
dan
kan
het
water
niet
meer
efficiënt
tot
zich
nemen.
Ga
je
dus
opeens
veel
water
drinken
dan
zal
je
lichaam
het
eenvoudigweg
uitstoten
omdat
het
niet
weet
waar
het
voor
nodig
is.
Echter,
na
een
tijdje
raakt
het
lichaam
aan
je
nieuwe
waterinname
gewend
en
zal
de
aandrang
om
veelvuldig
te
plassen
verdwijnen.
Een
ander
excuus
om
je
waterinname
niet
te
verhogen
is
dat
je
er
zwaarder
van
wordt.
Vooral
mensen
die
bezig
zijn
met
afvallen
zien
de
kilootjes
op
de
weegschaal
liever
verdwijnen
dan
dat
ze
er
juist
bij
komen,
dus
zij
denken
dat
weinig
water
drinken
daarbij
kan
helpen.
Dit
heeft
echter
een
tegengesteld
effect,
want
bij
een
tekort
aan
water
is
het
lichaam
niet
in
staat
het
vet
te
verbranden,
waardoor
je
dus
minder
snel
afvalt.
Goede
hydratatie
is
een
voorwaarde
voor
gewichtsverlies,
dus
68
geef
je
lichaam
voldoende
water
als
je
wil
afvallen.
En
vergeet
niet
dat
water
geen
calorieën
bevat,
een
laag
koolhydratengehalte
heeft
en
0
gram
vet
bevat!
Kan
ik
ook
andere
drankjes
drinken
in
plaats
van
water?
Dranken
zoals
thee,
koffie,
frisdrank,
voorbewerkte
sappen,
energiedrankjes
en
alcohol
zijn
geen
alternatief
voor
water.
Deze
drankjes
ontrekken
vocht
aan
je
lichaam
en
zorgen
dus
alleen
maar
voor
verdere
uitdroging
waardoor
het
lichaam
nóg
meer
water
nodig
heeft,
en
daardoor
kom
je
in
een
vicieuze
cirkel
terecht.
Dranken
die
je
lichaam
uitdrogen
hebben
bovendien
een
sterk
diuretisch
effect,
wat
betekent
dat
de
nieren
overbelast
raken.
Ondanks
dat
deze
dranken
op
de
korte
termijn
energie
geven
zorgen
ze
voor
een
onbalans
in
de
bloedsuikerspiegel,
wat
op
de
langere
termijn
kan
leiden
tot
vermoeidheid
en
diabetes.
De
in
deze
drankjes
aanwezige
chemicaliën
en
suikers
kunnen
zelfs
leiden
tot
ADHD,
duizeligheid
en
verwardheid.
Gezonde
dranken
Ongezonde
dranken
Bronwater
Koffie
Gefilterd
kraanwater
Thee
Mineraalwater
in
glazen
fles
of
kartonnetje
Frisdrank
Kruidenthee
Voorbewerkte
fruitsappen
Muntthee,
Kamillethee
Energiedrankjes
Verse,
zelf
geperste
groente‐
en
Alcoholische
dranken
fruitsappen
Tabel
5.3.1
Overzicht
gezonde
en
ongezonde
dranken
Hoe
je
voedingspatroon
kan
helpen
bij
een
goede
vochtbalans
Behalve
minder
koffie,
thee
en
frisdranken
drinken
kun
je
je
voedingspatroon
ook
nog
op
andere
manieren
aanpassen
om
je
vochtniveau
in
balans
te
houden.
Een
belangrijke
aanpassing
is
het
vermijden
van
bewerkte
voedingsmiddelen
om
zo
de
inname
van
zout,
ook
wel
natriumchloride
genaamd,
te
verminderen.
Als
je
zout
wil
gebruiken
kies
dan
voor
ongeraffineerd
zout,
want
tafelzout
zit
vol
met
schadelijke
dehydraterende
stoffen.
Een
direct
gevolg
van
een
te
hoge
natriumchloride
consumptie
is
onder
andere
het
ontstaan
van
nier‐
en
galstenen,
een
opgeblazen
gevoel
door
het
vasthouden
van
vocht,
en
pijnlijke
gewrichten.
Daarnaast
kun
je
de
hydratatie
in
je
lichaam
verhogen
door
vochtrijke
groenten
en
fruit
te
eten
en
vers
geperste
groente‐
en
fruitsappen
te
drinken.
Als
je
af
een
toe
een
pilsje
of
een
glaasje
wijn
niet
kan
weerstaan,
drink
dan
na
elk
glas
wijn
of
na
elke
twee
glazen
bier
een
halve
liter
water.
Niet
alleen
is
het
drinken
van
voldoende
water
goed
voor
je
algehele
gezondheid,
door
de
verzadiging
die
door
al
dit
extra
water
ontstaat
zul
je
minder
alcohol
drinken,
en
bovendien
vermindert
het
de
kans
op
een
kater.
Raak
je
een
beetje
uitgekeken
op
puur
water
dan
zou
je
ook
een
smaakje
aan
het
water
kunnen
toevoegen.
Probeer
eens
stukjes
watermeloen,
een
schijfje
citroen
of
limoen
of
een
paar
plakjes
69
komkommer
aan
een
glas
water
toe
te
voegen
en
je
zult
merken
hoe
verfrissend,
lekker
en
bovenal
gezond
gewoon
water
kan
zijn!!
5.4. Wat
zijn
goede
combinaties
van
voeding
om
samen
te
eten
Niet
alleen
wát
je
eet
is
belangrijk
voor
een
goede
gezondheid,
ook
hoe
je
het
eet.
Ons
traditionele
voedingspatroon
is
gebaseerd
op
de
overtuiging
dat
je
een
gevarieerde
maaltijd
moet
eten
met
zoveel
mogelijk
verschillende
soorten
eten.
Hierdoor
heeft
meer
dan
de
helft
van
onze
bevolking
last
van
spijsverteringsproblemen
en
zijn
maagtabletten
een
van
de
meest
verkochte
geneesmiddelen
in
Nederland.
Tijd
dus
om
de
kunst
van
het
combineren
van
voeding
nog
eens
goed
onder
de
loep
te
nemen.
Waar
het
combineren
van
voeding
op
gebaseerd
is
Onze
verre
voorvaderen
aten
niet
wat
wij
aten.
De
maaltijden
die
zij
aten
werden
samengesteld
uit
één
of
twee
soorten
voeding
die
ze
op
dat
moment
ter
beschikking
hadden,
en
veel
gerechten
bestonden
uitsluitend
uit
dierlijke
eiwitten.
Toen
de
landbouw
haar
intrede
deed
werd
het
voedingspatroon
van
de
mens
gevarieerder,
maar
de
maaltijd
bestond
nog
steeds
voornamelijk
uit
vlees
en
zuivel.
Groenten
en
fruit
waren
alleen
in
het
seizoen
beschikbaar,
met
uitzondering
van
een
paar
knolgewassen
die
bewaard
konden
worden.
Het
bewerken
van
voeding
zoals
wij
dat
vandaag
de
dag
kennen
was
nog
niet
bedacht,
en
ook
maagtabletten
waren
nog
niet
uitgevonden.
Het
lijkt
erop
dat
onze
voorvaderen
geen
last
hadden
van
de
spijsverteringskwalen
die
zo
kenmerkend
zijn
voor
de
moderne
mensheid.
De
theorie
van
het
combineren
van
voeding
komt
van
de
Amerikaanse
Dr.
William
Hay
uit
New
York,
die
in
de
jaren
‘20
het
Hay
dieet
introduceerde.
Zijn
theorie
is
gebaseerd
op
het
idee
dat
een
goede
gezondheid
het
resultaat
is
van
een
lichaam
dat
enigszins
alkalisch
is
en
is
afgestemd
op
de
basisprincipes
van
de
spijsvertering.
Hays
theorie
is
een
wetenschappelijk
onderbouwd
systeem
waarbij
uit
alle
voeding
alleen
die
soorten
worden
gekozen
die
in
één
maaltijd
verenigbaar
zijn.
Door
de
juiste
typen
voeding
met
elkaar
te
combineren
kunnen
we
verzekerd
zijn
van
een
moeiteloze
spijsvertering
en
een
volledigere
assimilatie
en
efficiënter
gebruik
van
voedingsstoffen
door
het
lichaam,
om
zo
een
goede
gezondheid
te
bevorderen.
Hoe
ons
lichaam
alle
verschillende
soorten
voeding
verteert
De
spijsvertering
in
ons
lichaam
wordt
mogelijk
gemaakt
door
sappen
en
enzymen;
deze
worden
door
de
mond
en
maag
geproduceerd
als
reactie
op
het
soort
voeding
dat
wordt
gegeten.
De
sappen
kunnen
alkalisch
of
zuur
zijn,
afhankelijk
van
de
in
de
sappen
aanwezige
enzymen
die
nodig
zijn
om
bepaalde
voeding
af
te
breken.
Deze
enzymen
zijn
uitsluitend
actief
en
in
een
geschikte
vorm
beschikbaar
wanneer
het
alkaline
en
zuur
zich
binnen
bepaalde
waarden
bevindt,
en
worden
vernietigd
als
deze
waarden
worden
overschreden.
Koolhydraatrijke
voeding
stimuleert
de
afscheiding
van
enzymen
die
specifiek
nodig
zijn
om
koolhydraten
af
te
breken,
eiwitrijke
voeding
stimuleert
de
afscheiding
van
enzymen
die
specifiek
nodig
zijn
om
eiwitten
af
te
breken,
en
vetrijke
voeding
stimuleert
de
afscheiding
van
enzymen
die
nodig
zijn
om
vetten
af
te
breken.
Bijvoorbeeld,
70
het
speekselenzym
amylase
wordt
afgescheiden
in
reactie
op
het
eten
van
koolhydraatrijke
voeding
en
is
nodig
om
koolhydraten
af
te
breken.
Amylase
is
alleen
actief
in
een
alkalische
omgeving
en
wordt
vernietigd
in
een
lichtzure
omgeving.
Het
maagenzym
pepsine
wordt
geproduceerd
als
reactie
op
het
eten
van
eiwitten,
en
is
nodig
om
eiwitten
af
te
breken.
Echter,
pepsine
is
enkel
actief
in
een
zure
omgeving
en
wordt
vernietigd
in
een
alkalische
omgeving.
De
maag
produceert
verschillende
sappen
en
enzymen
voor
elk
specifiek
type
voedsel,
maar
ons
lichaam
is
niet
in
staat
om
haar
werk
te
doen
wanneer
een
aantal
verschillende
soorten
voeding
samen
in
één
maaltijd
worden
gegeten.
Volgens
Dr.
Hay
is
het
combineren
van
verschillende
soorten
voeding,
die
voor
een
goede
vertering
zowel
een
zure
als
alkalische
omgeving
nodig
hebben,
verantwoordelijk
voor
90
procent
van
alle
spijsverteringsproblemen,
Als
voeding
op
de
verkeerde
manier
wordt
gecombineerd
vindt
er
fermentatie
plaats
in
het
spijsverteringsstelsel,
en
het
meest
waarschijnlijke
gevolg
daarvan
is
spijsverteringsproblemen.
Ook
als
je
bezig
bent
met
afvallen
is
het
belangrijk
goed
te
letten
op
de
juiste
combinaties,
want
als
voeding
efficiënt
kan
worden
verteerd
wordt
er
minder
eten
in
je
lichaam
opgeslagen
als
vet.
8
Voedselcombinaties
die
je
beter
kan
vermijden
1
Eiwitrijke
en
koolhydraatrijke
voeding
Voor
het
afbreken
van
eiwitten
is
een
zure
omgeving
nodig.
Met
name
de
vertering
van
dierlijke
eiwitten
vergt
een
hoog
gehalte
aan
zoutzuur.
Aangezien
de
vertering
van
koolhydraatrijke
voeding
alleen
maar
goed
kan
plaatsvinden
in
een
alkalische
omgeving
zullen
mensen
die
op
hetzelfde
moment
zowel
koolhydraatrijke
als
eiwitrijke
voeding
eten
de
maaltijd
maar
moeilijk
kunnen
verteren.
Het
eten
blijft
langer
dan
nodig
in
de
maag
zitten
en
gaat
fermenteren,
waardoor
je
last
krijgt
van
verstoppingen,
een
opgeblazen
gevoel
en
flatulentie.
En
omdat
bij
de
fermentatie
van
koolhydraten
de
vertering
van
eiwitten
wordt
belemmerd,
worden
deze
symptomen
alleen
nog
maar
erger.
Daarom
is
een
typisch
Hollandse
maaltijd
van
aardappelen,
een
portie
groenten
en
een
stukje
vlees
vragen
om
spijsverteringsproblemen.
In
het
onderzoek
van
Dr.
Hay
werd
ontdekt
dat
de
meeste
eiwitrijke
voeding
het
best
verteert
wanneer
je
daarbij
een
verse
groene
salade
eet.
Andere
geconcentreerde
eiwitrijke
voeding
zoals
noten
en
zaden
zijn
goed
te
combineren
met
zuur
fruit
zoals
sinaasappels,
ananas,
zwarte
bessen
of
aardbeien,
en
minder
zure
fruitsoorten
zoals
appels,
kersen,
mango’s
of
perziken.
De
vitamine
C
in
dit
fruit
helpt
bij
de
vertering
van
het
geheel.
2
Twee
verschillende
geconcentreerde
eiwitrijke
voedingsmiddelen
Ieder
type
eiwit
heeft
zijn
eigen
specifieke
soort
en
sterkte
spijsverteringssappen
nodig,
en
zijn
eigen
specifieke
timing
voor
afscheiding
van
die
sappen.
Dit
betekent
dat
je
nooit
twee
soorten
geconcentreerde
eiwitrijke
voeding
met
elkaar
dient
te
combineren
in
één
maaltijd.
Eet
dus
nooit
tegelijkertijd
noten,
vlees,
eieren,
kaas
en
andere
eiwitrijke
voeding.
Ook
het
tegelijkertijd
eten
van
twee
soorten
dierlijke
eiwitten
kun
je
het
best
vermijden,
wat
niet
makkelijk
voor
je
zal
zijn
als
je
van
mixed
grill
houdt!
71
3
Eiwitten
en
vetten
Vetten
belemmeren
de
afscheiding
van
maagsappen
die
nodig
zijn
om
vlees,
vis,
zuivel,
noten
en
eieren
te
verteren.
Wanneer
vetrijke
voeding
wordt
gecombineerd
met
eiwitrijke
voeding
wordt
de
afbraak
van
vet
uitgesteld
totdat
de
maagsappen
de
complexe
eiwitten
hebben
afgebroken.
Dit
betekent
dat
al
het
vet
onverteerd
gedurende
lange
tijd
in
de
maag
blijft
liggen.
Alhoewel
sommige
eiwitrijke
voeding
ook
veel
vet
bevat
wordt
de
vertering
van
deze
vetten
uitgesteld
zonder
dat
de
spijsvertering
wordt
belemmerd.
Echter,
geïsoleerde
vetten
zoals
olie,
boter
en
melkvet
leggen
een
laagje
over
het
maagslijmvlies
waardoor
maagsappen
niet
kunnen
worden
afgescheiden.
Dit
is
de
reden
waarom
gefrituurde
kip
zo
moeilijk
te
verteren
is
door
het
lichaam.
4
Zure
fruitsoorten
en
koolhydraten
Het
enzym
in
het
speeksel
dat
al
in
de
mond
begint
met
de
afbraak
van
zetmeelrijke
voeding
verricht
de
belangrijke
taak
om
complexe
zetmeelmoleculen
in
eenvoudigere
suikers
om
te
zetten.
Om
goed
te
kunnen
werken
heeft
het
enzym
een
neutrale
of
licht
alkalische
omgeving
nodig,
zoals
deze
van
nature
voorkomt
in
de
mond.
Wanneer
deze
zetmeelrijke
voeding
echter
wordt
gecombineerd
met
zure
voeding
wordt
de
activiteit
van
het
enzym
dat
nodig
is
om
zetmeel
af
te
breken
stopgezet,
want
de
omgeving
die
nodig
is
om
zure
voeding
te
verteren
verschilt.
Daarom
kunnen
zure
fruitsoorten
beter
niet
op
hetzelfde
moment
gegeten
worden
als
zoet
fruit
of
zetmeelrijke
voeding.
Dit
is
de
belangrijkste
reden
waarom
pastagerechten
met
tomatensaus
vaak
leiden
tot
een
opgeblazen
gevoel.
5
Zure
fruitsoorten
en
eiwitten
Sinaasappels,
tomaten,
citroenen,
ananas
en
andere
zure
fruitsoorten
kunnen
heel
eenvoudig
en
zonder
moeite
door
het
lichaam
worden
verteerd.
Echter,
wanneer
ze
gecombineerd
worden
met
eiwitrijke
voeding
belemmeren
de
zure
fruitsoorten
de
vertering
van
de
eiwitten.
Daarom
is
een
ontbijt
met
zowel
gebakken
eieren
met
spek
als
een
glaasje
jus
d’orange
geen
verstandige
combinatie
en
krijgen
veel
mensen
er
vaak
maagproblemen
van.
6
Zetmeel
en
suiker
Zoete
en
tevens
zetmeelrijke
voedingsmiddelen
zoals
gebakjes,
kerststol
en
krentenbroodjes
zijn
misschien
wel
heel
erg
lekker,
ze
zijn
voor
de
spijsvertering
geen
verstandige
combinatie
van
voedingsstoffen.
Het
speeksel
dat
wordt
geproduceerd
wanneer
je
deze
producten
eet
bevat
geen
enzymen
die
nodig
zijn
voor
de
vertering
van
zetmeel,
want
door
de
aanwezige
suikers
is
de
omgeving
zuur
geworden.
Vervolgens
gaan
de
koolhydraten
fermenteren
in
de
maag
en
produceren
vervelende
gassen.
7
Meloenen
en
andere
soorten
voeding
Meloenen
dienen
nooit
gecombineerd
te
worden
met
andere
soorten
voeding.
Alle
soorten
meloenen,
zoals
bijvoorbeeld
de
watermeloen,
cantaloupe,
suikermeloen,
galiameloen
en
honingmeloen,
moeten
altijd
als
tussendoortje
gegeten
worden
en
nooit
als
voorgerecht
of
toetje.
72
Meloenen
verteren
heel
snel,
maar
dat
proces
wordt
sterk
belemmerd
als
ze
samen
met
andere
voeding
worden
gecombineerd.
8
Melk
drinken
Melk
is
gezond
voor
baby’s
die
uitsluitend
melk
drinken
en
geen
andere
soorten
voeding.
Melk
verteert
niet
in
de
maag,
maar
in
de
twaalfvingerige
darm,
dus
als
je
melk
drinkt
wordt
de
aanmaak
van
spijsverteringssappen
niet
gestimuleerd.
Wanneer
je
zure
fruitsoorten
combineert
met
melk
leidt
dat
niet
tot
spijsverteringsproblemen,
maar
de
gezondheidsvoordelen
van
de
antioxidanten
die
in
het
fruit
zitten
kunnen
verloren
gaan
als
gevolg
van
de
verwantschap
die
ze
hebben
met
de
eiwitten
in
de
melk.
...
Maar
wat
kun
je
dan
wél
combineren?
Als
je
dit
allemaal
zo
leest
dan
zie
je
misschien
door
de
bomen
het
bos
niet
meer
en
weet
je
niet
meer
welke
soorten
voeding
je
dan
nog
wél
kan
combineren.
Maar
eigenlijk
is
het
heel
eenvoudig:
zetmeel,
vetten
en
groene
groenten
kun
je
allemaal
tegelijkertijd
eten
omdat
ze
een
alkalische
of
neutrale
omgeving
nodig
hebben
voor
de
spijsvertering.
Ook
eiwitrijke
voeding,
groene
groenten,
suikers
en
zure
fruitsoorten
mag
je
allemaal
samen
eten
omdat
ze
een
zure
of
neutrale
omgeving
nodig
hebben
om
goed
te
kunnen
verteren.
Wat
je
voor
een
optimale
spijsvertering
te
allen
tijde
moet
vermijden
zijn
de
combinaties
zetmeel
met
eiwitten,
vetten
en
eiwitten,
eiwitten
en
zure
fruitsoorten,
zetmeel
en
zure
fruitsoorten,
en
zetmeel
en
suikers.
De
makkelijkste
manier
om
deze
combinaties
te
vermijden
is
door
zo
min
mogelijk
verschillende
gangen
te
eten.
Een
maaltijd
met
één
gang,
het
hoofdgerecht
dus,
is
het
meest
ideaal.
Als
stelregel
kun
je
aanhouden
dat
eenvoudige
maaltijden
beter
voor
je
gezondheid
zijn
dan
uitgebreide
maaltijden,
ongeacht
hoe
goed
je
erop
let
welke
voedingsmiddelen
je
al
dan
niet
mag
combineren.
De
beste
en
meest
gezonde
manier
om
dagelijks
voeding
te
combineren
is:
een
fruitmaaltijd
voor
het
ontbijt,
een
zetmeelrijke
maaltijd
met
een
salade
of
zetmeelarme
groenten
voor
de
lunch
en
een
eiwitrijk
gerecht
met
een
salade
en
zetmeelarme
groenten
als
avondmaaltijd.
73
Ongezonde
combinaties
Gezonde
combinaties
Combinatie
Voorbeeld
Combinatie
Eiwitten
+
De
typisch
Hollandse
Eiwitten
+
groene
koolhydraten
maaltijd
van
een
groenten
+
suikers
+
portie
aardappelen,
zuur
fruit
groenten
en
een
stukje
vlees
Eiwitten
+
Eiwitten
Mixed
grill,
Surf
&
Zetmeel
+
vetten
+
Turf,
Gemengde
vlees
groene
groenten
tapas
Eiwitten
+
vetten
Gefrituurde
kip,
visssticks,
kipnuggets
Zuur
fruit
+
Pastagerechten
met
koolhydraten
tomatensaus
Zuur
fruit
+
eiwitten
Een
ontbijt
met
zowel
gebakken
eieren
met
spek
als
een
glaasje
jus
d’orange
Zetmeel
+
suiker
Gebakjes,
koffiebroodjes,
krentenbollen,
kerststol
Meloenen
+
andere
Meloen
met
ham,
voeding
meloen
als
voorgerecht,
meloen
als
toetje
Melk
+
andere
Een
glas
melk
bij
het
voeding
ontbijt
of
de
lunch
Tabel
5.4.1
Gezonde
en
ongezonde
voedselcombinaties
Voorbeeld
Vlees
of
vis
met
een
portie
groenten
en
fruit
als
toetje
Vegetarische
maaltijden
bereid
in
kokosolie
5.5. Supplementen:
wel
of
niet
nemen,
en
welke?
Supplementen
zijn
eigenlijk
overbodig.
Alle
voedingsstoffen
die
je
nodig
hebt
krijg
je
namelijk
binnen
via
een
gezond
voedingspatroon
vol
natuurlijke,
biologische
en
verse
voedingsmiddelen.
Uitzonderingen
daargelaten
komt
het
zelden
voor
dat
iemand
gezonder
wordt
van
het
innemen
van
supplementen.
Vooral
de
synthetische
varianten
zijn
weggegooid
geld
omdat
de
werking
ervan
nagenoeg
nihil
is.
Toch
zijn
er
een
aantal
aanvullingen
op
je
voedingspatroon
die
gezondheidsvoordelen
bieden,
met
name
als
je
niet
in
staat
bent
om
deze
voldoende
uit
gezonde
voeding
te
halen.
De
beschermende
kracht
van
vitamine
D
Vitamine
D
heb
je
niet
alleen
nodig
voor
sterke
botten,
het
is
de
enige
bekende
stof
die
een
krachtig
meervoudig
werkend
hormoon
heeft
dat
DNA
in
cellen
repareert
en
onderhoudt
en
dat
veel
verschillende
genen‐regulerende
functies
in
het
lichaam
ondersteunt.
Tot
zover
hebben
wetenschappers
meer
dan
3000
genen
gevonden
die
opgereguleerd
worden
door
vitamine
D.
Receptoren
die
reageren
op
vitamine
D
zijn
te
vinden
in
bijna
elke
type
menselijke
cel,
van
je
74
hersenen
tot
je
botten,
en
onderzoekers
vinden
nog
steeds
regelmatig
nieuwe
gezondheidsvoordelen
van
vitamine
D
op
bijna
elk
vlak
dat
zij
bestuderen.
Het
optimaliseren
van
het
vitamine
D
gehalte
in
je
lichaam
kan
je
helpen
bij
de
bescherming
van
maar
liefst
16
verschillende
soorten
kanker
en
verlaagt
ook
het
risico
op
talloze
ziektes
waaronder
hart‐
en
vaatziekten,
diabetes,
reumatische
artritis,
obesitas,
verkoudheid,
griep
en
een
hoge
bloeddruk.
Op
basis
van
de
meest
recente
onderzoeken
wordt
aanbevolen
om
gemiddeld
35
IU’s
vitamine
D
per
pond
lichaamsgewicht
per
dag
in
te
nemen
om
een
gezond
vitaminegehalte
te
behouden.
Dus
een
kind
dat
ongeveer
20
kilo
weegt
zou
dagelijks
1400
IU’s
binnen
moeten
krijgen
en
een
volwassen
van
85
kilo
dagelijks
bijna
6000
IU’s.
Dit
zijn
echter
slechts
globale
richtlijnen,
als
je
wil
weten
hoeveel
jij
per
dag
nodig
hebt
zou
je
een
bloedtest
moeten
laten
doen
om
te
weten
hoe
hoog
je
huidige
vitamine
D
gehalte
is.
De
benodigde
extra
vitamine
D
is
daarnaast
ook
nog
afhankelijk
van
een
groot
aantal
andere
factoren,
zoals
je
huidkleur
en
hoeveel
en
hoe
vaak
je
wordt
blootgesteld
aan
direct
zonlicht.
Vitamine
D
bevindt
zich
in
melk,
eieren,
vis
en
verrijkte
sinaasappelsap,
maar
je
kunt
zelfs
bij
het
meest
gezonde
voedingspatroon
gemiddeld
maar
250
tot
300
internationale
units
(IU)
vitamine
D
per
dag
binnen
krijgen
via
voeding,
wat
vrijwel
nooit
genoeg
is
om
een
optimaal
vitamine
D
gehalte
in
je
lichaam
te
hebben.
Gelukkig
hoef
je
vitamine
D
niet
alleen
uit
voeding
te
halen,
je
lichaam
kan
zelf
ook
vitamine
D
aanmaken
als
je
in
de
zon
zit,
want
de
ultraviolette
stralen
van
de
zon
worden
door
het
lichaam
omgezet
in
vitamine
D.
Als
je
in
de
zomer
regelmatig
even
in
de
zon
zit,
kan
je
lichaam
makkelijk
tot
wel
20.000
IU
vitamine
D
per
dag
aanmaken,
afhankelijk
van
hoeveel
oppervlakte
van
de
huid
in
contact
komt
met
zonlicht.
Mocht
de
zomer
tegen
zitten,
of
als
je
niet
veel
in
de
zon
zit
of
jezelf
insmeert
met
zonnebrandcrème,
dan
krijg
je
niet
voldoende
vitamine
D
binnen.
In
dat
geval
zou
je
ook
onder
een
veilige
zonnebank
kunnen
gaan,
of
vitamine
D
supplementen
nemen.
Wanneer
je
vitamine
D
supplementen
koopt,
let
er
dan
op
dat
je
supplementen
met
natuurlijke
vitamine
D3
kiest
(cholecalficerol),
dezelfde
vitamine
die
je
lichaam
aanmaakt
wanneer
je
in
de
zon
zit.
Ook
is
het
sterk
aan
te
bevelen
om
regelmatig
je
bloed
te
laten
testen
als
je
vitamine
D
supplementen
inneemt,
want
het
is
belangrijk
dat
je
vitamine
D
gehalte
de
optimale
waarden
niet
overschrijden.
Supplementen
voor
een
gezonde
darmflora
Een
gezonde
darmflora
en
een
gezond
voedingspatroon
dragen
het
meest
bij
aan
een
optimale
gezondheid.
Maar
liefst
80
procent
van
je
immuunsysteem
bevindt
zich
in
je
spijsverteringsstelsel,
en
een
sterk
en
goed
functionerend
immuunsysteem
is
je
beste
verdediging
tegen
alle
ziekten.
In
je
darmen
wonen
probiotica,
ook
wel
“goede
bacteriën”
genoemd.
Deze
zorgen
ervoor
dat
de
schimmels
en
slechte
bacteriën
die
ook
in
je
darmen
huizen
onder
controle
worden
gehouden,
en
vormen
dus
een
belangrijk
onderdeel
van
je
weerstand.
Daarnaast
zijn
ze
ook
cruciaal
voor
een
goede
vertering
van
voeding
en
het
opnemen
van
voedingsstoffen
door
het
lichaam.
Probiotica
zijn
in
verschillende
soorten
en
maten
verkrijgbaar
in
vele
supermarkten
en
natuurvoedingswinkels.
Helaas
werken
niet
alle
probiotica
even
goed,
dus
let
er
vooral
op
dat
je
alleen
die
producten
koopt
die
in
de
koeling
liggen.
Actieve
probiotica
zijn
levende
culturen
en
moeten
dus
gekoeld
worden
om
niet
te
bederven.
Het
beste
kun
je
eenmaal
per
dag
aanvullende
probiotica
nemen.
Drink
altijd
eerst
een
glas
water,
zodat
de
zuurgraad
van
je
maag
wordt
verminderd
en
om
ervoor
te
zorgen
dat
de
probiotica
effectiever
hun
werk
doen.
75
Supplementen
die
helpen
bij
een
onregelmatige
stoelgang
Een
regelmatige
stoelgang
is
gezond.
Je
stoelgang
werkt
optimaal
als
je
twee
tot
drie
maal
per
dag
naar
het
toilet
gaat,
je
ontlasting
zonder
moeite
naar
buiten
komt,
niet
stinkt
en
niet
naar
de
bodem
van
het
toilet
zinkt.
Herken
je
jezelf
hier
niet
in
dan
zijn
er
een
tweetal
supplementen
die
je
stoelgang
kunnen
verbeteren
• Lijnzaad:
koop
bij
voorkeur
versgemalen
biologische
lijnzaad
of
biologische
psyllium.
Beiden
bevatten
wateroplosbare
vezels
die
erg
effectief
zijn
bij
constipatie.
Bovendien
bevat
lijnzaad
een
bron
van
omega‐3
vetzuren.
• Magnesium:
start
met
een
dosis
van
twee
maal
per
dag
1
tablet
of
capsule
van
500
mg.
Magnesium
kun
je
het
best
innemen
in
de
vorm
van
malaat,
maar
glycinaat
en
citraat
werken
beiden
ook
goed.
Je
kun
de
dosis
opvoeren
naar
twee
maal
twee
tabletten
(twee
gram)
per
dag,
en
bij
extreme
stoelgangproblemen
zelfs
naar
acht
tabletten
per
dag.
Een
van
de
bekendste
bijwerkingen
van
magnesium
is
diarree,
in
dat
geval
dien
je
de
dagelijkse
dosis
te
verlagen.
Het
is
belangrijk
te
onthouden
dat
je
magnesium
nooit
voor
langere
tijd
mag
gebruiken
omdat
het
de
kalk/magnesium
verhouding
in
je
lichaam
in
disbalans
brengt.
Heb
je
het
idee
dat
magnesium
niet
bij
jou
werkt,
probeer
dan
Aloë
Vera
capsules.
De
anti‐oxidant
werking
van
Vitamine
E
Vitamine
E
heeft
een
anti‐oxiderende
werking
en
helpt
ervoor
te
zorgen
dat
omega‐3
vetzuren
niet
direct
oxideren
zodra
je
die
via
voeding
binnen
krijgt.
Maar
let
op,
de
ene
vitamine
E
is
de
andere
niet.
Vitamine
E
heeft
eigenlijk
betrekking
op
een
familie
van
minstens
acht
vetoplosbare
antioxidant
stoffen,
die
onderverdeeld
kunnen
worden
in
twee
moleculegroepen:
tocoferolen
(die
worden
gezien
als
de
“echte”
vitamine
E)
en
tocotrienolen.
Het
beste
kan
vitamine
E
van
de
bredere
familie
van
gemengde
natuurlijke
tocoferolen
en
tocotrienolen
worden
geconsumeerd
(ook
vaak
breed‐
spectrum
vitamine
E
genoemd)
om
de
maximale
voordelen
te
behalen.
Helaas
wordt
in
de
meeste
winkels
een
synthetische
vorm
van
vitamine
E
verkocht
die
nauwelijks
werkt
en
die
je
dus
beter
niet
kan
kopen.
Je
kunt
direct
zien
met
welke
soort
vitamine
E
je
te
maken
hebt
als
je
het
etiket
leest,
want
natuurlijke
vitamine
E
wordt
altijd
vermeld
als
het
“d”‐
type
(bv.
d‐alpha‐tocopherol,
d‐beta‐
tocopherol,
etc.),
synthetische
vitamine
E
wordt
altijd
vermeld
als
het
“dl”‐
type.
Je
lichaam
kan
eenvoudig
de
natuurlijke
en
synthetische
vitamines
van
elkaar
onderscheiden,
en
natuurlijke
vitamine
E
is
twee
tot
drie
keer
zo
bioactief
als
dezelfde
hoeveelheid
synthetische
vitamines.
Als
je
dagelijks
per
25
kilo
lichaamsgewicht
gemiddeld
een
pond
groenten
eet,
wat
bijvoorbeeld
het
geval
is
als
je
van
juicen
houdt,
dan
krijg
je
een
grote
verscheidenheid
aan
antioxidanten
uit
groenten
binnen
en
hoef
je
geen
vitamine
E
supplement
te
nemen.
Het
nut
van
vitamine
C
bij
stress
of
zware
sportbeoefening
Wanneer
je
aan
zware
sportbeoefening
doet
of
last
hebt
van
stress
dan
kan
het
verstandig
zijn
om
aanvullende
vitamine
C
supplementen
in
te
nemen.
Via
wetenschappelijk
onderzoek
is
namelijk
aangetoond
dat
na
fysieke
inspanning
het
stresshormoon
cortisol
minder
snel
stijgt
als
je
extra
vitamine
C
inneemt.
Vitamine
C
is
oplosbaar
in
water
dus
het
is
belangrijk
dat
je
bij
voorkeur
drie
76
maal
per
dag
een
vitamine
C
supplement
neemt.
Ben
je
overgevoelig
voor
vitamine
C
en
krijg
je
last
van
diarree,
verlaag
dan
de
dosering
een
beetje.
5.6. Goede
en
veilige
suikervervangers
Voor
een
optimale
gezondheid
is
het
essentieel
dat
je
de
inname
van
suikers
sterk
beperkt.
Met
geraffineerde
suikers
verzwak
je
je
immuunsysteem
en
wordt
schimmelvorming
bevorderd,
twee
zaken
die
bijdragen
aan
de
meest
dodelijke
ziekte
van
de
westerse
wereld:
kanker.
Met
een
verzwakt
immuunsysteem
saboteer
je
je
gezondheid
en
stimuleer
je
bijna
elke
ziekte
die
een
mens
kan
treffen.
Een
grote
suikerconsumptie
leidt
ook
tot
bijnieruitputting,
waarvan
de
meest
voorkomende
symptomen
mentale
en
emotionele
stress,
onbedwingbare
trek
in
suiker
en
zout,
humeurigheid
en
algehele
zwakte
zijn.
Alle
frisdranken
bevatten
ongeveer
acht
theelepels
suiker
per
glas
en
in
de
meeste
ontbijtgranen
is
suiker
het
belangrijkste
ingrediënt.
Wanneer
je
niet
zeker
weet
hoeveel
suiker
er
in
een
product
zit,
bekijk
dan
de
lijst
van
ingrediënten
om
te
zien
hoeveel
gram
koolhydraten
erin
zitten.
Tenzij
de
koolhydraten
afkomstig
zijn
van
groenten
is
het
zeer
waarschijnlijk
dat
het
hier
om
suikers
gaat
die
je
insulinewaarden
beïnvloeden.
Mensen
met
overgewicht
hebben
hun
hormoonhuishouding
getraind
om
zeer
agressief
op
zoetstoffen
te
reageren.
Zodra
ze
iets
zoets
in
hun
mond
stoppen
laat
hun
lichaam
onmiddellijk
insuline
vrijkomen.
Zelfs
wanneer
ze
geen
suikers
eten,
zoals
bij
kunstmatige
zoetstoffen
het
geval
is,
gaat
het
lichaam
toch
insuline
aanmaken.
Pavlov
heeft
dit
mechanisme
al
meer
dan
100
jaar
geleden
aangetoond
via
experimenten
met
honden
die
te
eten
kregen
als
hij
een
bel
liet
rinkelen.
Toen
hij
vervolgens
na
een
tijdje
de
bel
liet
rinkelen
maar
geen
eten
gaf
gingen
de
honden
toch
speeksel
produceren,
ondanks
dat
ze
geen
eten
konden
zien,
ruiken
of
proeven.
Hetzelfde
mechanisme
gebeurt
in
het
lichaam
als
je
kunstmatige
zoetstoffen
eet.
Als
gevolg
van
dit
Pavlov‐mechanisme
schiet
na
het
eten
van
kunstmatige
zoetstoffen
je
insulinewaarde
omhoog
en
krijg
je
enorm
veel
behoefte
aan
granen
en
suikers,
met
als
gevolg
dat
je
helemaal
niet
afvalt.
Geraffineerde
suikers
zorgen
echter
niet
alleen
voor
een
geestelijke
afhankelijkheid,
ze
zijn
ook
lichamelijke
zeer
verslavend.
Suikers
zijn
één
van
de
meest
verslavende
middelen,
zo
erg
zelfs
dat
ratten
in
een
experiment
de
voorkeur
gaven
aan
suiker
boven
cocaïne.
Onderzoekers
vermoeden
dat
de
zoetreceptoren
(twee
eiwitreceptoren
die
zich
op
je
tong
bevinden),
die
geëvolueerd
zijn
in
een
tijd
dat
onze
voeding
nauwelijks
suikers
bevatten,
zich
in
de
loop
der
eeuwen
nooit
hebben
aangepast
aan
het
suikerrijke
voedingspatroon
dat
de
meeste
mensen
in
de
westerse
wereld
tegenwoordig
hebben.
Door
de
abnormaal
hoge
stimulatie
van
deze
receptoren
als
gevolg
van
het
suikerrijke
voedingspatroon
worden
er
buitensporige
beloningssignalen
aan
je
hersenen
gegeven,
die
in
staat
zijn
de
normale
regulerende
werking
van
de
hersenen
te
dwarsbomen,
waardoor
je
aan
suiker
verslaafd
wordt.
77
Om
van
je
suikerverslaving
af
te
komen
zul
je
je
smaakpapillen
moeten
“heropvoeden”
en
de
cyclus
van
de
afhankelijkheid
doorbreken.
Om
dit
te
doen
dien
je
simpelweg
alle
zoetstoffen
een
paar
weken
te
vermijden,
inclusief
de
volgende
natuurlijke
zoetmakers:
• Ahornsiroop
• Bietenstroop
• Bruine
rijststroop
• Dadelsuiker
• Dextrose
• Fructose
• Fruitsap,
en
alle
voeding
die
daarmee
gezoet
is
• Honing
• Lactose
• Maïssuiker
• Maïssiroop
• Melasse
• Rietsuiker
• Sucrose
Welke
zoetstoffen
zijn
wel
gezond
voor
je?
Je
insulinewaarden
in
balans
houden
is
van
essentieel
belang
voor
een
goede
gezondheid,
en
dat
doe
je
het
beste
door
helemaal
geen
suikers
of
kunstmatige
zoetstoffen
te
gebruiken.
Het
beste
kun
je
daarom
bewerkte
voedingsmiddelen
zoveel
mogelijk
vermijden
en
in
plaats
daarvan
verse
biologische
groente,
fruit,
pseudogranen,
noten,
zaden
en
peulvruchten
eten.
Ook
bestaan
er
natuurlijke
alternatieve
zoetstoffen
die
in
de
natuurwinkel
te
koop
zijn,
zoals
stevia.
Dit
is
een
natuurlijk
kruid
afkomstig
uit
Zuid‐Amerika
dat
al
meer
dan
1500
jaar
door
de
inheemse
bevolking
wordt
gebruikt.
Stevia
is
volledig
suikervrij
en
een
paar
honderd
keer
zoeter
dan
suiker,
dus
je
hebt
er
niet
veel
van
nodig.
Onlangs
is
stevia
goedgekeurd
als
voedingsmiddel
in
de
Europese
Unie,
dus
waarschijnlijk
is
het
in
de
betere
natuurvoedingswinkel
in
jouw
buurt
verkrijgbaar.
Zodra
je
suiker
uit
je
voedingspatroon
geëlimineerd
hebt
zul
je
als
snel
merken
dat
je
eten
lekkerder
smaakt
dan
ooit.
En
terwijl
je
bezig
bent
die
andere
kant
van
je
smaakpapillen
te
ontdekken
kun
je
ook
van
de
mogelijkheid
gebruik
maken
om
eens
wat
nieuwe
kruiden
en
biologische
voeding
uit
te
proberen...
78
5.7. Lunch­
en
dinerrecepten
Havermout‐banaantorentjes
Dit
is
een
heel
gemakkelijk
lunchrecept
om
mee
te
nemen
naar
je
werk,
je
hebt
er
2
bakjes
voor
nodig:
vul
het
ene
bakje
met
de
zonnebloempitjes
en
de
vruchten
en
het
andere
bakje
met
het
banaanhavermoutmengsel.
Je
kunt
de
avond
van
tevoren
de
havermout
laten
wellen
in
een
laagje
water
in
de
koelkast,
‘s
ochtends
warm
je
dat
samen
met
de
banaan
in
2
minuutjes
op
en
je
lunch
is
klaar
om
mee
te
nemen.
Als
je
gaat
lunchen
voeg
je
de
2
bakjes
bij
elkaar
in
een
grote
kom
en
je
collega’s
zullen
watertandend
toekijken!
Benodigdheden
• 75
gram
(of
naar
behoefte)
havervlokken
• 1
banaan
• handje
zonnebloempitten
• vruchten:
pitloze
rode
druiven,
blauwe
bes,
gedroogde
of
verse
cranberry’s
Bereiding
1. leg
de
havervlokken
in
de
week
(dat
scheelt
kooktijd
op
het
moment
dat
je
ze
nodig
hebt)
2. prak
de
banaan
tot
een
papje
3. breng
de
havervlokken
in
een
laagje
water
aan
de
kook
en
meng
daarna
de
banaan
erdoor
4. doe
het
mengsel
in
een
kommetje,
strooi
de
zonnebloempitten
en
vruchten
erover
en
eet
smakelijk!
Tip:
je
kunt
er
ook
nog
wat
kaneel
of
vanillepoeder
overheen
strooien
Tip:
als
je
het
leuk
wil
presenteren
op
een
bord
kun
je
van
tevoren
het
banaan‐havermengsel
maken
en
in
kleine
bakjes
bewaren
in
de
koelkast,
het
wordt
dan
een
soort
puddinkje
die
je
zo
kunt
omdraaien
op
een
bord.
Versier
het
bord
met
gekleurde
vruchten
en
je
hebt
een
plaatje!
79
Zoete
banaan‐vanille
pannenkoeken
Dit
is
mijn
favoriete
ontbijtrecept
en
ook
nog
gemakkelijk
te
maken!
Je
kunt
het
tevens
eten
als
lunch
of
diner.
Benodigdheden
• 4
eiwitten
(vrije
uitloopeieren)
• 1
verse
banaan
(niet
rijp!)
• snufje
vanille‐extract
• kokossnippers
• eventueel
verse
aardbeien
Bereiding
1. split
de
eieren
en
doe
de
4
eiwitten
in
een
kommetje
2. prak
de
banaan
tot
een
papje
en
voeg
deze
toe
aan
de
eiwitten
3. voeg
het
snufje
vanille
toe
en
klop
dit
mengsel
kort
door
elkaar.
Maak
het
mengsel
niet
te
luchtig,
want
dan
blijft
het
aan
de
pan
plakken
4. verhit
kokosolie
in
de
pan;
zorg
dat
de
pan
goed
heet
is
en
giet
dan
het
mengsel
er
bij
in
5. zet
het
vuur
iets
lager
en
doe
een
deksel
op
de
pan
6. als
de
bovenkant
‘droog’
is
draai
je
de
pannenkoek
om
en
bak
je
de
andere
kant
nog
1
minuut
7. leg
de
pannenkoek
op
een
bord
en
strooi
er
wat
kokossnippers
over
en
eventueel
nog
wat
kleine
stukjes
aardbei
Smullen
maar!
Dit
zijn
voorbeeldrecepten
uit
Annemieke's
Keuken
afkomstig
van
Jessevandervelde.com.
Voor
meer
(andere)
recepten
van
Annemieke
kijk
op
www.annemiekeskeuken.nl
80
6. Introductie
tot
een
balans
in
onze
hormoonhuishouding
6.1. Wat
is
insuline
en
wat
heeft
het
voor
invloed
op
mijn
lichaam?
Waarschijnlijk
heb
je
wel
eens
gelezen
dat
overgewicht
kan
leiden
tot
diabetes
type‐2,
en
dat
koolhydraten,
suiker
en
insuline
een
centrale
rol
spelen
bij
deze
stofwisselingsziekte.
Toch
zijn
er
heel
veel
mensen
die
dit
feit
negeren
en
hun
lichaam
dagelijks
zwaar
op
de
proef
stellen
door
te
veel
bewerkte
koolhydraten
te
eten.
Ze
zijn
zo
verslaafd
aan
dit
soort
voeding
dat
ze
het
verband
met
diabetes
niet
onder
ogen
willen
zien.
Ze
denken
dat
het
een
ziekte
is
die
iedereen
kan
krijgen,
ongeacht
wat
je
eet.
Wat
is
insuline
en
hoe
werkt
het
Elke
keer
wanneer
je
koolhydraat‐
of
suikerrijke
voeding
eet
wordt
er
insuline
afgescheiden
door
de
alvleesklier.
Zodra
de
insuline
is
vrijgekomen
kan
de
suiker
van
het
bloed
naar
de
cellen
worden
geleid,
zodat
het
gebruikt
kan
worden
door
de
cellen
om
er
energie
uit
te
halen.
Bloedsuiker,
ook
wel
glucose
genoemd,
is
dus
de
brandstof
van
je
lichaam.
Met
een
gebalanceerde
bloedsuikerspiegel
ben
je
helder
van
geest
en
wordt
lichamelijke
inspanning
vergemakkelijkt.
Als
je
echter
teveel
granen
en
andere
koolhydraatrijke
voeding
eet
dan
kan
deze
balans
grondig
worden
verstoord,
met
name
bij
een
overconsumptie
van
sterk
bewerkte
koolhydraatrijke
voeding.
Al
deze
koolhydraten
worden
in
het
lichaam
omgezet
in
suiker,
waarop
de
alvleesklier
reageert
door
heel
veel
insuline
te
produceren.
Er
wordt
vervolgens
zoveel
suiker
naar
de
cellen
geleid
dat
de
bloedsuikerspiegel
te
laag
wordt.
Hierdoor
stort
je
energie
in...
en
je
krijgt
een
onbedwingbare
trek
in
zoetigheid!
Als
je
een
extreem
lage
bloedsuikerspiegel
hebt
voel
je
jezelf
erg
slap,
alsof
je
benen
het
opgeven
en
gevloerd
wordt.
Ook
kun
je
flauwvallen
en
in
extreme
situaties
loop
je
zelfs
het
risico
te
overlijden.
Problemen
met
insuline
en
een
te
lage
bloedsuikerspiegel
kunnen
naast
futloosheid
en
een
hongergevoel
vaak
leiden
tot
vermoeidheid,
humeurigheid,
irritaties,
depressies,
een
slecht
geheugen,
een
zwakke
coördinatie
en
duizeligheid.
De
gevolgen
van
een
te
hoge
insulineproductie
Er
is
een
sterk
verband
tussen
insulinegehalte
en
vetpercentage
in
het
lichaam.
Een
voortdurend
te
hoge
insulineproductie
leidt
ertoe
dat
de
stofwisseling
wordt
verstoord;
je
lichaam
heeft
moeite
om
vet
af
te
breken,
en
daardoor
neemt
je
gewicht
toe.
Ook
leidt
een
te
hoge
insulineproductie
tot
een
hoge
bloeddruk
en
een
verhoogde
activiteit
van
vrije
radicalen,
wat
de
veroudering
bevordert
en
het
risico
op
ziekten
sterk
vergroot.
Bij
een
langdurige
te
hoge
insulineproductie
kan
je
lichaam
zelfs
resistent
worden
voor
insuline,
wat
betekent
dat
je
lichaam
er
steeds
meer
van
nodig
heeft
voor
de
spijsvertering.
Dit
leidt
uiteindelijk
tot
diabetes
type‐2.
Het
is
bekend
dat
weefsels
zoals
spieren
en
vet
insulineresistent
kunnen
worden,
maar
men
heeft
recentelijk
ontdekt
dat
ook
de
hersenen
gevoelig
zijn
voor
insuline.
Onderzoeken
met
proefdieren
lieten
zien
dat
de
insulinereceptoren
in
de
hersenen
helpen
bij
het
reguleren
van
je
voedingsbehoefte
en
het
lichaamsgewicht.
Tevens
is
ontdekt
dat
een
verstoring
van
de
insuline
receptoren
in
de
hersenen
kan
leiden
tot
onvruchtbaarheid.
In
wetenschappelijke
onderzoeken
81
gepubliceerd
in
gerenommeerde
medische
tijdschriften
zoals
de
Journal
of
Metabolism
and
Endocrinology
en
de
Journal
of
Reproductive
Medicine
is
aangetoond
dat
insulineresistentie
en
het
voorstadium
van
diabetes
in
verband
gebracht
zijn
met
een
(vroegtijdig)
begin
van
de
overgang.
Daarnaast
toonden
de
proefdieren
in
de
eerdergenoemde
onderzoeken
verhoogde
leptine
waarden.
Met
veronderstelt
dat
het
“obesitas
hormoon”
leptine
het
lichaamsvet
reguleert,
mogelijk
door
het
verzadigingsgevoel
te
beïnvloeden.
Een
van
de
onderzoekers
van
deze
studie
vermoedt
dat
er
een
verband
is
tussen
insuline‐
en
leptine
resistentie
en
dat
deze
twee
hormonen
een
wisselwerking
hebben
bij
het
ontstaan
van
obesitas
en
diabetes.
Hoe
houd
je
de
insulinewaarden
in
balans
De
basis
voor
een
goede
bescherming
tegen
een
overdaad
aan
insuline
is
een
gebalanceerde
hormoonhuishouding.
Een
gezond
voedingspatroon
is
daarbij
van
essentieel
belang,
dat
vooral
moet
bestaan
uit
natuurlijke
voeding
in
plaats
van
sterk
bewerkte
voedingsmiddelen.
Bovendien
mag
een
maaltijd
nooit
alleen
uit
koolhydraten
bestaan,
deze
moeten
altijd
worden
gegeten
in
combinatie
met
eiwitrijke
voeding.
Een
gouden
regel
is
dat
het
gewicht
in
koolhydraten,
in
welke
vorm
dan
ook,
het
gewicht
in
eiwitten
in
een
maaltijd
nooit
mag
overstijgen.
Een
reep
chocola
met
noten
is
dus
veel
gezonder
dan
een
reep
pure
chocola,
en
een
koekje
is
veel
beter
te
verteren
als
je
tevens
een
kippenboutje
eet.
Dit
lijkt
niet
logisch,
maar
de
kippenpoot
zorgt
ervoor
dat
de
insulineproductie
wordt
vertraagd
en
zo
binnen
de
normale
waarden
blijft.
Het
beste
is
natuurlijk
als
je
helemaal
geen
koekjes
of
chocola
eet.
Natuurlijke
biologische
voeding,
en
dan
bij
voorkeur
rauw
gegeten,
is
veel
gezonder
omdat
deze
nooit
extreme
insulinereacties
veroorzaken.
Ook
wordt
de
insuline‐afgifte
getemperd
als
je
na
elke
maaltijd
minimaal
vijf
minuten
een
gemiddelde
inspanning
doet.
Een
wandeling
na
de
maaltijd
is
dus
heel
gezond!
6.2. Wat
is
cortisol
en
wat
doet
het
in
ons
lichaam?
Door
een
ongezond
voedingspatroon,
stress
en
milieuvervuiling
hebben
steeds
meer
mensen
al
op
jongere
leeftijd
te
maken
met
een
hormonale
disbalans,
soms
zelfs
al
voordat
ze
de
dertig
zijn
gepasseerd.
Ze
zijn
futloos,
worden
dikker,
kunnen
niet
helder
denken,
zijn
depressief
en
lijden
aan
slapeloosheid
als
gevolg
van
niet‐onderkende
hormonale
problemen.
Elk
type
hormoon
in
het
lichaam
is
verantwoordelijk
voor
een
aantal
essentiële
biologische
processen
in
het
lichaam.
Je
bent
zo
gezond
als
je
zwakste
hormoon,
want
voor
een
gezonde
hormoonhuishouding
dient
elk
type
hormoon
zo
optimaal
mogelijk
te
functioneren.
Wanneer
één
hormoon
niet
goed
werkt
raakt
de
hormoonhuishouding
verstoord
waardoor
de
andere
hormonen
ook
uit
balans
raken,
en
dit
leidt
tot
een
neerwaartse
spiraal
van
alle
processen
in
het
lichaam.
Een
laag
gehalte
van
oestrogeen,
progesteron
of
testosteron
leidt
tot
een
verstoorde
schildklierfunctie
en
een
onregelmatige
productie
van
insuline
en
cortisol.
De
reguliere
medici
behandelen
deze
symptomen
meestal
door
medicijnen
voor
te
schrijven
die
ervoor
zorgen
dat
het
lichaam
nog
meer
chemische
stoffen
binnen
krijgt
zonder
dat
het
probleem
dat
ten
grondslag
ligt
aan
al
deze
symptomen
wordt
opgelost.
82
Waarom
cortisol
het
“stresshormoon”
wordt
genoemd
Iedereen
kent
waarschijnlijk
wel
een
paar
mensen
met
een
hoog
cortisolgehalte;
het
zijn
de
mensen
die
rondrennen
als
gekken
om
te
presteren.
De
zakenvrouw,
directeur
en
werkende
moeder
met
hun
overvolle
agenda’s
zijn
stereotypen
van
mensen
met
een
hoog
cortisolniveau.
Ons
lichaam
produceert
cortisol
als
reactie
op
lichamelijke
of
geestelijke
stress.
Het
is
een
overlevingsmechanisme
van
het
lichaam,
want
door
het
vrijkomen
van
een
grote
lading
cortisol
ben
je
beter
in
staat
om
te
vluchten
of
te
vechten.
Cortisol
zorgt
ervoor
dat
we
alert
zijn
en
de
snelheid,
coördinatie,
kracht
en
moed
hebben
om
ons
uit
gevaarlijke
situaties
te
bevrijden.
Door
cortisol
kan
een
moeder
een
auto
omhoog
tillen
om
haar
kind
te
redden
en
kan
iemand
wegrennen
van
een
belager.
Cortisol
is
een
steroïde
hormoon
dat
wordt
aangemaakt
door
de
bijnieren.
Het
reguleert
behalve
de
bloeddruk
en
de
hartfunctie
ook
het
gebruik
van
eiwitten,
koolhydraten
en
vetten
door
het
lichaam.
Wanneer
er
cortisol
wordt
afgescheiden
worden
er
spiereiwitten
afgebroken,
wat
leidt
tot
het
vrijkomen
van
aminozuren
in
de
bloedbaan.
Deze
aminozuren
worden
door
de
lever
gebruikt
om
glucose
om
te
zetten
in
energie.
Cortisol
zorgt
er
dus
voor
dat
er
energie
kan
worden
gemaakt
van
vetcellen,
die
vervolgens
door
de
spieren
worden
gebruikt.
Het
is
een
waardevol
mechanisme
dat
helpt
bij
overleven
en
ervoor
zorgt
dat
de
hersenen
en
het
lichaam
genoeg
energiebronnen
hebben
voor
hun
afweer.
Chronische
stress
leidt
tot
onder
meer
gewichtstoename
en
huiduitslag
Als
het
lichaam
veel
cortisol
produceert
kan
dit
leiden
tot
slapeloosheid.
Als
je
onvoldoende
nachtrust
krijgt
kan
de
hormoonhuishouding
uit
balans
raken,
wat
weer
tot
allerlei
degeneratieve
ziekten
kan
leiden.
Symptomen
van
een
hoge
cortisolproductie
in
het
lichaam
zijn
wolfszweer,
osteoporose,
fibromyalgie,
onbedwingbare
trek
in
suiker
of
zout,
spijsverteringsproblemen,
allergieën,
gevoel
van
stress,
verwarring,
huidproblemen,
ademhalingsproblemen,
concentratieproblemen
en
geen
zin
in
seks.
Mensen
die
langdurig
chronische
stress
hebben
lopen
het
risico
dat
de
bijnieren
uitgeput
raken
van
de
hoge
cortisolproductie.
Dit
heeft
tot
gevolg
dat
de
bijnieren
niet
meer
(goed)
kunnen
functioneren
en
helemaal
geen
cortisol
meer
kunnen
produceren.
Ernstige
bijnieruitputting
kan
zelfs
de
dood
tot
gevolg
hebben.
Als
cortisol
zijn
werk
goed
doet,
voel
je
jezelf
lekker,
raak
je
niet
van
slag
door
stress
en
slaap
je
goed.
Echter,
als
je
cortisolgehalte
te
laag
is
door
bijnieruitputting
word
je
humeurig,
krijg
je
last
van
angsten
en
raak
je
gestresst
van
situaties
die
je
normaal
gesproken
zou
negeren.
Niet
kunnen
kiezen
tussen
confrontatie
en
vluchten
en
niet
helder
kunnen
denken
in
een
stressvolle
situatie
zijn
tekenen
van
een
te
laag
cortisolgehalte.
Andere
typische
symptomen
van
uitgeputte
bijnieren
zijn
haaruitval,
huiduitslag
en
acne,
en
ook
83
gewichtstoename
is
een
gevolg
van
een
laag
cortisolgehalte.
Mensen
die
last
hebben
van
bijnieruitputting
hebben
de
neiging
om
veel
te
veel
te
eten
om
op
die
manier
dalende
energieniveaus
te
compenseren.
Zij
hebben
vaak
enorme
trek
in
calorierijke
bewerkte
voedingsmiddelen
omdat
die
snel
energie
geven.
Helaas
wordt
deze
snelle
‘energieboost’
snel
gevolgd
door
een
nog
grotere
energiedip.
Hoe
je
het
cortisolgehalte
in
balans
houdt
Met
het
toenemen
van
de
leeftijd
neemt
het
cortisolgehalte
af,
waardoor
ouderen
gevoeliger
zijn
voor
bijnieruitputting.
Het
dus
van
belang
dat
je
leert
om
effectief
met
stress
om
te
gaan,
zodat
je
altijd
voldoende
cortisol
over
hebt
in
situaties
wanneer
je
het
echt
nodig
hebt.
Mensen
die
gedurende
langere
periode
niet
goed
met
stress
kunnen
omgaan
lopen
een
verhoogd
risico
op
een
hartaanval,
hersenbloeding
en
kanker.
Ook
voldoende
nachtrust
is
essentieel
voor
een
gezond
cortisolgehalte,
want
de
afscheiding
van
cortisol
wordt
gestimuleerd
door
de
aanwezigheid
van
slechts
de
kleinste
hoeveelheid
licht.
Dit
is
waarom
het
zo
belangrijk
is
om
te
slapen
in
een
kamer
die
helemaal
verduisterd
is,
zelfs
zonder
een
wekkerradio
waarvan
de
cijfers
opgloeien
in
de
duisternis.
Wetenschappers
hebben
een
onderzoek
gedaan
met
honderden
proefpersonen
die
in
een
pikdonkere
kamer
moesten
slapen
met
een
lichtbron
zo
groot
als
een
speldenknop.
Zij
kwamen
tot
de
conclusie
dat
ook
met
deze
minimale
hoeveelheid
licht
het
cortisolgehalte
toe
nam
bij
alle
deelnemers.
Tenslotte
is
het
belangrijk
dat
je
een
gezond
voedingspatroon
hebt
en
voldoende
beweegt
om
je
hormonen
in
balans
te
houden.
Als
je
veel
onbewerkte,
natuurlijke
en
bij
voorkeur
biologische
rauwe
voeding
eet
krijg
je
een
grote
variatie
aan
vitamines
en
mineralen
binnen
die
allemaal
bijdragen
aan
een
uitgebalanceerde
hormoonhuishouding.
Op
deze
manier
blijf
je
stress
en
je
stresshormoon
cortisol
op
een
natuurlijke
en
gezonde
manier
de
baas.
6.3. Hoe
je
met
lichaamsbeweging
je
leptine
en
insulinegevoeligheid
beïnvloedt
Een
gezond
voedingspatroon
dat
voornamelijk
bestaat
uit
natuurlijke
voeding
is
van
cruciaal
belang
voor
het
in
balans
houden
van
je
insuline‐
en
cortisolgehalte.
Maar
naast
onze
voeding
heeft
ook
onze
levensstijl
een
belangrijke
effect
op
ons
hormoonstelsel.
Met
name
leptine
en
insuline
zijn
twee
krachtige
hormonen
die
de
stofwisseling
in
ons
hele
lichaam
in
hoge
mate
bepalen.
Het
is
wetenschappelijk
aangetoond
dat
lichaamsbeweging
zowel
de
leptine‐
als
insulinegevoeligheid
in
het
lichaam
verhoogt,
wat
belangrijk
is
voor
het
behoud
van
een
gezonde
homeostase
en
een
natuurlijke
energieregulering.
Wat
zijn
leptin
en
insuline
Leptine
en
insuline
spelen
beiden
een
essentiële
rol
bij
een
gezond
gewicht.
Vooral
leptine
wordt
door
het
lichaam
gebruikt
om
het
energiegebruik
via
de
stofwisseling
en
het
hongergevoel
te
reguleren
en
geeft
signalen
aan
de
hersenen
om
vet
op
te
slaan
of
te
verbranden.
Als
je
regelmatig
84
aan
vasten
doet
of
te
weinig
calorieën
eet
kan
de
gevoeligheid
voor
leptine
worden
aangetast,
wat
leidt
tot
een
versterkt
hongergevoel,
onbedwingbare
trek
en
een
gebrek
aan
energie.
Naast
leptine
is
ook
insuline
een
hormoon
dat
reguleert
hoe
vet
wordt
gebruikt
of
opgeslagen
in
het
lichaam.
Wanneer
je
lichaam
gevoelig
is
voor
de
activiteiten
van
deze
hormonen
is
er
sprake
van
een
natuurlijke
homeostase
en
wordt
het
gewicht
op
een
gezonde
wijze
onder
controle
gehouden.
Echter,
cellen
in
het
menselijk
lichaam
kunnen
resistent
worden
voor
leptine
en
insuline.
Als
dit
gebeurt
heeft
het
lichaam
een
steeds
grotere
hoeveelheid
van
deze
hormonen
nodig
om
de
juiste
signalen
te
ontvangen.
Dit
leidt
vaak
tot
een
verstoorde
eetlust,
weinig
energie
en
een
ongewenste
toename
van
lichaamsvet.
Op
de
langere
duur
kan
het
ook
leiden
tot
een
verhoogd
risico
op
stofwisselingsaandoeningen
zoals
diabetes
en
hartziekten.
Met
beweging
verhoog
je
de
leptine‐
en
insulinegevoeligheid
Vooral
de
laatste
jaren
hebben
veel
onderzoeken
laten
zien
dat
lichaamsbeweging
veel
meer
oplevert
dan
alleen
maar
calorieverbranding.
Lichaamsbeweging
heeft
namelijk
een
krachtige
invloed
op
onze
neurotransmitters
en
een
positief
effect
op
de
leptine‐
en
insulinegevoeligheid.
Een
onderzoek
aan
de
Universiteit
van
Florida
in
Amerika
heeft
aangetoond
dat
regelmatig
bewegen
ervoor
zorgt
dat
leptine
goed
werkt
en
daarmee
helpt
bij
gewichtsverlies.
Het
soort
beweging
dat
je
kiest
bepaalt
daarbij
hoe
je
lichaam
reageert;
veel
experts
geloven
dat
met
name
intervaltraining,
zoals
bijvoorbeeld
de
Kettlebell
Workout,
een
sterke
impact
heeft
op
de
regulering
van
hormonen
zoals
leptine
en
insuline.
Korte
uitbarstingen
van
krachttraining
afgewisseld
met
gematigde
workouts
lijken
ook
een
positieve
invloed
te
hebben
op
de
lange
termijn.
Kleine
onderzoeken
lieten
tevens
zien
dat
dit
type
lichaamsbeweging
mogelijk
het
meest
effectief
is
voor
zowel
vetverlies
als
spiergroei.
Door
eenvoudigweg
te
starten
met
wat
Kettlebell
Workout
oefeningen
zorg
je
er
al
voor
dat
je
insuline
en
leptine
in
optimale
conditie
komen.
Zodra
deze
hormonen
efficiënter
beginnen
te
werken
worden
energie
en
hongergevoel
beter
gereguleerd,
waardoor
ze
een
grote
bijdrage
leveren
aan
een
goede
gezondheid
en
je
helpen
je
gewicht
onder
controle
te
krijgen.
Voor
het
in
balans
brengen
van
je
hormoonhuishouding
hebben
we
vervolg
programma's
ontwikkeld.
Kijk
op
www.superverbrander.nl
voor
meer
informatie
over
De
Superverbrander
Methode,
het
programma
waarmee
je
jouw
persoonlijke
hormonale
disbalans(en)
kunt
identificeren
en
de
juiste,
specifieke
stappen
leert
om
je
hormonen
op
de
enige
juiste,
blijvende
manier
weer
in
balans
te
brengen.
Zodat
je
snel
overtollig,
plaatselijk
lichaamsvet
zult
verliezen.
85
6.4. Recepten
voor
de
lekkere
trek
Plaatkoek
Een
gezond
feestrecept
om
bij
de
thee
te
eten.
Benodigdheden
(voor
een
cakeblikvorm)
• 50
gram
boekweitmeel
en
50
gram
amandelmeel
• 35
gram
biologische
honing
• 25
gram
havervlokken
en
25
gram
havermout
• 15
gram
gesmolten
kokosolie
en
25
gram
biologische
roomboter
• 2
flinke
el
kaneel
• 3
groene
appels
• 1
flinke
hand
rozijntjes
Bereiding
1. Verwarm
de
oven
voor
op
180
graden
2. Meng
in
een
kom
de
meel,
honing,
1
flinke
el
kaneel,
de
havervlokken
en
havermout
samen
met
de
boter
en
kokosolie
3. Bedek
de
bodem
van
het
cakeblik
met
een
strook
bakpapier
en
druk
hier
het
mengsel
op
plat
4. Rasp
de
appels
en
meng
het
met
de
rozijnen
en
nog
een
flinke
el
kaneel.
Spreid
dit
mengsel
bovenop
de
bodem
5. Zet
het
blik
een
half
uur
in
de
oven
en
laat
het
vervolgens
goed
afkoelen
en
harden
voordat
je
hem
eruit
haalt
Tip:
je
kunt
het
zo
lekker
maken
als
je
zelf
wil:
je
zou
er
bijvoorbeeld
nog
citroensap,
cranberry’s,
kokossnippers
en
walnootjes
enz.
aan
kunnen
toevoegen
86
Gezonde
chocoladetaartjes
Dit
recept
is
voor
een
heerlijk
verwenmomentje
en
goed
voor
2
taartjes.
Benodigdheden
voor
de
bodem
• 125
ml
ontpitte
dadels
• 100
ml
ongebrande,
ongezouten
pecannoten
(of
cashews)
• 60
ml
kokossnippers
Benodigdheden
voor
de
vulling
• 1
avocado
• 100
ml
kokosmelk
• 1
1/2
el
rauwe
honing
• 125
ml
rauwe
cacaopoeder
• 2
el
kokosolie
• 1/2
el
vanille
• snufje
zout
Bereiding
1. Verwarm
de
oven
voor
op
185
graden
2. Maal
de
dadels,
noten
en
kokossnippers
fijn
in
een
keukenmachine
en
voeg
daar
aan
het
einde
nog
een
beetje
water
aan
toe
om
het
iets
plakkerig
te
maken
(niet
teveel)
3. Druk
het
bodemmengsel
in
kleine
ovenschaaltjes
(ongeveer
een
0,75
centimeter
hoog)
4. Zet
de
bakjes
8
minuten
in
de
oven
en
laat
ze
daarna
afkoelen
5. Maak
ondertussen
de
vulling:
mix
de
melk,
honing
en
avocado
in
een
blender
tot
een
romige
massa
6. Voeg
daar
vervolgens
de
cacao,
kokosolie,
vanille
en
zout
aan
toe
7. Schep
het
mengsel
boven
op
de
afgekoelde
bodem
8. Zet
het
geheel
een
half
uurtje
tot
3
kwartier
in
de
koelkast
om
op
te
stijven
9. Je
kunt
ze
vervolgens
versieren
met
kokossnippers
Geniet!
Tip:
Je
kunt
er
ook
een
grote
taart
van
maken,
dan
moet
je
de
inhoud
aanpassen
aan
het
aantal
personen.
Dit
zijn
voorbeeldrecepten
uit
Annemieke's
Keuken
afkomstig
van
Jessevandervelde.com.
Voor
meer
(andere)
recepten
van
Annemieke
kijk
op
www.annemiekeskeuken.nl
87
7. Voeding
is
meer
dan
alleen
een
brandstof
7.1. Voeding
voor
je
Huid:
Verzorg
je
huid
met
de
juiste
voedingsstoffen
Je
huid
is
een
uiterlijke
indicator
van
je
innerlijke
gezondheid.
Als
je
huidproblemen
hebt
zijn
dit
vaak
reacties
op
een
disbalans
van
mineralen,
vergiftigingen,
oxidatieve
stress
of
ontstekingsprocessen
in
je
lichaam.
Het
gebruik
van
allerlei
revitaliserende
huidcrèmes
en
lotions
heeft
in
zulke
gevallen
geen
zin,
omdat
het
de
tekorten
aan
bepaalde
voedingsstoffen
die
je
lichaam
heeft
niet
oplost.
Als
je
de
juiste
voeding
eet
en
ongezonde
voeding
vermijdt
kun
je
op
een
hele
eenvoudige
manier
een
mooie
gezonde
huid
krijgen
en
veel
geld
besparen
op
dure
cosmetica
en
huidproducten.
De
organen
in
het
lichaam
die
helpen
je
huid
gezond
te
houden
Voor
een
gave,
gezonde
huid
is
het
belangrijk
ervoor
te
zorgen
dat
je
lichaam
zo
min
mogelijk
schadelijke
stoffen
binnen
krijgt,
dus
het
eten
van
gezonde
voeding
is
essentieel.
De
organen
die
je
lichaam
reinigen
en
daarmee
helpen
je
huid
gezond
te
houden
zijn
je
lever,
nieren,
bijnieren,
schildklier
en
de
darmen.
Een
gezonde
gave
huid
is
meestal
een
teken
dat
je
lichaam
van
binnen
schoon
is.
De
lever
en
nieren
zorgen
er
continu
voor
dat
schadelijke
stoffen
uit
je
lichaam
worden
gefilterd.
Als
je
een
ongezond
voedingspatroon
hebt
kunnen
deze
twee
organen
makkelijk
overbelast
worden,
wat
leidt
tot
huiduitslag
en
andere
huidproblemen.
Je
bijnieren
maken
veel
essentiële
hormonen
aan,
zoals
pregnenolon,
DHEA,
oestrogeen,
progesteron
en
testosteron.
Een
hormonale
disbalans
is
een
van
de
oorzaken
van
problematische
huidaandoeningen,
dus
een
goede
bijnierfunctie
is
belangrijk.
Een
gezonde
schildklier
maakt
ook
hormonen
aan
en
werkt
nauw
samen
met
de
bijnieren
om
je
lichaam
van
energie
te
voorzien.
Een
droge,
schilferige,
niet‐elastische
huid
kan
wijzen
op
een
niet
goed
werkende
schildklier.
Je
darmen
voorzien
al
je
organen
van
voedingsstoffen
en
verwijderen
afvalstoffen
uit
je
lichaam.
Waneer
bepaalde
afvalstoffen
door
je
darmen
niet
uitgescheiden
kunnen
worden
wordt
je
huid
dik,
vet
en
onzuiver.
88
De
stoffen
uit
je
dagelijkse
voeding
die
je
nodig
hebt
om
je
huid
in
balans
te
houden.
Om
ervoor
te
zorgen
dat
je
lichaam
zichzelf
efficiënt
en
op
een
natuurlijke
manier
reinigt
en
tevens
voorzien
wordt
van
alle
voedingsstoffen
die
je
lichaam
nodig
heeft
is
het
belangrijk
om
een
gezond
voedingspatroon
te
hebben
vol
biobeschikbare
biologische
voeding
die
past
bij
jouw
persoonlijke
lichaamsbehoeften.
Echter,
er
zijn
bepaalde
soorten
voeding
die
specifiek
bijdragen
aan
een
mooie,
zuivere,
gezonde
huid,
omdat
ze
veel
stoffen
bevatten
die
helpen
je
huid
gezond
te
houden.
Deze
zijn:
• Water:
houdt
je
lichaam
én
je
huid
voldoende
gehydrateerd.
De
huid
verliest
elke
dag
tot
wel
een
paar
liter
water
dus
genoeg
water
drinken
is
belangrijk.
• Eiwit:
een
belangrijke
bouwstof
die
helpt
bij
de
groei
en
herstel
van
de
cellen
in
het
lichaam.
• Oliën
en
vetten:
deze
vormen
in
onverzadigde
vorm
een
beschermend
laagje
op
de
huid
om
vochtverlies
tegen
te
gaan,
en
maken
tevens
de
huid
zacht
en
soepel.
Maar
liefst
25%
van
de
huid
bestaat
uit
deze
vetten.
• Vitamines:
helpen
tegen
huidveroudering
en
beschermen
de
huid.
Vitamine
A
wordt
door
het
lichaam
gebruikt
om
retinoides
te
maken,
die
bijdragen
aan
de
regulering
van
keratinevorming
in
de
huidcellen.
Vitamine
C
vermindert
de
symptomen
van
een
ouder
wordende
huid,
helpt
bij
de
vorming
van
collageen
en
is
een
goede
antioxidant.
Tocoferol,
de
vetoplosbare
vitamine
E,
biedt
in
combinatie
met
bepaalde
antioxidanten
bescherming
tegen
vrije
radicalen.
• Carotenoïden:
gele
en
rode
natuurlijke
kleurstoffen,
waaronder
β‐caroteen,
luteïne
en
lycopeen,
die
een
beschermend
effect
op
de
huid
hebben
doordat
ze
licht
kunnen
absorberen.
• Polyfenolen:
beschermen
tegen
beschadiging
door
UV‐straling,
helpen
bij
de
vermindering
van
schade
aan
DNA
en
dragen
zelfs
bij
aan
de
reparatie
van
beschadigd
DNA.
• Mineralen:
helpen
de
huid
op
allerlei
manieren
gezond
te
houden.
IJzer
speelt
een
belangrijke
rol
in
de
groei,
het
behoud
en
de
normale
fysiologie
van
de
huid.
Zink,
calcium,
fosfor
en
magnesium
dragen
bij
aan
de
antioxidantcapaciteit
van
de
huid
en
zink
draagt
ook
bij
aan
de
synthese
van
collageen.
5
voedingstips
voor
een
sterke,
gezonde,
gave
en
elastische
huid
Wil
je
zoveel
mogelijk
stoffen
binnen
krijgen
die
je
huid
zacht,
gezond
en
soepel
houden,
zorg
dan
dat
onderstaande
voeding
een
belangrijk
deel
uitmaakt
van
je
voedingspatroon.
1.
Omega‐3
rijke
voeding
Als
je
iemand
de
hand
schudt
en
een
ruwe,
droge
huid
voelt
kun
je
er
bijna
zeker
van
zijn
dat
diegene
een
tekort
heeft
aan
omega‐3
vetzuren.
Deze
meervoudig
onverzadigde
vetzuren
zijn
essentieel
voor
een
goede
huidverzorging.
Ze
helpen
je
celmembranen
gezond
te
houden
door
ze
te
beschermen
tegen
schadelijke
stoffen,
ze
laten
gezonde
voedingsstoffen
door
en
voeren
afvalstoffen
af.
Omega‐3
helpt
ook
bij
de
vermindering
van
de
lichaamseigen
productie
van
infecterende
stoffen
die
de
huid
kunnen
aantasten.
Alhoewel
vis
en
schaaldieren
vol
omega‐3
vetzuren
zitten
bevatten
deze
als
gevolg
van
milieuvervuiling
ook
veel
schadelijke
stoffen,
dus
veel
vis
eten
doet
je
doorgaans
meer
kwaad
dan
goed.
Een
van
de
meest
gezonde
en
pure
alternatieve
bronnen
van
omega‐3
is
Krill
Oil,
dat
bovendien
een
veel
hogere
biobeschikbaarheid
heeft
dan
vis,
en
rijk
is
aan
antioxidanten
89
waardoor
het
niet
ranzig
kan
worden
zoals
visolie.
Ook
rauwe
en
pure
plantaardige
vetten
en
oliën
zoals
kokosnootolie,
walnoten
en
lijnzaad
dragen
bij
aan
een
gezonde
huid
.
2.
Rauwe
groente
en
juicing
Het
eten
van
groente
is
uitermate
belangrijk
voor
een
gezonde,
mooie
huid.
Groentes
zitten
vol
water
en
belangrijke
voedingsstoffen
zoals
mineralen
en
polyfenolen,
en
helpen
bij
een
optimale
werking
van
het
natuurlijke
reinigingssysteem
van
je
lichaam.
Groene
bladgroentes
zoals
boerenkool,
spinazie,
paardenbloembladeren
en
broccoli
ondersteunen
bijvoorbeeld
een
gezonde
leverfunctie.
Groentes
die
veel
carotenoïden
bevatten,
waaronder
wortels,
bietjes
en
rode
en
gele
paprika’s,
zorgen
er
tevens
voor
dat
je
huid
een
gezonde
kleur
krijgt.
Onderzoeken
hebben
aangetoond
dat
je
huid
er
door
deze
natuurlijke
pigmenten
gezonder
uitziet
dan
wanneer
je
huid
is
gebruind
door
de
zon.
Een
makkelijke
manier
om
te
zorgen
dat
je
elke
dag
voldoende
verse
groente
binnenkrijgt
is
door
middel
van
juicen.
3.
Antioxidantrijke
voeding
Bosbessen
staan
erom
bekend
dat
ze
zeer
rijk
zijn
aan
antioxidanten
en
polyfenolen.
De
plantaardige
antioxidanten
en
fytochemicaliën
in
bosbessen
neutraliseren
vrije
radicalen
die
het
DNA
aantasten,
verminderen
de
schade
aan
cellen
en
zijn
ontstekingsremmend.
Wanneer
huidcellen
goed
worden
beschermd
tegen
schade
en
aantasting
blijft
de
huid
langer
jong.
Bosbessen
zijn
bovendien
een
rijke
bron
van
ijzer,
vitamine
C,
mangaan,
vitamine
E
en
riboflavine.
Ook
groene
thee,
wortels
en
kurkuma
(koenjit)
zitten
vol
antioxidanten.
Kurkuma
is
met
name
een
zeer
krachtige
antioxidant
en
helpt
niet
alleen
bij
de
reiniging
en
voeding
van
de
huid
zodat
deze
elastisch
blijft,
maar
zorgt
ook
dat
de
natuurlijke
fysiologie
van
de
huid
in
balans
blijft
zodat
gevaarlijke
bacteriën
niet
via
onze
huid
ons
lichaam
binnen
kunnen
komen.
4.
Gefermenteerde
voeding
Gefermenteerde
voedingsmiddelen,
zoals
yoghurt,
tempé
en
zuurkool
ondersteunen
de
groei
van
vriendelijke
bacteriën
in
de
darmen
en
dragen
bij
tot
een
goede
spijsvertering,
waardoor
het
immuunsysteem
wordt
versterkt.
Daarnaast
versterkt
gefermenteerde
voeding
de
werking
van
omega‐3
vetzuren
en
spijsverteringsenzymen
in
je
lichaam,
en
dragen
zo
hun
steentje
bij
om
de
huid
sterk
en
gezond
maken
.
5.
Water
Je
lichaam
heeft
de
hele
dag
door
water
nodig,
zodat
je
organen,
weefsels
en
cellen,
en
dus
ook
je
huid
altijd
voldoende
gehydrateerd
zijn.
Bij
een
gezonde
vochtbalans
kunnen
afvalstoffen
bovendien
efficiënt
worden
afgevoerd,
zowel
via
het
transpireren
van
de
huid
als
via
de
urine.
Drink
dagelijks
minimaal
zo’n
twee
liter
puur
en
schoon
water,
bijvoorkeur
natuurlijk
bronwater.
Cafeïnerijke
en
alcoholische
dranken
zoals
koffie,
thee
en
bier
drogen
het
lichaam
uit
en
tellen
dus
niet
mee.
90
Voedingsmiddelen
die
ongezond
zijn
voor
je
huid
Om
je
huid
gezond
te
houden
is
het
niet
alleen
belangrijk
veel
voeding
te
eten
die
een
heilzame
werking
heeft
voor
je
huid,
het
is
daarnaast
van
cruciaal
belang
dat
je
voedingsmiddelen
vermijdt
die
je
huid
aantasten.
Eet
daarom
zo
min
mogelijk
of
liefst
helemaal
geen
bewerkte
voedingsmiddelen,
granen
en
fructoserijke
suikers,
want
deze
leiden
allemaal
tot
insuline‐
en
leptineresistentie,
die
op
hun
beurt
de
huidveroudering
versnellen
(afgezien
van
allerlei
andere
schadelijke
gevolgen
die
ze
hebben
voor
je
gezondheid).
Ook
het
eten
van
verzadigde
vetten,
transvetten
en
melkproducten
is
niet
goed
voor
je
huid
omdat
als
gevolg
hiervan
oliën
en
bacteriën
onder
de
huid
worden
vastgehouden
die
acné
en
andere
huidkwalen
tot
gevolg
kunnen
hebben.
Als
een
gezonde
huid
belangrijk
voor
je
is,
dan
vormt
een
gezonde
levensstijl
de
beste
basis:
beweeg
regelmatig,
zorg
voor
voldoende
nachtrust
en
eet
gezond.
Uiteindelijk
is
de
conditie
je
huid
een
weerspiegeling
van
je
algehele
gezondheid!
En
daar
is
geen
enkele
crème
of
lotion
tegen
opgewassen...
7.2. Voeding
voor
meer
Energie:
Vitamine
B12,
een
belangrijke
energieleverancier
Een
van
de
meest
essentiële
vitamines
voor
je
lichaam
is
vitamine
B12.
Deze
vitamine
is
betrokken
bij
de
stofwisseling
van
elke
cel
in
ons
lichaam
en
vervult
een
cruciale
functie
bij
processen
zoals
DNA
synthese
en
energieproductie.
B12
beschermt
bovendien
onze
hersencellen
en
beïnvloedt
onze
geestelijke
gesteldheid.
Omdat
B12
een
belangrijke
rol
speelt
in
het
omzetten
van
koolhydraten,
eiwitten
en
vetten
in
energie
is
het
noodzakelijk
dat
we
voldoende
B12
in
ons
lichaam
hebben
zodat
we
energie
kunnen
halen
uit
onze
voeding.
De
symptomen
van
een
tekort
aan
vitamine
B12
zijn
onder
andere
depressie,
chronische
vermoeidheid,
slaaptekort
en
een
gebrek
aan
concentratie.
Onze
gezondheid
lijdt
als
we
een
tekort
aan
vitamine
B12
hebben,
en
we
voelen
ons
futloos.
Veel
mensen
hebben
zonder
dat
zij
dat
weten
een
te
laag
vitamine
B12
gehalte
en
dit
vitaminetekort
is
daarmee
een
verborgen
epidemie
van
de
westerse
wereld.
Wat
doet
vitamine
B12
in
je
lichaam
en
wat
zijn
de
gevaren
van
een
tekort
Vergeleken
met
andere
vitamines
is
vitamine
B12
een
veel
grotere
molecuul
en
heeft
Intrinsieke
Factor,
een
enzym
dat
door
de
pariëtale
cellen
in
de
maagwand
wordt
geproduceerd,
nodig
om
effectief
te
verteren
in
de
dunne
darm.
Verhoogde
stress,
ontstekingen,
maagzuurremmers
en
andere
medicijnen
verlagen
de
Intrinsieke
Factor
en
daardoor
ontstaat
een
B12
tekort.
Vitamine
B12
is
uitermate
belangrijk
voor
de
neurologische,
cardiovasculaire,
immunologische
en
spijsverteringsfunctie.
Samen
met
foliumzuur
zorgt
B12
ervoor
dat
via
de
stofwisseling
het
homocysteïnegehalte
wordt
gereduceerd.
Dit
proces
is
verantwoordelijk
voor
het
hele
zwavelgebaseerde
detoxificatie‐systeem
van
het
lichaam.
Bij
een
normaal
foliumzuur‐
en
B12‐
gehalte
is
het
lichaam
in
staat
om
homocysteïne
in
glutathione
en
SAMe
(S‐adenosylmethionine)
te
veranderen.
Bij
een
tekort
aan
foliumzuur
en
B12
produceert
het
lichaam
minder
glutathione
en
een
91
verhoogde
hoeveelheid
ongemetaboliseerde
homocysteïne.
Dit
is
vaak
een
teken
dat
er
ontstekingen
zijn
en
dat
weefseldegeneratie
plaatsvindt.
Een
tekort
aan
vitamine
B12
wordt
door
medici
in
verband
gebracht
met
chronische
ziektes
en
stemmingsstoornissen
zoals
depressie
en
manische
depressiviteit.
Ook
verhoogt
een
vitamine
B12
tekort
het
risico
op
hart‐
en
vaatziekten
en
de
ziekte
van
Alzheimer.
Onderzoekers
ontdekten
daarnaast
dat
een
voedingspatroon
met
een
tekort
aan
foliumzuur,
B12
en
B6
kan
leiden
tot
cognitieve
stoornissen
en
een
sterke
reductie
in
de
lengte
en
dichtheid
van
de
haarvaten
in
de
hersenen.
Wanneer
bestaat
de
kans
dat
je
een
tekort
hebt
aan
vitamine
B12
Bij
het
ouder
worden
neemt
de
Intrinsieke
Factor
af,
dus
hoe
ouder
we
worden
hoe
groter
de
kans
dat
we
een
B12
tekort
hebben.
Onderzoeken
hebben
uitgewezen
dat
naar
schatting
60%
van
de
Amerikanen
ouder
dan
50
en
90%
van
de
Amerikanen
ouder
dan
70
niet
voldoende
Intrinsieke
Factor
produceren
en
als
gevolg
daarvan
te
kampen
hebben
met
een
bepaalde
mate
van
B12
tekort.
Je
kunt
daarnaast
een
B12
tekort
hebben
als
je
maagzuurgehalte
laag
is,
je
darmflora
niet
in
balans
is
of
als
je
darmwand
niet
goed
functioneert,
omdat
ook
in
deze
gevallen
de
Intrinsieke
factor
niet
hoog
genoeg
is
om
B12
in
voldoende
mate
te
kunnen
opnemen
in
het
lichaam.
Heb
je
in
het
verleden
of
onlangs
gedurende
een
bepaalde
periode
medicijnen
geslikt
dan
bestaat
ook
de
kans
dat
je
een
vitamine
B12
tekort
hebt.
Medicijnen
die
vaak
in
verband
worden
gebracht
met
een
tekort
aan
B12
zijn
maagzuurremmers,
maagzweerremmers,
bètablokkers,
cholesterolverlagende
medicijnen,
medicatie
voor
diabetici
en
anticonceptiepillen.
Een
groep
mensen
die
in
het
bijzonder
vatbaar
is
voor
een
B12
tekort
zijn
veganisten.
De
meest
biobeschikbare
vorm
van
B12
zit
in
dierlijke
producten,
zoals
biologisch
vlees
en
eieren.
Om
ervoor
te
zorgen
dat
zij
voldoende
B12
binnen
krijgen
eten
veganisten
daarom
vaak
blauwgroene
algen.
Dit
type
algen
wordt
ook
wel
pseudo‐B12
genoemd
omdat
ze
actief
zijn
in
een
laboratoriumopstelling
maar
niet
dezelfde
menselijke
biologische
activiteiten
vertonen.
Hoe
kun
je
een
tekort
aan
vitamine
B12
aanvullen
Door
je
B12
waarden
te
laten
controleren
kun
je
bepalen
of
je
een
vitaminetekort
hebt.
Echter,
ook
als
je
B12
gehalte
hoog
genoeg
is
zou
je
kunnen
profiteren
van
B12
supplementen.
Via
onderzoeken
is
namelijk
aangetoond
dat
zelfs
wanneer
de
waarden
voor
foliumzuur,
B6
en
B12
normaal
zijn
je
een
verhoogde
hoeveelheid
homocysteïne
en
methylmalonisch
zuur
in
het
lichaam
kan
hebben,
wat
wijst
op
een
gereduceerde
biobeschikbaarheid
van
B12.
Onderzoekers
van
de
Amerikaanse
McGill
Universiteit
ontdekten
in
1975
dat
bij
patiënten
een
grote
verbetering
in
het
energieniveau
en
de
stemming
was
te
zien
als
ze
een
vitamine
B12
behandeling
kregen,
zelfs
als
hun
B12
waarden
hoog
genoeg
waren.
Voor
veel
mensen
zijn
B12
supplementen
eigenlijk
noodzakelijk,
eenvoudigweg
omdat
zij
een
chronisch
tekort
aan
B12
hebben.
De
meeste
supplementen
zijn
verkrijgbaar
in
tabletvorm
92
(gewoonlijk
als
methylcibalamine,
de
meer
biobeschikbare
vorm
van
B12)
of
druppels.
Ook
kan
B12
worden
toegediend
als
injectie,
voor
mensen
die
ernstige
tekorten
hebben.
De
meest
effectieve
manier
om
B12
supplementen
binnen
te
krijgen
is
via
microscopische
druppels
B12
die
via
een
spray
in
de
mond
worden
gespoten.
Je
hebt
er
1
tot
2
mg
per
dag
van
nodig
en
omdat
bij
deze
manier
van
inname
de
intrinsieke
factor
in
het
spijsverteringsstelsel
niet
relevant
is,
is
deze
vorm
van
behandeling
veel
makkelijker,
goedkoper
en
veel
veiliger
dan
B12
injecties.
Het
geweldige
van
vitamine
B12
is
het
uitbalancerende
effect
dat
het
heeft
op
je
lichaam.
Het
verhoogt
je
energie,
maar
het
kalmeert
tegelijkertijd
ook.
Een
klein
onderzoek
toonde
aan
dat
mensen
na
het
injecteren
van
vitamine
B12
minder
lang
sliepen,
maar
dat
de
slaapkwaliteit
en
de
alertheid
gedurende
de
dag
veel
hoger
waren.
93
7.3. Opdracht
Je
hebt
nu
een
hele
hoop
geleerd
over
voeding.
Je
hebt
misschien
diverse
nieuwe
voedingsmiddelen
leren
kennen
en
een
overzicht
gekregen
van
wat
je
allemaal
zou
kunnen
gaan
eten
en
doen
om:
• Meer
energie
te
krijgen
• Je
weerstand
te
verhogen
(immuunsysteem
te
verbeteren)
• Overtollig
lichaamsvet
te
verliezen.
Het
goede
is
namelijk
dat
je
al
deze
doelstellingen
tegelijkertijd
kunt
bereiken.
Het
voedingspatroon
dat
je
hormoonhuishouding
in
balans
brengt
zal
ook
je
immuunsysteem
(tot
op
zekere
hoogte,
er
is
daarna
weer
een
hoger
niveau)
verbeteren
en
je
veel
meer
energie
geven.
In
ieder
geval
mogelijk
meer
energie
dan
je
nu
dagelijks
ervaart.
En
ja,
dat
kan
zonder
suiker,
koffie
en
energiedrankjes.
Belangrijk
is
nu
om
het
écht
in
je
leven
te
gaan
integreren.
Eerder
in
dit
boek
heb
je
al
een
overzicht
gemaakt
van
wat
je
op
een
dag
zou
kunnen
eten.
Maak
dit
overzicht
nu
compleet,
zodat
je
in
één
oogopslag
al
je
keuzemogelijkheden
kunt
zien.
Vul
daarnaast
dit
schema
in
en
schrijf
ook
hier
je
eigen
redenen
waarom
je
dit
wil.
Onthoud:
80%
van
je
succes
zit
'tussen
je
oren'.
Het
zijn
je
redenen
waarom
je
iets
wil,
je
overtuigingen,
je
waarden.
Ik
kies
er
voor
om
vanaf
nu
dagelijks
te
gaan
eten/drinken/doen:
Voedingsmiddel
of
activiteit:
Mijn
redenen
hiervoor
zijn:
• • • • • • • • • • • • • • • • • • 94
8. Je
volgende
stap
“Hoe
je
weer
de
energie
kunt
hebben
van
toen
je
8
jaar
was,
en
hoe
je
er
voortaan
10
jaar
jonger
uit
kunt
zien”
Eén
dag
tot
het
bereiken
van
je
ideale
lichaam
‐
Het
"Voor
Altijd
Jong"
seminar.
“We
hebben
meer
invloed
op
onze
lichaamssamenstelling,
weerstand,
energieniveau
en
algehele
gezondheid
dan
in
onze
cultuur
normaal
is
om
van
uit
te
gaan”
–
Jesse
van
der
Velde
Vraag
jezelf
eens
af…
Zijn
genen
en
bacteriën
de
oorzaak
van
ziekte?
Of
zijn
er
meer
factoren
die
een
rol
spelen?
Is
slank
zijn
een
kwestie
van
geluk?
Als
hormonen
processen
van
haargroei
tot
ons
voortplantingsstelsel
reguleren,
wat
is
hun
invloed
op
vetopslag
en
–verbranding?
Waarom
neemt
terwijl
onze
levenskwaliteit
toeneemt,
het
gebruik
van
medicijnen
en
pijnstillers
ook
ieder
jaar
toe?
Voorbeeld
Onderzoek
toont
aan
dat
7
op
de
10
mensen
intolerant
is
voor
gluten,
een
eiwit
in
tarwe,
wat
voorkomt
in
o.a.
brood,
pasta
en
veel
gefabriceerde
voedingsmiddelen.
Bij
een
klein
deel
van
de
bevolking
wordt
een
glutenallergie
vastgesteld,
maar
voor
ieder
persoon
met
deze
diagnose
zijn
er
8
mensen
die
wel
de
problemen
(van
binnen)
hebben,
maar
niet
de
symptomen
(van
buiten)
ervaren.
Hoe
is
dit
bij
jou?
Wat
als
er
naast
gluten
nog
meer
‘verborgen’
problemen
met
ons
westerse
voedingspatroon
zijn,
van
primaire
invloed
op
ons
gewicht,
weerstand
en
veroudering?
Het
ééndaagse
Voor
Altijd
Jong
seminar,
gegeven
door
allround
Verjongingscoach
Jesse
van
der
Velde,
gaat
over:
Bewuste
keuzes
Wat
zit
er
in
ons
eten?
Wat
doet
het
écht
met
ons
lichaam
en
wat
zijn
nieuwe
keuze
mogelijkheden?
Gaan
van
waar
je
bent,
naar
waar
(wie)
je
wilt
zijn
Vaak
weten
we
tot
op
zekere
hoogte
wel
wat
we
moeten
doen,
maar
doen
we
niet
wat
we
weten.
Hoe
vinden
we
de
motivatie
om
het
lichaam
te
krijgen
dat
we
graag
willen?
Voordat
je
kunt
veranderen
wat
je
eet,
moet
je
eerst
weten
waarom
je
het
eet
Eten
is
een
snelle,
sociaal
geaccepteerde
en
gemakkelijke
manier
om
te
veranderen
hoe
we
ons
voelen.
Maar
het
resultaat
daarvan
is
niet
altijd
wat
we
op
lange
termijn
willen.
Hoe
kunnen
we
blijvende
veranderingen
maken
in
onze
gewoontes?
95
Hoe
maak
ik
het
praktisch
voor
mijn
leven
Ieder
lichaam
en
ieder
leven
ziet
er
totaal
anders
uit.
Hoe
zet
je
wat
je
hebt
geleerd
over
voeding
&
superfoods,
omgang
met
stress
en
de
juiste
mindset,
om
in
een
praktisch,
duurzaam
resultaat?
Leer
tijdens
het
Voor
Altijd
Jong
seminar
in
één
dag
hoe
nu
ook
jij
kunt
gaan
van
waar
je
bent,
naar
waar
(wie)
je
wilt
zijn.
Surf
naar
http://www.vooraltijdjong.com/coupon
voor
informatie
over
data,
locatie,
beschikbare
plaatsen
en
kosten.
Gebruik
coupon
code:
VOORALTIJD67
(voor
€100,‐
korting).
Plaatsen
zijn
beperkt
en
zullen
worden
uitverkocht.
Boek
vroegtijdig
om
een
stoel
te
garanderen.
96


Vergelijkbare documenten