Levenslang voor Habré

Commentaren

Transcriptie

Levenslang voor Habré
BUITENLAND 17
DE STANDAARD
DINSDAG 31 MEI 2016 EUROPESE UNIE
Tusk hakt in op ‘federaal Europa’
’Geobsedeerd door de idee van
totale integratie, merkten we niet dat de burgers van Europa ons Euro­enthousiasme niet delen.’ In zijn speech bij de 40ste verjaar­
dag van de Europese Volkspartij, maakte Donald Tusk brandhout van de idee van een federaal Eu­
ropa en de ‘utopie van een Euro­
pa zonder natiestaten, de utopie van een Europa zonder tegenge­
stelde belangen en ambities’. Vol­
gens de EU­president zijn de bur­
gers ‘ontgoocheld over de grote toekomstvisies. Ze vragen dat we beter met de realiteit omgaan’. Euro­pessimisme is een alterna­
tief geworden voor die illusie, waarschuwt Tusk, die het schrik­
beeld van het uiteenvallen van de EU ziet opdoemen. ‘Een federale visie is niet het beste antwoord daarop.’ Sander Loones, Europar­
lementslid voor de N­VA, twitter­
de triomfantelijk: ‘Steeds meer steun voor ons eurorealisme.’ (bar)
SYRIË
‘Massagraf ontdekt
in Palmyra’
© ap De cruciale vraag wordt hoe snel
het Iraakse leger de hele stad kan
heroveren. De meeste waarnemers
gaan ervan uit dat IS er alles aan
zal doen om zijn ‘symboolstad’ zo
lang mogelijk in handen te hou­
den. En als dat niet lukt – wat
waarschijnlijk is – zal de terreur­
groep de prijs zo hoog mogelijk la­
ten oplopen. Naar schatting 500
tot 1.200 strijders zouden zich in
de stad ingegraven hebben. Ze zul­
len zich doodvechten, want ze we­
ten dat de sjiitische milities en het
Iraakse leger hen niet zullen spa­
ren. ‘Ik vrees dat Fallujah een
bloedbad wordt’, liet IS­expert JM
Berger optekenen.
Vanuit Fallujah zouden de voor­
bije weken verschillende zelf­
moordterroristen vertrokken zijn
richting Bagdad. Ze maakten al
tientallen slachtoffers en gisteren
waren er opnieuw drie aanslagen
die minstens 24 levens eisten.
De IS­strijders hebben nog een an­
dere reden om hun vel duur te ver­
kopen. Het Iraakse leger is ook be­
zig met de belegering van Mosul,
De IS­strijders zul­
len zich doodvech­
ten, want ze weten
dat de sjiitische milities en het Iraakse leger hen
niet zullen sparen.
‘Fallujah wordt een bloedbad’
in het noorden van het land. Als
Fallujah snel valt, kunnen de sol­
daten zich daar helemaal op con­
centeren. En Mosul is nog belang­
rijker dan Fallujah. De stad wordt
beschouwd als de ‘hoofdstad van
IS’ in Irak. Ze is ook belangrijk
voor de financiën van de terreur­
organisatie.
De val van Fallujah zou ook psy­
chologisch een zware klap zijn.
Het offensief bevestigt het beeld
dat IS overal aan het verliezen is.
Rond Mosul zijn ook de Koerdi­
sche strijders almaar actiever. Het
afgelopen weekeinde veroverden
ze enkele dorpjes die in handen
waren van IS. En ook in Syrië komt
IS onder druk. Het Turkse leger
bombardeert IS­stellingen ten
noorden van Aleppo en ten noor­
den van Raqqa – de IS­hoofdstad
van Syrië – zijn Koerdische en Ara­
bische milities in opmars.
Vluchten kan niet meer
Ooit woonden in Fallujah 300.000
mensen. Nu zouden er nog ruim
50.000 achterblijven. Een deel van
hen blijft IS steunen, want ook zij
vrezen voor zware represailles. Vo­
rig week sprak een sjiitische mili­
tieleider ‘over de tumor Fallujah’.
Volgens hem waren er in de stad
geen patriotten meer.
Als de gevechten lang aanslepen,
zullen de achterblijvers sowieso
een hoge tol betalen. De voorbije
weken kwamen al berichten naar
buiten over tekorten aan voedsel,
brandstof en medicijnen. Volgens
de Noorse hulporganisatie NRC
zijn sinds de belegering begon on­
geveer 3.000 mensen de stad kun­
nen ontvluchten. Maar IS maakt
het de vluchters niet makkelijk.
In de Syrische woestijnstad Palmyra is een massagraf ont­
dekt met de lijken van 150 men­
sen die door de terreurgroep Is­
lamitische Staat (IS) zijn omge­
bracht. Dat meldt de Engelstali­
ge Russische zender RT.
Het gemeenschappelijke graf werd gevonden door Syrische re­
geringstroepen tijdens herstel­
lingswerken ten zuidoosten van de luchthaven van de antieke stad.
Palmyra werd in maart door het Syrische leger heroverd op IS, met Russische luchtsteun.
De lijken vertoonden volgens de tv­zender sporen van marteling en verwondingen door kogels. Aan de kledij te oordelen, zijn de slachtoffers vooral burgers.
In april was er in Palmyra al een graf gevonden met de stoffe­
lijke overschotten van 42 bur­
gers en militairen die door IS waren geëxecuteerd. (belga)
MIGRATIE
EU­document voor
readmissie migrant
De bevoegde commissie in het Europees Parlement gaf haar zegen aan een nieuw document dat het makkelijker moet maken om afgewezen asielzoekers terug te sturen naar hun land van oor­
sprong. Nu weigeren sommige landen de readmissie van hun burgers omdat ze geen geëigen­
de reisdocumenten bij zich zou­
den hebben. Die landen kunnen dat doen omdat sommige EU­
lidstaten de migranten een do­
cument meegeven dat nauwe­
lijks informatie bevat.
Als de EU­lidstaten het de ko­
mende weken eens worden met de onderhandelaars van het Eu­
ropees Parlement, komt er één beveiligd EU­document in ver­
schillende talen. Daardoor zal het moeilijker worden voor der­
de landen om de readmissie te weigeren. Volgens de rapporteur, parlementslid Jussi Halla­aho, is dit ‘een stukje in de puzzel’ om de regels te doen toepassen. (bar)
3 VRAGEN
MIJLPAAL VOOR RECHTSPRAAK IN AFRIKA
Hissène Habré. © ap
Levenslang
voor Habré
BRUSSEL | Voor het eerst heeft een Afrikaanse recht­
bank zich uitgesproken over een Afrikaanse ex­dictator. Zesentwintig jaar nadat Hissène Habré van de macht ver­
dreven werd, werd hij in Senegal tot levenslang veroor­
deeld. 1.Wie is die Hissène Habré?
Habré regeerde Tsjaad met ijzeren hand van 1982 tot 1990, het jaar waarin huidig president Idriss Déby hem het land uitjoeg. Daarop vluchtte hij naar Senegal, waar hij zich in een luxueuze villa terugtrok.
Tijdens zijn bewind maakte Habré zich schuldig aan folte­
ring, oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid. Naar schatting zou dat aan 40.000 mensen het leven gekost hebben. In een jarenlange juridische klopjacht probeerden slachtoffers hem voor de rechter te brengen. In 2005 poog­
den slachtoffers hem zelfs via de Belgische genocidewet voor de rechter te brengen, ‘Voor het maar Senegal wilde hem eerst verenigen toen niet uitleveren.
Uiteindelijk werd hij toch in Afrikaanse Senegal aangehouden én landen zich vervolgd. Met steun van de tegen een Afrikaanse Unie en verschil­
lende Europese landen – ‘‘eigen’’ België gaf 500.000 euro – dictator. Dat richtte het land een speciaal had niemand tribunaal op. Ons land feli­
citeerde de Senegalezen gis­
ooit kunnen teren voor hun ‘vastbera­
denken’
denheid’. 2.Hoe uniek is deze rechtszaak?
‘Een historische dag’, noemde Reed Brody van Human Rights Watch (HRW) het gisteren op Twitter. Hij en zijn onderzoekers vochten jarenlang om Habré te berechten. Honderden getuigenissen en documenten die HRW en an­
dere lokale ngo’s verzamelden, droegen bij tot de uitspraak. Het speciale tribunaal werkt via het Franse rechtssysteem, waar getuigenissen een doorslaggevende rol spelen.
‘Dit is een echte overwinning voor de Afrikaanse recht­
spraak’, zegt Mirjam de Bruijn van het African Studies Cen­
tre in Leiden. ‘Voor het eerst verenigen Afrikaanse landen zich tegen een ‘eigen’ dictator. Dat had niemand ooit kun­
nen denken. Verschillende Afrikaanse leiders wijzen im­
mers de ‘blanke rechtspraak’ van het Internationaal Straf­
hof in Den Haag af. Het speciale tribunaal in Senegal kan een inspiratie zijn voor een mogelijk Afrikaans alternatief. ‘Hierover zijn al gesprekken gevoerd’, weet professor Brian­
ne McGonigle van de universiteit van Utrecht.
3.Wat betekent de uitspraak voor de regio?
Het is waarschijnlijk dat Habré beroep aantekent en zo de uitspraak nogmaals op de lange baan schuift. Bovendien is het dan nog niet zeker of Habré de straf ook effectief zal uitzitten.
Ook de positie van huidig president Idriss Déby blijft twij­
felachtig. Hij was officier in Habrés leger en heeft dus zelf bloed aan de handen. Door zelf strategisch een paar mede­
plichtigen van Habré in Tsjaad te vervolgen, slaagde hij er­
in uit de wind te blijven. Toch is voor de hele regio de sym­
bolische waarde van de rechtszaak niet te onderschatten. Dat dictators niet straffeloos blijven, is een hoopgevend signaal voor slachtoffers. (la)

Vergelijkbare documenten