Pinocchio is links

Commentaren

Transcriptie

Pinocchio is links
Ik loop of ik vlieg_125x200 20120531 15:18 Pagina 143
Pinocchio is links
Pinocchio is links. Niet omdat hij van hout is, dus eco, maar
je ziet het wanneer hij jokt. En hij is nogal een jokkebrok.
Hij verzint er lustig op los, van halve waarheden tot leugentjes om bestwil. Meestal dat laatste, want een kwaaie is hij
niet. Wanneer zijn neus groeit babbelt hij rustig verder, alsof
hij niet beseft dat iedereen zijn neus ziet groeien. En misschien is dat laatste wel helemaal niet zo raar. Veel mensen
houden van Pinocchio. Ik vind het zelf ook wel een aardig
kereltje en hij meent het niet slecht. Omdat veel mensen Pinocchio zo leuk vinden, knijpt men ook graag een oogje toe.
‘Ik ben sterker dan een grizzlybeer en schrijf dagelijks een
lange brief in het Chinees aan Dikkertje Dap,’ zegt Pinocchio bijvoorbeeld. En dan zeggen zijn vrienden: ‘Goh, Pinocchio, tjongejonge.’ Het maakt ook eigenlijk helemaal
niet uit wat hij zegt. Hij is hoe dan ook een leuk en sociaal
ventje.
Mijn opa was vrachtwagenchauffeur in de haven. En
mijn opa was communist. Een echte. Althans, qua eerlijk
delen en solidariteit. Uiteraard niet qua strafkampen en
staatsterreur. Want dat wist hij niet. Mijn opa las een krant
die eenvoudigweg De Waarheid heette, en daar stond het
niet in. Dus dat was er ook niet.
In de oorlog hadden de moffen de pest aan communisten. Dat was een flinke aanbeveling. De nazi’s waren de
143
Ik loop of ik vlieg_125x200 20120531 15:18 Pagina 144
ideale propagandisten voor hun rode tegenhangers. De vijand van je vijand is je vriend. En het communisme… eerlijk
delen. Wat was daar zo gek aan? Mijn opa zou ook eerlijk
hebben gedeeld als hij meer had gehad. Zo was mijn opa.
Plichtsbesef en billijkheid. Wars van alle pretentie. Toen
mijn moeder op school de ‘knapste’ was – dus niet alleen qua
uiterlijk, maar vooral qua intelligentie – kwam de meester
bij opa thuis. Miepie was te slim voor de huishoudschool.
Opa voelde zich gevleid door de komst van de notabel, dat
dan weer wel, maar Miepie was ‘niets beter of meer dan de
anderen’, dus ze moest gewoon de aanrechtkunsten leren.
Zij aan zij met haar gelijken.
Mijn oom Hans, die dertien jaar later de middelbareschoolleeftijd bereikte en ook pienter was, mocht wel. De tijden waren iets veranderd en hij was een man. Dus hij ging
naar een hogere school. En werd de bolleboos van de familie.
Mijn moeder trouwde een kruidenier. Ook in het stemhokje communist. Zelfs kleine ondernemers waren in de
Jordaan vaak communist. De andere optie was de PvdA.
Maar dat was, ook toen al, voor ‘de hoge heren’. Ze bleef qua
stemgedrag communist. De Praagse lente bleef onopgemerkt. Ze was er ook niet mee bezig. Ze werkte te hard.
Toen ik op de lagere school zat, scheidde ze van mijn pa
en kwam ze in de hippiewereld terecht. Die wereld was ook
links. Als kind zat ik om kampvuren in Italië uit volle borst
liederen mee te zingen waarin allerlei totalitaire sujetten en
onderdrukkende regimes werden geprezen. Het waren allemaal lieve types rondom het vuur, dus ik denk dat het veilig
is om te zeggen dat geen van de zingenden voor de volle
honderd procent besefte wat hij zong. En over wie.
Mao was een held, Fidel Castro, Lenin. Gewoon, het clubje
dat het in de ogen van de hippies opnam tegen het agressieve
kapitalisme en zelfs, zo geloofde men, voor de vrijheid. De
hippies bevonden zich in een wonderlijke eigen wereld. Ze
hadden een eigen waarheid, die vrij weinig met deze planeet
144
Ik loop of ik vlieg_125x200 20120531 15:18 Pagina 145
te maken had. Omdat iedereen een lange neus had, werd
veertig centimeter gewoon de standaardmaat voor een neus.
Gelukkig had je ook een ander soort links. Het links dat
onvrijheid als onvrijheid herkende, en onmenselijkheid als
onmenselijkheid. De Duitse hippie met wie mijn moeder het
leven deelde, was daar een exponent van. Maar die had dan
ook een voorsprongetje. Die had in Berlijn gewoond. Vlak bij
de muur waar burgers werden afgeknald wanneer ze de vrijheid zochten. ‘Door de rode nazi’s,’ zo wist men in West-Berlijn. De Baader-Meinhofgroep en Rote Armee Fraktion vonden mijn stiefvaders vrienden niet koosjer. De Italiaanse en
Nederlandse linksen stonden daar heel wat minder negatief
tegenover. De ddr was ‘niet slechter of beter’ dan de Bondsrepubliek. De dissidente Tsjechische of Poolse regisseurs die
naar festivals als Cannes kwamen, schrokken zich dood dat
hun West-Europese collega’s het systeem waar zij onder leden hartstikke puik vonden en dat niet onder stoelen of banken staken. Dezelfde verbazing hebben tegenwoordig van
oorsprong linkse atheïstische activisten die gebroken hebben met de islam. Die zien vol verbazing aan hoe hun medeprogressieven en vooral ex-feministen zich het vuur uit de
sloffen lopen om de islam te verdedigen en hoe die blind
smoorverliefd zijn op de hoofddoek, terwijl ze ooit hun bh’s
verbrandden.
Daar waar mijn opa niets wist van het reëel bestaande
communisme, hadden de studenten uit de hippietijd al veel
meer boter op hun hoofd. Het niet-weten van de gruwelen
van toen het communisme en nu de politieke islam, was toen
en is inmiddels zeker een actieve daad. Het niet-weten is een
keuze. De neuzen worden daardoor ook steeds langer. Waren die van de kampvuurzangers in Italië een centimetertje
of veertig, inmiddels is die bij de ergste goedpraters tot een
flinke meter gegroeid. Van veertig centimeter naar één meter. Zestig centimeter gegroeid. Het zijn namelijk vaak dezelfde mensen. De mensen die zeiden dat Mao een vrijheids145
Ik loop of ik vlieg_125x200 20120531 15:18 Pagina 146
strijder was in plaats van een pedofiele megalomane massamoordenaar. Die zeiden dat zelfs de Rode Khmer vrijheidsstrijders waren in plaats van genadeloze wilde horden die
een holocaust onder intellectuelen en stadbewoners veroorzaakten. Die zeiden dat het communisme rechtvaardigheid
bracht en geen indoctrinatie, terreur en hongersnood. Dat
Noord-Korea niet erger was dan Zuid-, dat de ddr niet erger
was dan West-Duitsland, dat Reagan erger was dan Brezjnev,
Kohl erger was dan Ceauşescu, dat Bolkestein fout was en
Mugabe niet. Dat Khomeini minder erg was dan de sjah. Dat
Haile Salassie een rechtschapen heerser was, dat acupunctuur meer kon genezen dan westerse geneeskunde, dat de
neutronenbom zou vallen, dat van kruisraketten oorlog
kwam, dat macrobiotisch eten goed was voor kinderen, dat
de Bhagwan een verlichte goeroe was en geen oversekste oplichter.
Diezelfde mensen verkondigen nu vanuit riante huizen
hun verheven mening over het integratievraagstuk. Ze
schrijven met grote regelmaat in kwaliteitskranten of doceren aan universiteiten die de ouderen onder hen meer dan
veertig jaar geleden bezet hielden. Vaak zijn ze ook nog ridders in de orde van huppelepup, dus wie ben ik eigenlijk om
hun mening in twijfel te trekken? Dat ze er in het verleden
meestal naast zaten, is nog geen garantie dat dat ook deze
keer weer het geval is. Bovendien hebben ze de meningen
die ze vroeger hadden achteraf nooit gehad, of lag het net
even anders. Of was ‘de basis van de ideeën goed’, maar was
het ‘door derden verkeerd uitgevoerd’.
Duitse hippies legden me ooit uit dat er ook zoiets is als
‘fatsoenlijk links’. Het links dat wel kritisch is over het totalitaire. Dat wel van de persoonlijke vrijheid uitgaat, of misschien wel júist van de persoonlijke vrijheid uitgaat. Echte
feministen, die net zo’n hekel aan het aanrecht hadden als
aan de hoofddoek. Die net zo kritisch zijn over Mohammed
als dat ze over de paus waren. Net zo kritisch over Castro als
146
Ik loop of ik vlieg_125x200 20120531 15:18 Pagina 147
over Franco. Die gelijke standaards hebben wanneer ze het
gedrag of de mening van witte en van gekleurde mensen beoordelen. Jokkebrok-links daarentegen weet altijd wel iets
te verzinnen om terreur en geweld goed te praten als de daders maar exotisch genoeg zijn. Als klootzakken van de ene
Afrikaanse stam met hakmessen hele dorpen van een andere stam afslachten, komt dat door lukrake koloniale grenzen of economische knechting door witte multinationals.
‘Een gekleurd mens kan namelijk niet slecht zijn, want hij
heeft geen ontwikkeld geweten,’ zo heeft de zichzelf antiracistisch noemende kaste stiekem bedacht. Als een hond
vals is, komt het door zijn baasje. Het betuttelracisme in een
notendop.
Een cruciaal strijdpunt van links was ook de seksuele revolutie. Althans, revolutie… bij revolutie denk je eerder aan
Roemenië en Iran. Bij revolutie loop je het risico om voor je
flikker geschoten te worden door ongeletterde boeren in legerkloffie. De seksuele revolutie was lekker neuken met bevrijding uit de beknelling van de burgerlijkheid als bonusprijs. Gelukkig was het aanstekelijk. In de westerse wereld
brokkelde de hypocriete seksuele moraal af. De christelijke
clerus zat met de handen in het haar. Vrouwen mochten en
wilden experimenteren. Ze waren seksueel gelijk. Homoseksualiteit werd niet alleen bespreekbaar, maar zelfs omarmd
als symbool van de vrijzinnigheid.
Het probleem is alleen dat er nauwelijks nog een homo
op een linkse partij stemt. Het probleem is ook dat veel van
de vroege feministen de persoonlijke vrijheden die ze ooit
hebben bevochten en voor geen goud zouden willen inleveren, niet gunnen aan vrouwen met een kleurtje. Die moeten
het met heel wat minder doen. En dat is niet erg. Want ze
zijn ook niet veel gewend.
Persoonlijke vrijheden van burgers met moslimouders
doen er bij dat soort links niet toe. Gewetensvrijheid of vrijheid van partnerkeuze is iets voor witte mensen. En die
147
Ik loop of ik vlieg_125x200 20120531 15:18 Pagina 148
moeten zich vooral ook niet bemoeien met de zaken van
‘non-whites’. Het is hún religie, hun ‘aangeboren mening’
over het ontstaan van hemel en aarde. Daar mogen witte
mensen zich niet mee bemoeien, schijnt het. Gekleurde
mensen die geen genoegen nemen met die aangeboren mening trouwens ook niet. Die zijn minstens even erg. Dat zijn
‘nestbevuilers’ of ‘aandachttrekkers’. Die hebben vast een
persoonlijkheidsstoornis of zijn ‘getraumatiseerd’. Niet getraumatiseerd door de islam natuurlijk, want dat kan niet.
Getraumatiseerd kun je alleen worden van iets westers. Iets
blanks. Kritiek op de islam en op de mohammedaanse
mannenmaatschappij mag eigenlijk niet van binnen en niet
van buiten. Voor de grootste multicultiwarhoofden is deze
opstelling links. In principe ga ik altijd graag met dat soort
types in debat. Dat soort debatten kun je winnen terwijl je
ondertussen een kruiswoordpuzzel oplost. Alleen, gelijk
hebben en gelijk krijgen zijn volgens Johan Cruijff twee verschillende dingen. Wanneer ze verzuipen in inconsequenties onder druk van feitelijkheden, beginnen ze meestal als
paniekerige kippen wat verontwaardigde algemeenheden
door je heen te kakelen.
‘Nederland moet weer een land worden waar een vrouw
veilig met een hoofddoek over straat kan,’ klinkt het op het
congres van een ooit linkse partij op het thema van vrouwenrechten. Een mij na aan het hart staande Turkse Nederlandse met moslimouders zei hierop tegen de nieuwe leider
van de partij: ‘Een moslima met hoofddoek wordt gelukkig
zelden lastiggevallen, maar als ik door een moslimwijk rondloop zónder hoofddoek, word ik vaak verrot gescholden in
de taal van mijn ouders en ben ik blij dat ik niet in een donker
steegje loop.’
Maar ook dit soort geluiden zouden op het congres in
kwestie worden afgedaan als ‘rechtse feiten’ en aandachttrekkerij. En men zou demonstratief gaan klappen voor elkaars
neuzen. Als er dan iemand met een meetlint zou binnenko148
Ik loop of ik vlieg_125x200 20120531 15:18 Pagina 149
men om neuzen te meten, dan zou hij worden weggehoond.
‘Meten? Dat kunnen wij zelf wel. Sterker nog, dat kunnen wij
alleen. Kijk maar naar het klimaat. Wij hebben gemeten hoe
erg de opwarming van de aarde is en ook wie er de schuld van
heeft. Het is heel erg en de schuld hebben witte middelbare
mannen met een stropdas. Alle verdere onderzoek is overbodig. De gewenste uitkomst is reeds vastgesteld.’
Politieke correctheid is heel christelijk. Het collectief belijden van de eigen schuld of van mensen zoals jezelf. Dat is niet
alleen heel beleefd en netjes, het geeft een fijn gevoel. Het is de
aflaat. Het postchristelijk mea culpa. Het garandeert een plek
in de progressieve hemel op aarde in de vorm van een leuke
baan en een mooi koophuis in een witte wijk. Het is daarnaast
ook een stiekeme beschuldiging aan de medemens. De gehele
westerse wereld is slecht behalve ik, want ik begrijp het. Ik ben
de witte roos tussen het onkruid.
De politiek is een rare parallelwereld. Een parallel universum met parallelwaarheden. Het heeft nog heel weinig
met de echte wereld te maken. Populistisch rechts heeft iets
tegen de islam. Links heeft iets tegen populistisch rechts. De
islam heeft stiekem weer iets tegen alles waar links ooit voor
stond. Een fraai driehoekje.
Links stond dus onder meer voor het vrije woord, voor
de ontworsteling van de burger aan kerk en kapitaal, en
linkse vrouwen zochten meer vrijheid door ontworsteling
aan de mannenmaatschappij.
Links had dus ook wel eens gelijk. Best vaak zelfs. Links
was de vaandeldrager van het klassieke antiracisme. Links
verzachtte het naoorlogse kapitalisme. Zorgde ervoor dat
arbeiderskindjes als ik konden gaan studeren. Links zette
milieubewustzijn op de agenda, en dierenwelzijn.
Sociaaleconomisch zou ik nog steeds links kunnen stemmen, maar op het gebied van de persoonlijke vrijheid is
links onzichtbaar. Wanneer ik er openlijk iets van zeg, word
ik uitgescholden voor kortneus en nestbevuiler.
149
Ik loop of ik vlieg_125x200 20120531 15:18 Pagina 150
Voel ik me dan nog links? Ja. Of in ieder geval progressiefliberaal. Ik ben voor zo eerlijk mogelijke wereldhandel, voor
antiracisme, voor milieubewustzijn, tegen overbevissing,
voor burgerrechten, mensenrechten.
Soms heb ik van die oprispingen waardoor ik me weer
even hartstikke links voel. De interne debatten in de PvdA
wekten bij mij irritatie, maar elke keer had ik toch een prettig gevoel wanneer ik in een zaal mét Turkse en Marokkaanse Nederlanders praat, en niet alleen over hen. Links voel ik
me wanneer ik de oude Mandela zie, of onopvallend jank
wanneer Obama president van Amerika wordt.
Laatst voelde ik me even linkser dan ik me sinds lange tijd
had gevoeld. Ik kreeg een mailtje van een bevriende moslim. Het ging over een symposium dat was gericht op de in
Nederland wonende jonge moslims. De opzet van het symposium was om jongeren te leren hoe ze als moslims om
konden gaan met alle verleidingen waar ze in de westerse
maatschappij mee geconfronteerd worden. Het was een
mailtje dat was gericht aan velen. Van mij kreeg iedereen dit
mailtje terug:
Ik zou zeggen, de belangrijkste uitdagingen voor die
jongeren zijn: je wijsheid uit meer boeken halen dan
één, de wetenschap serieuzer nemen dan religieuze
boeken, religieuze doctrines eerst objectief op waarheid, moraliteit en kwaliteit onderzoeken alvorens ze
te accepteren, leren even buiten de beperking van je
religie te stappen en objectief naar de wereld te kijken,
hoofddoeken afgooien want verkrachting is hier gewoon strafbaar, wat vaker Reve en Kafka lezen, seksueel experimenteren, ook als je vrouw bent, het patriarchaat in twijfel trekken (maar dan ook echt), af en toe
een wijntje drinken voor de gezelligheid, een keer met
de rugzak naar Australië gaan en slapen op het strand.
Mijn advies zou zijn: geef aan al die verleidingen toe.
150
Ik loop of ik vlieg_125x200 20120531 15:18 Pagina 151
Het zijn de mooie dingen van het leven. Het heeft veel
christenkinderen bevrijd van de beknelling. Een beproefd recept.
Ik denk dat dat pas echt in het belang van die jongeren
is. Maar dat belang schijnt er bij dit seminarium helemaal niet toe te doen, als ik dat zo lees. Zolang ze maar
moslim blijven. De kudde vooral de kudde laten blijven. Ook al is het uit de kudde stappen aantrekkelijker
voor het individu.
Ik neem aan dat dit symposium niet gesubsidieerd is
of dat dit bekostigd wordt door een vreemde mogendheid. Anders zouden er Kamervragen over moeten
worden gesteld.
Gelukkig nieuwjaar, iedereen.
In 1970 zouden ze zeggen: ‘Tjonge, Eddy! Wat een links verhaal! Feministisch, antiklerikaal, geen blad voor de mond
en uitdagend naar de mannenmaatschappij.’ Inmiddels
zou menig zich links noemend persoon die die tijd heeft
meegemaakt zeggen: ‘Moet dat nou? Da’s een bewuste provocatie. Wij waren heel anders in onze tijd. Wij waren heel
diplomatiek en heel voorzichtig en lieten ons nooit kwetsend uit over geloof.’ En vervolgens zou de neus gaan groeien tot drie meter tachtig.
151