Een realistische kijk op Sub-Sahara Afrika: zijn er ook

Commentaren

Transcriptie

Een realistische kijk op Sub-Sahara Afrika: zijn er ook
SUB-SAHARA AFRIKA (SSA)
IETS VOOR U?
Exportbeurs FIT
Johan Malin
28/6/2016
Overzicht
• Recente economische update
• Is er voor mij een markt in SSA?
• Opgelet voor Spam!
• SSA: hoe kies ik mijn bestemming?
• Afrikastrategie van FIT - invalshoeken
Economische update
Economische situatie
• 2000-2012: sterke groei in SSA
Voor het eerst tekenen van economische diversificatie
• 2013-2014: een aantal munten komen onder druk door budgettaire
tekorten en tekorten op handelsbalans
• 2015: Chinese groeivertraging
• Nieuwe verdeling tussen kwetsbare en niet-kwetsbare landen
Exporteurs van grondstoffen versus importeurs van grondstoffen
• 2015: voor het eerst sinds lang daling van de Vlaamse export maar
niet overal (Angola! Ghana!)
• Ivoorkust nieuwe sterkhouder, Nigeria vertraagt
Economische situatie (2)
• Prognoses IMF en WB voor SSA blijven gematigd positief
Voorspelling begin 2016
Voorspelling eind juni 2016
Economische situatie (3)
• Vergelijking prognose IMF/WB voor SSA begin 2016 – juni 2016
Sub-Saharan Africa:
The region is forecast to accelerate to 4.2 percent
in 2016 from 3.4 percent in 2015 as commodity
prices stabilize. Economic activity will vary across
Sub-Saharan Africa, with consumption growth
remaining weak in oil exporting countries as fuel
costs rise, while lower inflation in oil importing
countries helps boost consumer spending. Nigeria is
forecast to expand 4.6 percent after growing by 3.3
percent last year while South Africa is expected to
advance only modestly to 1.4 percent growth from
1.3 percent in the year just ended. (WB GEP Jan.
2016)
Sub-Saharan Africa:
The external environment confronting Sub-Saharan
Africa is expected to remain difficult in the near
term. Commodity prices are expected to stay low in
2016, amid a gradual pick up in global activity, and
external conditions are expected to tighten. Against
this backdrop, average growth in SSA is projected to
slow to 2.5 percent in 2016, rising to 4.1 percent in
2017-18, driven by a gradual improvement in the
region’s largest economies as commodity prices
stabilize and policies become more supportive of
growth.
Economische situatie (4)
• West-Afrika sterk vertegenwoordigd in de Vlaamse export naar SSA
Export van Vlaanderen naar individuele SSA-landen
2 500 000 000
2 000 000 000
1 500 000 000
1 000 000 000
500 000 000
0
2013
2014
2015
SSA: iets voor mij?
Is er voor mij een markt in SSA?
• Importstatistieken per land en per sector (World Bank, ITC Trade
Map,...)
• Informatieverstrekkers op internet (duur, op multinationals
afgestemd, via FIT)
• Vlaamse exporteurs
• Netwerken tijdens seminaries FIT
• Prospectie ter plaatse tijdens FIT-zendingen
• VLAM (de h. Gert Van Causenbroeck, [email protected])
• Korte termijn versus lange termijn
• Fast Moving Consumer Goods (FMCG) versus infrastructuur
Is er voor mij een markt in SSA?
FMCG (korte termijn)
• Afrikaanse middenklasse
•
•
•
•
Problemen bij definiëring
Recente koopkrachtvermindering in Ghana en olie-exporteurs
Landbouw versus import van voeding
Kijk ook naar markt voor expats en toerisme (horeca, conferentiesteden,...)
Senegal, Addis Abeba
• Laat inklaring aan uw partner over (incoterms!)
• Voorafbetaling of indien mogelijk, dekking door Delcredere
• Invoerverbod, tarifaire en non-tarifaire belemmeringen (halal!)
Is er voor mij een markt in SSA?
FMCG (korte termijn)
• Invoerverbod, tarifaire en
non-tarifaire belemmeringen
• EU Market Access Database
Is er voor mij een markt in SSA?
Infrastructuur (lange termijn)
• Overheden
• PPS
• Financiering internationale instellingen
• Financiering:
• FIT subsidie voor export van uitrustingsgoederen naar ontwikkelingslanden
• Grote projecten: Finexpo + Delcredere
• Let op met al te sterke banden met overheid (tot op het hoogste
niveau)
SSA: hoe kies ik mijn
bestemming?
Interessante bestemmingen: meten is weten
• BNP totaal
1. Nigeria
• Import
totaal
1. Nigeria
• Goed
bestuur
1. Rwanda
• Groei BNP
1. Liberia
• Doing
Business
1. Mauritius
?
• Belangstelling
bedrijven
1. DRC
• Vlaamse
export
1. Togo
• Subsidies
1. Kenia
1. Nigeria (?)
Interessante bestemmingen: meten is weten
• Veel indicatoren mogelijk met verschillende weging
• SSA nog heel gevoelig voor interne en externe schokken
• Intern: ebola, goed bestuur, politieke omwentelingen en onrust
• Extern: olie- en grondstoffenprijzen, rente
• Statistieken: land van export is niet altijd eindbestemming
• Handelsakkoorden en handelsbelemmeringen
• Sectorale verschillen
• De vinger aan de pols houden
Opgelet voor
frauduleuze mails
Hoe herken ik frauduleuze mails?
Webmail (google-, outlook- of yahoo-adres) is geen indicatie van spam
Zoek naar webpagina’s afzender, zeker indien internationale organisatie
Typografie, layout, taalgebruik,...
...maar hoe langer hoe professioneler (logo, handtekening,...)
Is de vraag gericht op uw specifiek product? Spam = nooit gericht op sector
of specifieke activiteit, inhoud mail zeer algemeen
• Betaal nooit een voorschot voor administratie of documenten
• Let op met mensen die zichzelf uitnodigen naar België
• Let op met mensen die enkel cash willen werken
•
•
•
•
•
Hoe herken ik frauduleuze mails (2)?
• Organisatie als Ecowas kopen geen goederen aan (economisch)
• Spammers kennen die organisaties zelf niet, vallen snel door de mand
• Internationale organisaties werken altijd met openbare aanbestedingen, die
worden aangekondigd op de website van de organisatie zelf en waar
instructies en documenten duidelijk terug te vinden zijn
• Exclusieve brokers voor een of andere internationale instelling: bestaat niet
• Aanduidingen als “we have been appointed by the government as an
exclusive supplier of...”
• Betaal nooit een voorschot voor administratieve kosten, documenten
• Internationale instellingen of overheden gebruiken nooit het woord
“urgently” – wel een datum en uur
Andere invalshoeken
Innovatieve samenwerking tussen bedrijven
• Interessante sectoren: olie & gas, bouwsector, infrastructuur,
maritiem transport & logistiek, (hernieuwbare) energie, gezondheid,
landbouw, diamant
• Federaties toonden tot nu toe weinig belangstelling voor SSA
• Complexe problemen vragen innovatieve en sector overschrijdende
aanpak
• Aanmoedigen van platformen, ook met input van
ontwikkelingssamenwerking (OS) en academische wereld,
vb. Netherlands Water Partnership
Internationale financiële instellingen
Waarom nuttig?
• Uitgebreide bron van informatie over ontwikkelingslanden
• Macro-economisch
• Sectoraal
• Op projectniveau
• Mogelijkheden om netwerk uit te breiden bij lokale overheid
• Procurement voor consultants en leveranciers (statistieken zeggen niet alles!)
Goede eerste stap met zekerheid van betaling
• Financieringsmogelijkheden voor grote investeringen (als sponsor, of als
toeleverancier)
Realistische beeldvorming over SSA
• Reizen naar SSA en werken met overheden en bedrijven in SSA vergen
een specifieke aanpak op het vlak van veiligheid
• fysiek
• Financieel
• Fysieke veiligheidsrisico’s worden vaak overdreven, opvolgen van de
website van BZ volstaat voor gedetailleerd reisadvies
Netwerkevents: leg uw oor te luisteren bij andere Vlamingen
• Financieel:
• Casheconomie (maar mogelijkheden voor mobiele toepassingen)
• Voorafbetaling indien mogelijk; documentair krediet is duur
• Delcredere (landenrisico’s)
Regionale hubs en gateways
• Casablanca, Dubai en Johannesburg kunnen een eerste opstap naar SSA zijn
• Beurzen
• Afrikanen krijgen vlot visum voor beurzen in Dubai, problematischer in Europa
• Toeleveranciers kunnen klanten volgen naar SSA
• Vergroten van de markt door de creatie van hubs wordt bemoeilijkt door:
•
•
•
•
Slechte transportinfrastructuur (aanzienlijk hogere kosten)
Douaneformaliteiten
Handelsbelemmeringen (tarifair en niet-tarifair)
Afbouw van invoertarieven worden vervangen door hindernissen op het vlak van certificatie
• Beperkte mogelijkheden voor lokale waardeketens
• Ontwikkeling van regionale economische zones opvolgen
Opening van een bijkomend kantoor van FIT in
SSA
• Situatie wijzigt nog steeds snel
• 2013: Ghana, 2015: Nigeria, 2016: Ivoorkust
• Togo enkel opslag en doorvoerhaven
• Zwakke vooruitzichten voor Zuid-Afrika, maar blijft onze meeste
gediversifieerde exportmarkt
• In andere landen groot aandeel geraffineerde olieproducten
• Vooruitzichten voor exporteurs van fossiele brandstoffen en
grondstoffen zwak ten voordele van netto importeurs
Economische ontwikkelingssamenwerking
• Private Sector Development (PSD) versus Private Sector for Development (PS4D)
• Federale overheid
• Enkel PSD (maar Finexpo!)
• Wijziging partnerlanden
• Van 18 naar 14 maar evenveel in SSA
• Sterkere focus op West-Afrika (Guinee en Burkina Faso ipv Zuid-Afrika en Algerije)
• Projectgroep DiV – FIT onderzocht mogelijkheden tot samenwerking
• Mogelijke rollen voor private sector + rol voor Vlaamse overheid
• Meer mogelijkheden voor PS4D
• Samenwerking tussen DiV en FIT op het vlak van “aid for trade”
Academische diplomatie
• De scholingsgraad in SSA stijgt, ook in het hoger onderwijs …
• … maar de opleiding is vaak niet georiënteerd op de ondernemingswereld
• Heel wat landen organiseren onderwijs in SSA in sectoren die hen aanbelangen
(vb. Canada = mijnsector; VS = energie, …)
• Alumni opleidingen in Vlaanderen vormen stevige netwerken die echter
onderbenut worden
• Diaspora: veel goede wil, maar nadruk ligt toch op het sociale (weekends!)
• Goede samenwerking tussen FIT en Vives, Ghent Africa Platform, Solvay,
Migration Circulaire,...
Besluit: informeren, motiveren en samenwerken
• Vlaanderen is overal aanwezig in SSA
• Economisch: in West-Afrika en DRC
• Onderzoek en kennis: in Oost-Afrika en grote meren
• Ontwikkelingssamenwerking: in Zuidelijk Afrika
• Vlaanderen is overal “een beetje” aanwezig, maar nergens helemaal
• Visibiliteit in de meest kansrijke markten verhogen door samenwerking
• Op die wijze innovatieve en geïntegreerde totaaloplossingen aanbieden op het
vlak van landbouw, gezondheid, water, infrastructuur, …
Zending naar Guinee en Ivoorkust
• Data: 28 augustus– 3 september 2016 (Guinee + Ivoorkust)
• Onder leiding van de heer Ben Weyts, minister van
Mobilieit, Openbare Werken en Toerisme
• Sterke nadruk op havens en logistiek…
• …maar andere sectoren ook welkom
• Uiterste inschrijvingsdatum: 1 juli 2016 op de website van
FIT (NL)
• Profielen opsturen voor 4 juli 2016
Johan Malin
[email protected]
Koning Albert II-laan 37 | BE-1030 | BRUSSELS | BELGIUM
www.flandersinvestmentandtrade.com | [email protected]
twitter.com/fitagency | twitter.com/InvestFlanders | www.linkedin/groups